Thứ Ba, 24 tháng 3, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 12

 


NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 12
(Phiên bản A: chương 11)

+ Ghi chú mở đầu

15 - Trong tình trạng đang bàn đây, linh hồn cảm thấy hết sức hăm hở được đến với Thiên Chúa giống như viên đá gặp sức hút của tâm quả đất, càng rơi càng nhanh. Linh hồn cũng cảm thấy mình như tảng sáp ong bắt đầu nhận được khuôn dấu áp vào nhưng chưa được in xong toàn bộ hình ảnh. Hơn nữa, linh hồn nhận thức rằng nó giống như một bức tranh phác hoạ sơ thảo đang van xin Người Họa Sĩ đã phác thảo ra nó hoàn tất và kiện toàn thành bức tranh hoàn chỉnh. Giờ đây đức tin được soi sáng đến nỗi linh hồn thoáng thấy được một số nét rất rõ ràng về sự cao cả của Thiên Chúa. Linh hồn chỉ còn biết hướng về chính đức tin ấy như là nơi chứa đựng và cất giấu khuôn mặt và vẻ đẹp của Đấng Chí Ái. Vì cũng nhờ đức tin ấy linh hồn đã lãnh nhận được những nét phác họa và bảo chứng tình yêu nói trên. Thế nên linh hồn đã ngỏ lời cùng đức tin ấy qua ca khúc tiếp theo:

Ôi dòng suối pha lê loang loáng *
Phải chi trong những nét tráng bạc của ngươi
Bất chợt ngươi cho ta thấy
Đôi mắt đáng ước ao
Mà ta đã ghi trong lòng ta một thoáng.

+ Minh giải

16 - Quá khát khao mong ước kết hiệp với Đức Lang quân nhưng lại thấy rằng nơi tất cả mọi loài thụ tạo chẳng tìm được cách thế hoặc phương tiện nào, linh hồn liền quay về ngỏ lời với đức tin như ngỏ lời với một ai đó có thể giúp nó có được tia sáng sống động hơn về Đấng Chí Ái. Linh hồn dùng đức tin làm phương thế để đạt điều ấy. Quả thực ngoài đức tin, không còn phương thế nào khác đưa ta đến chỗ được thực sự hiệp nhất và được đính ước tâm linh với Thiên Chúa, như lời Ngài đã phán qua ngôn sứ Hôsê: Ta sẽ lập hôn ước với ngươi trong đức tin (Hs 2,22). Thế nên, trong niềm ước muốn nồng nàn, linh hồn ngỏ lời cùng đức tin qua ca khúc tiếp theo với ý nghĩa như sau: Ôi đức tin vào Đức Kitô, Lang quân của ta ơi! Ngươi đã phú vào linh hồn ta những sự thật về Đấng Chí Ái một cách tối tăm mù mịt (bởi theo lời các thần học gia, đức tin luôn luôn là một trạng thái tối tăm)! Phải chi giờ đây ngươi bày tỏ chúng ra cho ta thật rõ ràng đến nỗi tất cả những gì trước đây ngươi truyền đạt cách mập mờ tối tăm thì giờ đây bỗng chốc lại được ngươi phơi bày tỏ lộ. Ôi đức tin! Ngươi là một tấm màn che phủ những sự thật về Thiên Chúa. Hãy rút lui đi để các sự thật sớm trở thành sự hiển lộ trong vinh quang. Vì vậy linh hồn kêu nài:

Ôi dòng suối pha lê loang loáng!

17 - Linh hồn gọi đức tin là pha lê vì hai lẽ. Thứ nhất là vì đức tin ấy là tin vào Chúa Kitô [Trong nguyên bản tiếng Tây Ban Nha, tác giả chơi chữ: Cristal (pha lê) cùng ngữ căn với Cristo (Đức Kitô). (DG)] , Lang quân của nó. Thứ hai là vì đức tin có các đặc tính của pha lê: với các chân lý nó trình bày, đức tin thật tinh tuyền, thật mạnh mẽ và trong sáng, không vướng những sai lầm và những hình sắc tự nhiên.

Đức tin còn được linh hồn gọi là dòng suối vì từ đó tuôn chảy vào linh hồn những nguồn nước của mọi phúc lợi tâm linh. Bởi vậy, khi ngỏ lời với người phụ nữ Samari, Đức Kitô Chúa chúng ta đã gọi đức tin là dòng suối qua câu: Những kẻ tin vào Ngài sẽ có một dòng suối từ đó vọt ra dòng nước dẫn đến sự sống đời đời (x. Ga 4,14), dòng nước ấy là thần khí mà các tín hữu phải lãnh nhận nơi đức tin của họ (x. Ga 7,39).

Phải chi trong những nét tráng bạc của ngươi

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Hai, 23 tháng 3, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 11 (tiếp theo)



NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 11 (tiếp theo)
(Ca khúc này chỉ có trong phiên bản B)

11 - Như linh hồn cho thấy, lý do khiến căn bệnh yêu đương chỉ có thể chữa lành bằng sự hiện diện và khuôn mặt của Đấng Chí Ái là bởi vì trận ốm vì yêu khác với các bệnh tật khác nên phương dược chữa trị cũng khác. Theo lẽ khôn ngoan thông thường, nơi các loại bệnh tật khác, người ta dùng chất đối kháng để chữa trị, còn nơi căn bệnh yêu đương thì chỉ có thể chữa trị bằng những gì phù hợp với tình yêu.

