Thứ Bảy, 21 tháng 11, 2026

Đối Thoại - Chương 2, 61

 


ĐỐI THOẠI
(DIALOGO)

CHƯƠNG HAI
CHÚA CHA THƯƠNG XÓT THẾ GIAN

2 - ƠN TRỞ NÊN GIỐNG CHÚA KITÔ (tiếp theo)

+ Thiên Chúa tỏ mình ra cho linh hồn Ngài yêu thương.

61. Con biết Cha tỏ mình ra cho linh hồn yêu mến Cha trong sự thật, nghĩa là trong giáo lý của Ngôi Lời Con yêu dấu của Cha, như thế nào không? Cha tỏ bày Đấng Chân Lý của Cha cho linh hồn ấy bằng nhiều cách, tuỳ theo lòng ước ao của nó, nhưng sau đây là ba biểu cách chính yếu:

1. Trước hết, Cha tỏ bày tình yêu và đức ái của Cha trong linh hồn, nghĩa là qua trung gian Ngôi Lời, Con của Cha; tình yêu này, đức ái này bùng lên cháy bởi lửa tình yêu thương mãnh liệt khi Máu Thánh đổ ra. Và đức ái này được bày tỏ bằng hai cách: một là cách thông thường, với tất cả những ai ở trong đức mến chung. Đối với những người này, Cha tỏ mình ra qua việc chứng tỏ đức ái của Cha cách rõ ràng, qua nhiều hồng ân khác nhau mà họ nhận được từ nơi Cha.

Một cách nữa, đặc biệt hơn, dành cho những ai đã trở thành bạn hữu của Cha. Ngoài sự tỏ mình ra cách thông thường, họ còn được hưởng nếm và cảm nghiệm đức ái của Cha, bằng kinh nghiệm nơi đáy lòng.

2. Đức ái của Cha diễn ra trong thâm tâm các linh hồn cách không đồng đều, đây là sự tỏ bày cách thứ hai. Không phải Cha thiên vị, Cha nhìn vào sự ước nguyện thánh thiện của linh hồn, Cha tỏ mình ra cho nó cùng với một sự trọn hảo như nó muốn tìm kiếm nơi Cha. Kiểu cách bày tỏ thứ hai này, đôi khi Cha ban cho nó thần khí của ơn tiên tri, Cha vén mở cho nó thấy những điều tương lai và nhiều điều khác, tuỳ theo nhu cầu của linh hồn này hoặc của những tạo vật khác.

3. Nhiều khi khác, đây là kiểu cách tỏ bày thứ ba, Cha tạo sự hiện diện Đấng Chân Lý dịu hiền của Cha, Con Một của Cha, trong tâm trí các tôi tớ Cha, theo nhiều cách khác nhau, theo sự ước muốn của linh hồn. Có khi linh hồn tìm kiếm Cha trong lúc cầu nguyện, nó ước ao thấy quyền năng của Cha, và Cha thoả mãn nó bằng cách cho nó cảm nhận thần lực của Cha. Có khi nó tìm kiếm Cha trong sự khôn ngoan của Con Cha, và Cha nhận lời nó bằng cách đưa Ngài làm đối tượng cho sự nhìn ngắm của trí tuệ nó. Có khi nó tìm kiếm Cha trong sự khoan dung của Chúa Thánh Thần, và khi đó lòng nhân lành của Cha sẽ cho nó nếm thử Lửa Tình Yêu thần linh, là tình yêu phát sinh những nhân đức chân thật và vững vàng, được xây nền trên đức mến vô vị lợi đối với tha nhân.

- Nguyên tác của Thánh CATARINA SIENA, bản dịch của Lm VINHSƠN BÙI ĐỨC SINH, O.P.,M.A.

(Còn tiếp)

Thứ Sáu, 20 tháng 11, 2026

Đối Thoại - Chương 2, 60

 


ĐỐI THOẠI
(DIALOGO)

CHƯƠNG HAI
CHÚA CHA THƯƠNG XÓT THẾ GIAN

2 - ƠN TRỞ NÊN GIỐNG CHÚA KITÔ (tiếp theo)

+ Về sự bất toàn của những kẻ yêu mến và phụng sự Thiên Chúa, vì lợi ích riêng và vì niềm an ủi.