Sở dĩ thế là vì tình yêu mến đối với Thiên Chúa là sức khỏe của linh hồn. Khi không có được tình yêu tròn đầy, linh hồn cũng chẳng có được sức khỏe tròn đầy. Do đó, linh hồn đâm bệnh, vì bệnh hoạn chẳng qua chỉ là thiếu sức khỏe. Thành thử, khi chẳng có được một cấp độ yêu mến nào cả, linh hồn sẽ chết. Còn khi có được một cấp độ nào đó trong lòng mến yêu, dù cấp độ hết sức nhỏ bé, linh hồn vẫn sống dù rất yếu nhược, do tình yêu nơi nó quá ít ỏi. Tuy nhiên, càng tăng trưởng trong tình yêu, linh hồn càng có sức khỏe và một khi có được một tình yêu trọn hảo thì sức khỏe của linh hồn sẽ nên tròn đầy.

12 - Do đó cũng nên biết rằng tình yêu không bao giờ đạt tới sự trọn hảo trừ phi những kẻ yêu nhau trở nên giống hệt nhau tới độ trở nên như nhau. Chỉ khi ấy tình yêu mới được trọn hảo. Ở đây linh hồn thấy rằng tình yêu của nó chỉ mới ở bước phác thảo khởi đầu. Nó gọi đó là căn bệnh yêu đương. Nó ước mong sớm hoàn tất điều đã phác thảo để nên đồng hình đồng dạng với khuôn hình của bản phác thảo ấy tức là Đức Lang quân, Ngôi Lời Con Thiên Chúa, mà theo lời thánh Phaolô (x. Dt 1,3), Ngôi Lời ấy là vẻ huy hoàng của quang vinh Thiên Chúa và là hình ảnh của bản thể Thiên Chúa. Đây chính là hình ảnh, là dung nhan mà linh hồn muốn nói đến và cũng là hình ảnh nó ao ước được nên đồng hình đồng dạng nhờ tình yêu. Vì thế, linh hồn thốt lên:

Người coi kìa trận ốm vì yêu
Làm sao chữa lành được
Nếu không phải bằng sự có mặt
và dung nhan Đấng Chí Ái.

13 - Quả thật đúng khi gọi tình yêu chưa trọn hảo ấy là trận ốm. Thật vậy, tựa như một người ốm liệt bị yếu đuối không hoạt động được, linh hồn bị yếu nhược về mặt tình yêu cũng không thể thực thi các nhân đức anh hùng.

14 - Ở đây ta cũng có thể hiểu rằng người nào cảm thấy ốm vì yêu thì có nghĩa là cảm thấy thiếu tình yêu, và đó là dấu chỉ cho thấy người ấy đã có đôi chút tình yêu, vì chính nhờ điều đã có mà người ấy thấy được những gì mình còn thiếu. Còn một người không thấy ốm vì yêu thì đó là dấu chỉ cho thấy người ấy chẳng có chút tình yêu nào hoặc là đã nên trọn hảo trong tình yêu rồi.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Chủ Nhật, 22 tháng 3, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 11 (tiếp theo)

 


NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 11 (tiếp theo)
(Ca khúc này chỉ có trong phiên bản B)

10 - Lý do thứ hai là từ phía tình yêu. Hồi ấy dân Israel chưa vững chắc trong tình yêu và chưa gắn bó với Thiên Chúa nhờ tình yêu, cho nên họ sợ phải chết khi nhìn thấy Ngài. Còn giờ đây ta đã được ở dưới chế độ luật của ân sủng, ngay khi vừa lìa khỏi xác, linh hồn có thể nhìn thấy Thiên Chúa. Thế nên việc ước mong sớm hoàn thành cuộc sống và chết đi để nhìn thấy Thiên Chúa là điều bổ ích hơn. Mà dù không có vậy đi nữa, một linh hồn đã yêu mến Thiên Chúa mạnh mẽ như linh hồn này vẫn không sợ chết do nhìn thấy Thiên Chúa, bởi vì khi yêu đích thực, người ta sẽ luôn biết lãnh nhận tất cả mọi sự từ tay Đấng Chí Ái theo cùng một cách như nhau, cả lúc gặp nghịch cảnh cũng như khi được thịnh đạt, thậm chí cả khi bị các hình phạt, người ta đều xem đó là do Đấng Chí Ái muốn thế. Do đó, tất cả mọi sự đều khiến linh hồn vui mừng và thích thú, như lời thánh Gioan: Tình yêu hoàn hảo loại trừ mọi sợ hãi (1 Ga 4,18).

Cái chết không thể nào thành cay đắng đối với linh hồn đang yêu vì linh hồn này tìm thấy ở đó tất cả những dịu dàng và hoan lạc của tình yêu. Nhớ tới sự chết không thể gây cho linh hồn ấy nỗi buồn phiền vì nơi sự chết nó tìm được hỉ hoan. Đối với linh hồn ấy, chết không thể là điều gây phiền muộn, nặng nề, vì chết vừa có nghĩa là chấm dứt mọi nỗi ưu phiền lao nhọc, vừa có nghĩa là khởi điểm cho mọi sự tốt lành của linh hồn. Linh hồn xem sự chết vừa như một người bạn, vừa như một người tình. Nhớ đến sự chết linh hồn thấy hân hoan như nghĩ tới ngày tiệc cưới và hôn lễ của nó. Nó khát mong ngày giờ chết đến còn hơn các vua chúa trần gian khát mong vương triều quyền bính.

Tác giả sách Huấn Ca có nói về sự chết ấy như sau: Ôi sự chết! phán quyết của ngươi thật tốt đối với kẻ bần hàn (x. Hc 41,2). Sự chết chẳng những không cung cấp cho những kẻ túng thiếu vật chất trần gian những gì họ cần thiết, mà trái lại còn tước đoạt những gì họ có, thế mà nó vẫn là điều tốt đẹp đối với những kẻ ấy. Thế thì phán quyết của sự chết sẽ còn tốt hơn biết bao đối với những linh hồn thiếu thốn tình yêu đang kêu gào xin cho được một tình yêu lớn lao hơn, như linh hồn chúng ta đang bàn. Bởi lẽ chẳng những sự chết không đoạt mất của linh hồn những gì nó vốn có mà trái lại còn là duyên cớ làm viên mãn thứ tình yêu linh hồn đang khao khát, duyên cớ thỏa mãn mọi nhu cầu của linh hồn. Vì vậy linh hồn có lý do bạo dạn nói lên chẳng hề sợ hãi: Để cái nhìn và vẻ đẹp của Người giết chết em đi! Bởi vì linh hồn biết rằng chính lúc nó nhìn thấy vẻ đẹp ấy, nó sẽ bị vẻ đẹp ấy làm cho ngất ngây, nó sẽ bị thu hút vào vẻ đẹp ấy và được biến đổi nên vẻ đẹp ấy. Nó sẽ đẹp đẽ như chính vẻ đẹp ấy, sẽ no đầy và phong phú như chính vẻ đẹp ấy.

Vì thế vua Đavít nói rằng: Trước nhan Thiên Chúa cái chết của các thánh nhân thật là quí báu (Tv 115,15). Điều ấy hẳn sẽ không đúng nếu như các vị thánh ấy không được tham dự vào những sự cao cả của Thiên Chúa, vì trước nhan Thiên Chúa chẳng có gì quí báu ngoại trừ sự cao cả nơi chính Ngài. Như thế, khi một linh hồn đã yêu thì không sợ chết, trái lại, nó còn khát khao được chết. Còn kẻ tội lỗi thì luôn sợ chết vì thấy trước rằng cái chết sẽ cướp mất của nó mọi của cải và gây cho nó mọi thứ tai họa. Vì theo lời vua Đavít: Cái chết của tội nhân thì hết mực xấu xa (x. Tv 34,22). Cũng vì thế, tác giả sách Huấn Ca bảo rằng: Hỡi tử thần! nhớ đến ngươi thật là cay đắng đối với những ai đang an hưởng tài sản của mình (x. Hc 41,1) bởi vì những người ấy quá yêu cuộc sống hiện tại và quá ít quí mến cuộc sống bên kia thế giới nên họ cực kỳ sợ chết.

Còn linh hồn yêu mến Thiên Chúa thì đang sống cuộc sống đời sau hơn là cuộc sống đời này. Nó thường sống ở nơi nó mến yêu hơn là ở nơi nó sinh hoạt cho nên nó ít lưu tâm tới cuộc sống mau qua này. Vì thế nó thốt lên: Để cái nhìn và vẻ đẹp của Người giết chết em đi.

Người coi kìa, trận ốm vì yêu
Làm sao chữa lành được
Nếu không phải bằng sự có mặt
và dung nhan Đấng Chí Ái.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Bảy, 21 tháng 3, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 11 (tiếp theo)

 


NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 11 (tiếp theo)
(Ca khúc này chỉ có trong phiên bản B)

6 - Khác nào linh hồn nói: vì niềm hoan lạc được nhìn thấy hữu thể và vẻ đẹp của Người quá lớn lao đến nỗi linh hồn em không thể nào chịu nổi, em phải chết mất khi nhìn thấy vẻ đẹp ấy, cho nên hãy lấy cái nhìn và vẻ đẹp của Người mà giết chết em đi.

7 - Chúng ta cũng biết rằng có hai ánh nhìn khiến người ta phải chết vì thân phận yếu hèn của ta ở đời này không đủ sức đề kháng: một là ánh nhìn của loài độc xà Basilic mà theo lời thiên hạ, hễ con rắn này nhìn ai là kẻ ấy phải chết ngay, hai là ánh nhìn của Thiên Chúa. Tuy nhiên nguyên nhân gây ra cái chết ở hai trường hợp rất khác biệt. Ánh nhìn của độc xà Basilic gây chết chóc do sức mạnh của nọc độc quá lớn, còn ánh nhìn của Thiên Chúa khiến người ta chết vì chìm ngập trong sự cứu độ vô biên và vinh quang tốt lành.

Do đó ở đây chẳng có gì là quá đáng khi linh hồn mong muốn được chết đi nhờ nhìn thấy vẻ đẹp của Thiên Chúa để được hưởng vẻ đẹp ấy mãi mãi. Thật vậy, nếu linh hồn thoáng thấy được một tia sáng nhỏ bé nhất về sự cao cả và vẻ đẹp của Thiên Chúa thôi thì không những nó ao ước chết đi để vĩnh viễn nhìn thấy vẻ đẹp ấy như lòng hằng ao ước, mà thậm chí nó còn rất hoan hỉ chấp nhận nghìn lần chết thật tàn khốc để được xem thấy vẻ đẹp ấy dù chỉ trong một chốc lát. Và một khi nhìn thấy rồi, linh hồn sẽ xin được chịu khổ đau như thế thêm một lần nữa để lại được nhìn thấy vẻ đẹp ấy thêm một chốc lát nữa.