60. Trong số những người trở thành tôi tớ tin cẩn của Cha, có những kẻ phụng sự Cha trong niềm tin, không vì sợ hãi nô lệ, nhưng vì yêu mến muốn phục vụ Cha. Tuy nhiên, lòng mến này còn bất toàn, vì trong việc phục vụ này chúng tìm kiếm lợi ích cho riêng mình: sự thoả mãn và niềm vui mà chúng gặp được nơi Cha. Sự bất toàn này, cũng có ở nơi lòng thương yêu của chúng đối với tha nhân. Con biết điều gì chứng minh sự bất toàn này không? Vừa khi chúng mất đi những an ủi nơi Cha, lòng mến này khó đứng vững. Nó yếu đi và mỗi ngày thêm nguội lạnh đối với Cha. Còn Cha, để luyện tập chúng trong đàng nhân đức và gỡ chúng ra khỏi chỗ bất toàn, Cha rút đi những sự an ủi thiêng liêng và gửi đến cho chúng những thử thách và chiến đấu. Cha làm thế, là để dẫn đưa chúng lên bậc trọn lành, dạy chúng biết mình và ý thức rằng: chúng không là gì cả, và tự bản thân, chúng không có ân sủng nào hết. Những thử thách phải có hiệu quả, là bắt chúng đi tìm nơi trú ẩn trong Cha, nhận ra Cha là ân nhân của chúng, và gắn bó với Cha trong sự khiêm nhường thành thật. Chính vì mục đích ấy, lại lần nữa Cha rút đi không phải ân sủng của Cha, nhưng những an ủi mà Cha ban cho chúng.

Còn chúng, trong cơn thử thách này, chúng đã trở nên nguội lạnh và thối lui với một thứ giận dữ thiêng liêng. Nhiều khi viện cớ khác nhau chúng bỏ việc đạo đức, cho rằng: các việc đạo đức này chỉ là việc làm tự nhiên chẳng lợi ích gì, vì chúng đã không tìm được trong đó những an ủi thiêng liêng cho linh hồn chúng.

Nếu một linh hồn hành động như thế, thì nó tỏ ra bất toàn, vì vẫn chưa loại bỏ hoàn toàn cái màn tự ái, vẫn che phủ con ngươi mắt đức tin rất thánh. Nếu nó gạt ra một bên cái màn này, nó sẽ thấy rõ mọi sự đều bởi Cha mà ra, và không một chiếc lá cây rụng xuống mà không có lệnh của sự quan phòng của Cha (Xc Mt 6:28, 10:29, Lc 12:27). Nó phải biết: những gì Cha hứa và gửi đến cho nó, đều chỉ nhằm thánh hoá nó, nghĩa là để nó đạt được sự thiện và cùng đích mà Cha đã tạo thành nó.

Đó là điều các tôi tớ Cha phải hiểu biết: Cha không muốn sự gì khác ngoài sự thánh thiện của chúng, nhờ Máu Con Độc Nhất của Cha, là Máu đã rửa sạch chúng khỏi muôn vàn tội lỗi. Trong Máu này, chúng có thể nhận biết chân lý của Cha, và chân lý đó là chúng được sống vĩnh cửu. Cha đã tạo thành chúng giống hình ảnh Cha, và Cha đã tái tạo chúng trong Máu của Con Cha, để chúng trở thành những nghĩa tử của Cha. Nhưng vì chúng còn bất toàn, nên chỉ tìm lợi ích riêng trong việc phụng sự Cha, và yêu thương tha nhân một cách lạnh nhạt. Có những kẻ nản chí, vì sợ những đau khổ sẽ phải trải qua; những kẻ khác thì thờ ơ và trễ nải trong việc phục vụ tha nhân, đức ái của chúng quy về bản thân chúng, bởi vì chúng không còn thấy sự thoả mãn và những an ủi mà trước kia chúng thường có được. Điều này do lòng mến yêu của chúng chưa được thanh tẩy đủ. Chúng yêu thương tha nhân cũng một cách bất toàn như chúng yêu mến Cha: chúng tìm kiếm lợi ích cho mình trong tình thương này. Nếu chúng không nhận ra sự bất toàn của mình, và ước ao trở nên trọn lành, chắc chắn chúng sẽ thối lui.

Vậy điều cần thiết là: ai muốn đạt tới sự sống vĩnh cửu, thì phải yêu mến một cách không tính toán. Xa lánh tội lỗi vì sợ hình phạt là không đủ, yêu mến nhân đức vì lợi ích bản thân cũng chưa đủ. Không, không đủ để được sống đời đời. Phải tránh xa tội lỗi vì làm mất lòng Cha, và phải yêu nhân đức vì lòng kính mến Cha.

Sự sợ hãi thường là bước đầu để kẻ tội lỗi đến với Cha, vì linh hồn bắt đầu bất toàn trước khi trở nên trọn hảo, nhưng nó phải thoát khỏi sự bất toàn, để tiến tới sự toàn thiện: hoặc trong cuộc sống, bằng cách sống trong đàng nhân đức, với một trái tim được thanh tẩy và yêu mến Cha, mà không nghĩ gì đến bản thân mình; hoặc trong giờ chết, bằng cách nhìn nhận sự bất toàn của mình và quyết chí, nếu có thời gian, sẽ phụng sự Cha mà không ngó đến lợi ích cho mình.