8 - Như thế, để làm sáng tỏ câu thơ này, cần biết rằng khi xin để cái nhìn và vẻ đẹp của Thiên Chúa giết đi, linh hồn hàm ý nói nó không thể nào nhìn thấy vẻ đẹp ấy mà không bị chết. Nếu có thể nhìn thấy vẻ đẹp ấy mà vẫn không chết thì hẳn linh hồn đã chẳng xin vẻ đẹp ấy giết chết nó, bởi lẽ dù sao mong muốn chết vẫn là một sự bất toàn tự nhiên. Cho nên khi biết rằng cuộc sống phù sinh của con người không thể nào được chung chạ với cuộc sống bất biến của Thiên Chúa, linh hồn liền thốt lên:

Để cái nhìn và vẻ đẹp của Người giết chết em đi.

9 - Đây là giáo thuyết thánh Phaolô muốn cho tín hữu Côrintô hiểu khi ngài nói: Chúng ta không muốn cởi bỏ cái này, mà lại muốn trùm thêm lên mình cái kia, để cho cái phải chết được hút vào trong sự sống (x. 2Cr 5,4), nghĩa là chúng ta không ao ước giũ bỏ xác thịt mà chỉ muốn khoác thêm vào y phục quang vinh. Tuy nhiên, như chúng tôi đã nói, vì thấy mình không thể nào vừa sống trong vinh quang vừa mang xác thịt hay chết này, nên thánh Phaolô đã nói với tín hữu Philiphê rằng ngài mong muốn được cởi bỏ thân xác và thấy mình ở cùng Đức Giêsu Kitô (x. Pl 1,23).

Thế nhưng ở đây sẽ nổi lên một vấn nạn: Tại sao con cái Israel ngày xưa lại trốn chạy, sợ rằng thấy Thiên Chúa sẽ phải chết, như lời ông Manuê nói với vợ (xem sách Thủ Lãnh 13,22) còn linh hồn đang đề cập đây lại khát mong được chết để nhìn thấy Thiên Chúa?

Để trả lời cho vấn nạn này có thể đưa ra hai lý do sau: thứ nhất là vào thời ấy, cả những người chết trong ân sủng vẫn chưa được nhìn thấy Thiên Chúa mà phải đợi cho tới khi Chúa Kitô đến. Cho nên đối với họ, sống trong thân xác thì thuận lợi hơn nhiều vì họ gia tăng được công trạng và vui hưởng cuộc sống tự nhiên còn hơn là phải chờ đợi ở âm ty, chẳng lập được công nghiệp mà lại còn chịu đựng tối tăm và thiếu vắng sự hiện diện tâm linh của Thiên Chúa. Do đó, vào lúc bấy giờ người ta xem sự sống lâu là ân sủng và là hồng phúc lớn lao Thiên Chúa ban.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Tâm truyền



"Bởi thế, này Ta sẽ quyến rũ nó,
đưa nó vào sa mạc, để cùng nó thổ lộ tâm tình." Hs 2,16.

TÂM TRUYỀN

Nói sao cho hiểu được Lời?
Giải sao cho rõ được nơi u huyền?
Vô ngôn là Tiếng-Tâm-Truyền.


Thứ Sáu, 20 tháng 3, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 11 (tiếp theo)

 


NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 11 (tiếp theo)
(Ca khúc này chỉ có trong phiên bản B)

4 - Linh hồn vốn chắc chắn rằng Thiên Chúa luôn hiện diện trong nó, ít là theo cách thứ nhất, cho nên ở đây nó không xin Ngài hiện diện mà chỉ xin sao cho sự hiện diện ẩn khuất của Ngài nơi nó, dù là tự nhiên, tâm linh hay theo tình cảm, được biểu lộ và bày tỏ ra cho nó cách rõ ràng, ngõ hầu nó có thể nhìn thấy Ngài trong hữu thể thần linh và trong vẻ đẹp của Ngài. Thật vậy, với sự hiện hữu theo yếu tính của Ngài, Thiên Chúa ban cho linh hồn hữu thể tự nhiên, với sự hiện diện theo ân sủng, Ngài làm cho nó nên hoàn thiện và nhờ sự biểu lộ vinh quang của Ngài, Ngài tôn vinh nó.

Tuy nhiên, linh hồn trong cuộc nói đây đang đầy ắp những mối nhiệt tình và thiết tha yêu mến Thiên Chúa cho nên sự hiện diện mà nó cầu xin Đấng Chí Ái tỏ ra chủ yếu phải được hiểu là sự hiện diện tình cảm đầy ưu ái Ngài dành cho nó. Sự hiện diện này cao vời đến nỗi linh hồn dường như cảm thấy hữu thể đang ở đó vừa bao la vô tận vừa ẩn khuất, qua đó, Thiên Chúa cho linh hồn thấy lờ mờ đôi nét phảng phất vẻ đẹp thần linh của Ngài. Sự kiện ấy tạo ra nơi linh hồn một hiệu quả mạnh mẽ đến nỗi khiến linh hồn càng thêm ray rứt khát mong điều nó cảm thấy đang ẩn khuất nơi sự hiện diện ấy. Việc này phù hợp với những gì vua Đavít cảm thấy khi ông nói: Linh hồn con khát khao mòn mỏi mong tới được khuôn viên đền vàng của Chúa (Tv 84,3).