Tông đồ Phêrô đã yêu mến Chúa Giêsu hiền hậu và nhân lành, Con Một Cha, bằng thứ yêu mến bất toàn này, khi Phêrô cảm khoái sự ngọt ngào của tình thân hữu với Ngài. Nhưng khi lúc nguy cơ tới, Phêrô đã mất hết can đảm. Ông không còn sức chịu đau khổ vì Ngài, nguyên sự đe doạ đầu tiên, một sự sợ rất nô lệ, đã thắng được lòng trung thành của ông: ông đã chối bỏ Ngài và thề không quen biết Ngài bao giờ (Xc Mt 26:74).

Nhiều linh hồn ngã quỵ khi leo lên các bậc này với tâm tình sợ hãi nô lệ, hoặc với một lòng mến yêu của kẻ làm thuê. Vậy, các tôi tớ của Cha phải thoát ra khỏi những tâm tình này để trở thành những người con đích thực và phụng sự Cha vô vị lợi. Cha thưởng công mọi cực nhọc, Cha trả cho mỗi người tuỳ theo tấm lòng và công việc của họ. Vậy, nếu họ không bỏ rơi việc cầu nguyện và các việc lành phúc đức, nếu họ luôn kiên nhẫn, tiến bộ trên đàng nhân đức, họ sẽ đạt tới sự yêu mến đó của những người con. Và Cha, Cha sẽ yêu thương họ như người ta yêu thương con cái, bởi vì Cha luôn luôn đáp lại tình yêu của con người bằng cùng một tình yêu thương ấy. Nếu có ai yêu mến Cha như một đầy tớ yêu mến chủ nó, Cha sẽ thưởng nó, như một ông chủ trả công cho nó theo công lao của nó, và Cha sẽ không tỏ mình Cha ra cho nó. Người ta chỉ tỏ ra những bí mật cho bạn hữu của mình thôi (Xc Ga 15:15), vì người ta là một với bạn hữu của mình, chứ không là một với đầy tớ.

Thật ra, người đầy tớ có thể tăng thêm về nhân đức, trở nên thân thiết với chủ bằng tình mến yêu, và sau cùng trở thành người bạn thân ái của chủ. Các tôi tớ của Cha cũng thế. Nhưng bao lâu họ còn bằng lòng với tình mến yêu của kẻ làm thuê, Cha sẽ không tỏ mình Cha ra cho họ. Nhưng nếu họ xấu hổ vì sự bất toàn của mình, nếu họ đi vào con đường mến yêu nhân đức, nếu họ ra sức nhổ tận rễ cái tính tự ái thiêng liêng, và toà án lương tâm họ đã làm chứng họ đã gạt bỏ được sự sợ hãi nô lệ, và không còn tình yêu của kẻ làm thuê nữa, nhờ ánh sáng đức tin rất thánh, thì Cha nói thật với con: họ hành động rất đẹp lòng Cha. Họ sẽ có lối mở vào Trái tim Cha. Cha sẽ tỏ mình ra cho họ, đúng như Đấng Chân Lý đã nói: “Ai yêu mến Thầy, thì sẽ được Cha Thầy yêu mến. Thầy sẽ yêu mến người ấy, và sẽ tỏ mình ra cho người ấy…Cha của Thầy và Thầy sẽ ở lại với người ấy” (Ga 14:21, 23).

Đó là sự hiệp nhất giữa hai người bạn chí thân: họ là hai thân xác nhưng là một linh hồn mà thôi, do tình thương yêu, bởi vì tình yêu biến đổi người ta thành sự người ta yêu mến. Nếu hai người đã trở thành một linh hồn, thì từ nay không còn gì là bí mật giữa họ nữa. Bởi vậy, Đấng Chân Lý của Cha đã nói: “Cha của Thầy và Thầy sẽ đến và ở trong người ấy”.

- Nguyên tác của Thánh CATARINA SIENA, bản dịch của Lm VINHSƠN BÙI ĐỨC SINH, O.P.,M.A.

(Còn tiếp)

Thứ Năm, 19 tháng 11, 2026

Đối Thoại - Chương 2, 59

 


ĐỐI THOẠI
(DIALOGO)

CHƯƠNG HAI
CHÚA CHA THƯƠNG XÓT THẾ GIAN

2 - ƠN TRỞ NÊN GIỐNG CHÚA KITÔ (tiếp theo)

+ Qua sự sợ hãi nô lệ, tượng trưng cho bậc thứ nhất của cây cầu, người ta lên bậc thứ hai.