Đó là lúc linh hồn bị liệt nhược do nỗi khao khát được chìm ngập vào Sự Thiện Hảo Tối Cao ấy, sự thiện hảo mà linh hồn cảm thấy như vừa hiện diện vừa ẩn khuất. Quả thật, mặc dù sự thiện hảo ấy ẩn khuất, linh hồn vẫn cảm thấy một cách rất sống động là chính sự thiện hảo và hoan lạc đang hiện diện ở đó. Và vì thế, nó bị lôi kéo và hướng hẳn về sự thiện hảo ấy một cách còn mãnh liệt hơn với bất cứ vật thể tự nhiên nào bị trọng lực kéo xuống lòng đất. Lòng đầy thèm khát và ham thích, linh hồn không thể chịu đựng được nữa và thốt lên: Hãy tỏ cho thấy Người đang hiện diện.

5 - Đó cũng chính là cảm nghiệm của Môsê trên núi Sinai. Đang khi đứng trước nhan Thiên Chúa, Môsê được thoáng thấy những biểu hiện quá cao vời và thẳm sâu về sự cao cả và vẻ đẹp của thần tính còn ẩn khuất của Ngài. Môsê không thể chịu đựng được cho nên ông đã hai lần cầu xin Thiên Chúa tỏ bày cho ông vinh quang của Ngài như sau: Ngài bảo rằng Ngài biết đích danh con và con đã được đẹp mắt Ngài. Vậy nếu con đã được đẹp mắt Ngài, thì xin tỏ cho con nhan thánh Ngài để con nhận biết Ngài và tìm được trước ánh nhan Ngài cái ân sủng trọn hảo mà con khao khát (x. Xh 33,12-13.18) nghĩa là xin cho con đạt đến tình yêu trọn vẹn của vinh quang Ngài. Thế nhưng Thiên Chúa đã trả lời Môsê: Ngươi không thể nhìn xem tôn nhan Ta bởi vì con người không thể thấy Ta mà vẫn còn sống sót (Xh 33,20). Khác nào Ngài phán với Môsê: “Hỡi Môsê, ngươi xin Ta một điều thật khó khăn, vì vẻ đẹp của nhan Ta quá cao vời và niềm hoan lạc được nhìn thấy Ta quá lớn đến nỗi linh hồn ngươi không thể nào chịu nổi điều ấy trong kiếp sống quá mỏng dòn này đâu”.

Qua những lời Thiên Chúa nói với Môsê trên đây, hoặc như chúng tôi đã nói, qua cảm nghiệm của chính linh hồn về mầu nhiệm vẫn bị ẩn giấu ngay khi nó đang đứng trước tôn nhan Thiên Chúa, linh hồn biết được rằng bao lâu còn sống kiếp phù sinh này, nó sẽ không thể nào nhìn thấy Thiên Chúa trong vẻ đẹp của Ngài (chỉ vài tia sáng nhỏ bé về dung nhan Ngài cũng khiến linh hồn bị suy nhược, như chúng tôi đã nói). Thế nên, đón trước câu trả lời mà Thiên Chúa từng nói với Môsê, linh hồn liền thốt lên:

Để cái nhìn và vẻ đẹp của Người giết chết em đi!

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Năm, 19 tháng 3, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 11

 


NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 11
(Ca khúc này chỉ có trong phiên bản B)

+ Ghi chú mở đầu

1 - Tuy nhiên, nên biết rằng Đức Lang quân của các linh hồn nói trên không nỡ nhìn các linh hồn ấy phải chịu đau buồn lâu mà không đến an ủi họ, như điều chúng tôi sắp bàn đến ở đây. Bởi lẽ như lời trong sách Zacaria, Thiên Chúa bảo rằng những thở than và phiền muộn ấy đã chạm đến con ngươi mắt Ngài (x. Dcr 2,12), nhất là khi những đau buồn ấy phát xuất từ chính tình yêu các linh hồn ấy dành cho Ngài. Ngài còn phán qua miệng ngôn sứ Isaia: Trước khi chúng kêu Ta chính Ta đã đáp lời. Chúng hãy còn đang nói thì Ta đã nghe rồi (x. Is 65,24). Tác giả sách Châm ngôn cũng nói cùng một ý: Nếu con tìm khôn ngoan như tìm tiền bạc, và lùng kiếm nó như thể kho tàng, thì lúc đó con sẽ gặp được (x. Cn 2,4-5).

Thế mà linh hồn đắm say nói trên đang tìm kiếm Đấng Chí Ái của nó với lòng háo hức còn hơn cả kiếm tìm tiền bạc. Vì Ngài, nó đã từ bỏ mọi sự và cả chính mình. Thế nên, để đáp lại những lời van xin nồng nàn của nó, dường như Ngài đã cho nó cảm nhận được một cách thiêng liêng sự hiện diện của Ngài và tỏ cho nó thoáng thấy vài nét thâm sâu về thần tính và vẻ đẹp của Ngài, và như thế lại càng khiến linh hồn thêm khát khao và nôn nóng mong thấy được Ngài.

Đôi khi người ta rảy nước vào bếp lò để cho lửa bùng lên thêm và nóng cháy hơn, ở đây Thiên Chúa cũng hành động như thế đối với những linh hồn phó mình cho những rung động của tình yêu. Ngài ban cho họ một vài tia sáng về sự tuyệt hảo của Ngài để kích thích họ hăng hái, nhờ đó, Ngài chuẩn bị cho họ được sẵn sàng hơn để đón nhận những ân huệ Ngài tính thực hiện cho họ.

Và như thế, một khi, qua sự hiện diện tối tăm ấy, linh hồn thoáng thấy và cảm nhận được Sự Thiện Hảo Tối Cao và một vẻ đẹp ẩn khuất ở đó, thì nó sẽ chết đi được vì khát mong chiêm ngưỡng cho được vẻ đẹp. Thế nên, linh hồn thốt lên ca khúc tiếp theo:

Hãy tỏ cho thấy Người đang hiện diện
Để cái nhìn và vẻ đẹp của Người giết chết em đi.
Người coi kìa, trận ốm vì yêu
Làm sao chữa lành được
Nếu không phải bằng sự có mặt
và dung nhan Đấng Chí Ái.

+ Minh giải

2 - Linh hồn ước ao thấy mình được vị Thiên Chúa cao cả ấy chiếm hữu. Vì yêu Ngài, nó cảm thấy trái tim nó đã bị cướp đoạt và bị thương tích tới mức không thể chịu nổi nữa. Thế nên, trong ca khúc này, nó nhất quyết xin Ngài bày tỏ cho nó vẻ đẹp của Ngài, tức bày tỏ cho nó yếu tính thần linh của Ngài và cho nó được chết đi trong khi nhìn thấy yếu tính ấy. Linh hồn xin Đấng Chí Ái cho nó ra khỏi xác thịt, vì một khi còn ở nơi xác thịt, nó không thể nhìn thấy hoặc vui hưởng Ngài như lòng khao khát. Linh hồn trình bày với Thiên Chúa nỗi đớn đau và khắc khoải trong tim, nơi đó nó triền miên chịu phiền não vì yêu mến Ngài mà không thể có phương dược chữa trị nào hay cho bằng được nhìn thấy vinh quang yếu tính thần linh của Ngài. Thế nên linh hồn nói tiếp câu thơ:

Hãy tỏ cho thấy Người đang hiện diện.

3 - Để minh giải điều này, cần phải biết rằng nơi linh hồn, Thiên Chúa có thể hiện diện theo ba cách thế:

Cách thứ nhất là hiện diện theo yếu tính. Theo cách này, không những Thiên Chúa hiện diện nơi những linh hồn tốt lành và thánh thiện mà cả nơi những linh hồn xấu xa tội lỗi cũng như nơi tất cả mọi loài thụ tạo khác. Vì nhờ sự hiện diện này, Thiên Chúa ban cho muôn loài sự sống và hữu thể, nếu thiếu sự hiện diện này, tất cả muôn loài sẽ thành hư không và ngưng hiện hữu. Sự hiện diện theo yếu tính như thế của Thiên Chúa không bao giờ thiếu nơi linh hồn.

Cách thứ hai là hiện diện bằng ân sủng, nhờ đó, Thiên Chúa cư ngụ nơi linh hồn cách thích thú và hài lòng. Không phải mọi linh hồn đều được Thiên Chúa hiện diện theo cách này. Linh hồn nào phạm tội trầm trọng sẽ mất sự hiện diện này ngay. Linh hồn cũng không thể cứ tự nhiên mà biết được mình có sự hiện diện này hay không.

Cách hiện diện thứ ba là do lòng Chúa ưu ái: Nơi nhiều linh hồn sùng tín, Thiên Chúa thường thực hiện một số sự hiện diện tâm linh của Ngài theo nhiều cách thức, khiến những linh hồn ấy được thích thú, hoan lạc và vui thoả.

Tuy nhiên, cách hiện diện tâm linh này cũng như những cách hiện diện khác đều mang tính ẩn khuất, bởi lẽ ở đó Thiên Chúa vẫn chẳng tỏ mình hệt như yếu tính của Ngài, bởi vì thân phận yếu hèn ở đời này không cho phép chúng ta có được điều đó. Như vậy câu thơ trên có thể áp dụng cho bất cứ cách hiện diện nào vừa nói: Hãy tỏ cho thấy Người đang hiện diện.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)


Thứ Tư, 18 tháng 3, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 10 (tiếp theo)

 


NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 10 (tiếp theo)
(Phiên bản A: chương 10 )

+ Minh giải

4 - Nơi ca khúc này, linh hồn tiếp tục xin Đấng Chí Ái vui lòng làm cho những nỗi khắc khoải và khổ tâm của nó kết thúc, vì chỉ mỗi một mình Ngài mới làm được điều đó. Nó ước mong đôi mắt nó được trông thấy Ngài, vì chỉ mỗi mình Ngài là ánh sáng để đôi mắt ấy nhìn vào. Nó không muốn sử dụng đôi mắt nó vào chuyện gì khác ngoài việc ngắm nhìn Ngài. Thế nên, nó thốt lên:

Hãy dập tắt những phiền muộn của em.

5 - Như đã nói, ham muốn của tình yêu có đặc điểm là bất cứ lời nói và việc làm nào không phù hợp với điều lòng muốn đang tha thiết đều khiến lòng muốn mỏi mệt, muộn phiền và chán ngán, vì không thấy điều mình tha thiết được thể hiện. Ở đây linh hồn gọi những mệt mỏi vì khát mong được nhìn thấy Thiên Chúa là những phiền muộn không gì dập tắt được, ngoại trừ việc chiếm hữu được Đấng Chí Ái. Vì thế linh hồn xin Đấng Chí Ái hãy dùng sự hiện diện của Ngài mà dập tắt những phiền muộn ấy tựa như nước mát làm cho kẻ đang mệt phờ vì nóng bức được tươi tỉnh. Ở đây linh hồn sử dụng động từ dập tắt là cốt cho ta hiểu rằng nó đang bị ngọn lửa tình yêu thiêu đốt.

Vì không ai đủ sức cất chúng đi.

6 - Nhằm mục đích gây xúc động và thuyết phục Đấng Chí Ái mạnh mẽ hơn để Ngài thương nhậm lời nó cầu xin, linh hồn nói rằng chẳng ai khác ngoại trừ một mình Ngài mới đủ sức thỏa mãn nhu cầu bức thiết của nó, chỉ một mình Ngài mới dập tắt được những phiền muộn của nó. Qua đây chúng ta hãy lưu ý rằng Thiên Chúa rất mau mắn ủi an và thỏa mãn những nhu cầu và phiền muộn của linh hồn khi mà nó không có và cũng không định tìm một sự thỏa mãn hay ủi an nào ngoài chính Ngài. Như thế, một linh hồn chẳng thích thú điều gì khác ngoại trừ Thiên Chúa, thì chẳng bao lâu sẽ được Đấng Chí Ái viếng thăm.

Và ước gì đôi mắt em được thấy Người.

7 - Nghĩa là: ước mong sao em được thấy Người mặt đối mặt bằng đôi mắt linh hồn em (x. 1Cr 13,12).

Vì Người là ánh sáng của đôi mắt ấy.

8 - Hẳn nhiên Thiên Chúa là ánh sáng siêu nhiên của đôi mắt linh hồn. Thiếu ánh sáng ấy, linh hồn sẽ rơi vào tối tăm. Nhưng ở đây còn hơn thế nữa, linh hồn trìu mến gọi Ngài là ánh sáng của đôi mắt nó theo cách các tình nhân thường gọi nhau để bày tỏ sự trìu mến dành cho nhau. Như thế trong hai câu trên linh hồn như thể muốn nói: Ngoài Người ra, đôi mắt linh hồn em chẳng có được thứ ánh sáng nào khác, dù nhờ bản tính tự nhiên hay nhờ tình yêu, cho nên ước gì đôi mắt ấy được xem thấy Người, vì xét về mọi phương diện, Người là ánh sáng của chúng. Vua Đavít khi cảm thấy bị thiếu thứ ánh sáng ấy đã đau đớn thốt lên: Mắt con cũng chẳng còn sáng như xưa (Tv 38,11). Ông Tôbia cũng nói: Còn gì nữa mà vui? Tôi là người đã mù cả hai mắt, không còn thấy ánh sáng mặt trời nhưng nằm trong bóng tối như những kẻ đã chết không được ngắm nhìn ánh sáng (Tb 5,10). Điều Tôbia mong ước chính là được nhìn thấy Thiên Chúa tỏ tường, vì ánh sáng của bầu trời chính là Con Thiên Chúa, theo lời thánh Gioan trong sách Khải Huyền: Thành chẳng cần mặt trời mặt trăng chiếu sáng vì đã có vinh quang Thiên Chúa tỏa rạng và Con Chiên là ngọn đèn chiếu soi (Kh 21,23).

Đôi mắt mà em muốn giữ cho một mình Người.

9 - Nơi câu này, linh hồn muốn đòi Đức Lang quân phải cho đôi mắt nó được thấy ánh sáng ấy, chẳng những vì nó không có ánh sáng nào khác, và đang phải nằm trong tối tăm mà còn vì nó muốn dành đôi mắt nó cho riêng Ngài mà thôi. Quả thật, linh hồn đáng bị tước mất đi ánh sáng thần linh ấy nếu nó muốn đặt đôi mắt lòng muốn của nó vào một thứ ánh sáng nào khác hoặc để chiếm hữu một điều gì đó không phải là Thiên Chúa, bởi vì điều này sẽ ngăn cản không cho nó lãnh nhận ánh sáng của Thiên Chúa. Còn ngược lại, linh hồn đáng được ban cho ánh sáng thần linh ấy khi nó biết nhắm mắt lại trước mọi sự để chỉ mở ra ngắm nhìn Thiên Chúa của nó mà thôi.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Ba, 17 tháng 3, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 10

 


NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 10
(Phiên bản A: chương 10 )

+ Ghi chú mở đầu

1 - Khi đã đạt tới cấp độ yêu thương này, linh hồn tựa như một người bệnh rất đỗi mệt nhọc, mất hết hứng thú và mê thích, chán ngấy mọi thức ăn. Mọi chuyện đều khiến người ấy mệt mỏi và phiền muộn. Mọi cái nảy ra trong tâm trí hay trong ánh mắt của người ấy đều quy về một niềm ham thích và khát khao duy nhất là có được sức khỏe, tất cả những gì không đem lại sức khoẻ đều chỉ khiến người ấy mệt mỏi, chán chường.

Linh hồn đang nói đây cũng thế. Khi đã đi đến chỗ phiền muộn vì yêu mến Thiên Chúa, linh hồn rơi vào ba tâm trạng sau đây: Thứ nhất, trong mọi biến cố xảy ra và trong mọi sự gặp gỡ, linh hồn lúc nào cũng nghĩ tới sức khoẻ, tức nghĩ tới Đấng Chí Ái của nó, vì thế nó chẳng quan tâm gì đến những sự kiện kia mà chỉ để lòng nơi Đấng Chí Ái. Từ đó sinh ra tâm trạng thứ hai: Nó dửng dưng với mọi chuyện, chẳng lấy gì làm thích thú. Và từ đây lại sinh ra tâm trạng thứ ba: Mọi thứ đều khiến linh hồn mỏi mệt, bất cứ sự gặp gỡ nào cũng khiến nó cảm thấy nặng nề, phiền muộn.

2 - Sở dĩ thế là vì, dựa trên những gì đã nói, lòng muốn của linh hồn ấy đã được nếm thức ăn yêu thương ngọt ngào của Thiên Chúa cho nên chẳng còn thấy bất cứ sự gì khác hay bất cứ sự gặp gỡ nào là thú vị hoặc đáng quan tâm. Trong mọi sự, lòng muốn chỉ còn cốt sao tìm kiếm và vui hưởng Đấng Chí Ái. Như trường hợp Maria Mácđala trong khu vườn: vì cháy bỏng yêu thương đi tìm kiếm Đấng Chí Ái của cô, nên thoạt trông thấy Ngài nhưng lại tưởng là người làm vườn, cô liền lập tức nói ngay mà chẳng cần lý cần luận gì cả: Thưa ông, nếu ông đã đem Ngài đi thì xin nói cho tôi biết ông để Ngài ở đâu, tôi sẽ đem Ngài về (Ga 20,15). Linh hồn chúng ta bàn đây cũng đang hết sức nóng lòng tìm kiếm Chúa nơi mọi sự. Mà bởi vì chưa gặp ngay được Đấng lòng nó khao khát, cho nên các sự vật khác chẳng những không làm nó thích thú mà trái lại còn giày vò nó, đôi khi rất dữ dội. Quả thật, những linh hồn tương tự linh hồn này đều rất đau khổ khi phải gặp gỡ người đời hoặc phải lo công kia việc nọ vì những thứ đó thường gây cản trở hơn là giúp các linh hồn ấy thực hiện được mong ước của mình.

3 - Trong sách Diễm Ca, Tân nương cho ta hiểu rõ ba tâm trạng trên khi nàng đi tìm kiếm Đức Lang quân. Nàng kể:

Tôi đi tìm Chàng mà đâu có gặp
Tôi mãi gọi Chàng không một tiếng đáp!
Đang tuần tiễu trong thành bọn lính gác gặp tôi
Chúng đánh tôi đến mang thương tích
Quân gác đồn cướp cả áo choàng tôi (Dc 5,6-7).

Bọn lính tuần tiễu trong thành tượng trưng cho những gặp gỡ giao dịch với trần gian. Khi những giao dịch ấy bắt gặp linh hồn đang tìm kiếm Thiên Chúa, chúng sẽ gây cho linh hồn ấy nhiều thương tích, muộn phiền, đớn đau và chán ngán, bởi lẽ chẳng những nó không tìm thấy nơi những gặp gỡ ấy điều nó mong ước mà trái lại những gặp gỡ ấy còn cản trở không cho nó gặp được điều nó mong ước. Còn bọn lính gác đồn tượng trưng cho ma quỷ và những việc doanh lợi ở trần gian, chúng ngăn cản không cho linh hồn đạt tới và bước vào cuộc chiêm niệm. Chúng cướp mất tấm áo choàng của sự bình an thanh tịnh mà sự chiêm niệm đầy yêu thương đem lại. Do tất cả những điều ấy, linh hồn đắm say Thiên Chúa phải chịu muôn vàn sự bực bội và nhọc nhằn. Ý thức rằng bao lâu còn lưu lại nơi trần gian này mà không được nhìn thấy Thiên Chúa, thì dù ít hay nhiều, nó vẫn không thể thoát khỏi những điều khổ ải nêu trên, vì vậy, linh hồn tiếp tục khẩn cầu cùng Đấng Chí Ái và thốt lên ca khúc tiếp theo:

Hãy dập tắt những phiền muộn của em
Vì không ai đủ sức cất chúng đi
Và ước gì đôi mắt em thấy được Người
Vì Người là ánh sáng của đôi mắt ấy,
Đôi mắt mà em muốn giữ cho một mình Người.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Trong vườn thiêng

 


"Trên hai bờ sông sẽ mọc lên mọi giống ​cây ăn trái, lá không bao giờ tàn, trái không bao giờ hết: 
mỗi tháng các cây đó sẽ sinh trái mới nhờ có nước chảy ra từ thánh điện. 
Trái dùng làm lương thực còn lá để làm thuốc.” Ed 47,12.

TRONG VƯỜN THIÊNG

Vườn Thiêng dị thảo kỳ hoa,
Hoa thơm cỏ lạ thấy mà ngẩn ngơ.
Lạ lùng đến nỗi không ngờ.