59. Cha đã nói với con rằng: không ai có thể qua cầu, cũng như thoát khỏi dòng sông, mà không lên ba bậc của cầu. Có những người lên ba bậc này cách bất toàn, có những người lên cách hoàn hảo, chỉ ít người lên cách rất hoàn hảo. Những kẻ được thúc đẩy bởi sự sợ hãi nô lệ cũng leo lên, nhưng chỉ tập trung các quan năng của mình cách bất toàn.

Linh hồn nhìn thấy hình phạt đi theo tội lỗi; nó trỗi dậy, tập hợp các tài năng của mình lại: trí nhớ gợi lại những tội lỗi của nó; trí tuệ nhìn thấy hình phạt dành cho nó; ý muốn thì sợ hãi và tránh xa hình phạt. Dầu đây là bước đi đầu tiên, sự tập hợp đầu tiên các tài năng, người ta cũng phải chu toàn công việc này dưới ánh sáng của trí tuệ, bằng cái nhìn nội tâm hướng về Luật rất thánh. Linh hồn sẽ không chỉ nhìn vào hình phạt, nhưng còn phải nhìn vào phần thưởng của nhân đức, để có thể thực hiện việc đi lên này bằng lòng yêu mến, đã gạt bỏ được sự sợ hãi nô lệ.

Làm như vậy, người ta sẽ không còn là tên nô lệ để trở thành tôi tớ trung thành, phục vụ vì lòng mến chứ không vì lo sợ nữa. Và người ta sẽ đạt tới mức đó, nếu ra sức chê ghét và nhổ tận rễ tính tự ái, và nếu hành động với đức khôn ngoan, cách vững tâm bền chí.

Nhưng rất nhiều người bắt tay vào việc đi lên cách thờ ơ chậm chạp, họ phụng sự Cha cách lãnh đạm, lười biếng và ngu muội, đến nỗi bỗng chốc họ mất nhuệ khí. Một cơn gió ngược thổi nhẹ vào cánh buồm của họ, đủ khiến họ thối lui. Còn quá nhiều dính bén khi bước lên bậc thứ nhất của Chúa Kitô chịu đóng đinh, nên họ đã không đạt tới bậc thứ hai là Trái tim Ngài.

- Nguyên tác của Thánh CATARINA SIENA, bản dịch của Lm VINHSƠN BÙI ĐỨC SINH, O.P.,M.A.

(Còn tiếp)

Thứ Tư, 18 tháng 11, 2026

Đối Thoại - Chương 2, 58

 


ĐỐI THOẠI
(DIALOGO)

CHƯƠNG HAI
CHÚA CHA THƯƠNG XÓT THẾ GIAN

2 - ƠN TRỞ NÊN GIỐNG CHÚA KITÔ (tiếp theo)

+ Sự kính sợ kiểu nô lệ không đủ để đạt tới sự sống đời đời. Luật sợ hãi và luật mến yêu liên kết với nhau bằng cách nào.

58. Khi đó, Đấng Nhân Lành muốn thoả mãn những ước nguyện của linh hồn này, đã nói với nó rằng: con có thấy không, những kẻ tìm cách thoát ra khỏi bùn nhơ của tội trọng, chỉ vì sợ hãi cách nô lệ? Nếu sau này, những nỗ lực của chúng không được hứng khởi bởi lòng mến yêu các nhân đức, thì sự sợ hãi nô lệ sẽ không đủ để dẫn chúng đạt tới đời sống vĩnh cửu. Phải có lòng mến kết hợp với sự sợ hãi, bởi vì Luật được đặt trên lòng yêu mến và sự kính sợ thánh thiện.

Luật kính sợ là luật cũ Cha ban cho Môisen: luật này chỉ thiết lập trên sự sợ hãi. Theo luật này, bất cứ lỗi phạm nào đều có hình phạt theo sau. Còn luật yêu mến là luật mới, do Ngôi Lời Con Một Cha ban ra, luật này thiết lập trên tình yêu. Tuy nhiên, luật mới không phá huỷ luật cũ, nhưng kiện toàn nó. Đó là điều Đấng Chân Lý Cha đã nói: “Thầy không đến để phá huỷ lề luật, nhưng để kiện toàn nó” (Mt 5:17). Ngài đã liên kết luật sợ hãi với luật yêu mến, và lòng mến đã cất đi sự sợ hãi hình phạt khỏi sự bất toàn của nó: sự bất toàn, chính là vì sợ hình phạt. Khi đó chỉ còn lại sự kính sợ thánh thiện, nghĩa là không lo thiệt hại cho bản thân mà chỉ sợ làm mất lòng Cha, là Đấng Tốt Lành tuyệt đối. Như vậy, luật cũ đã được kiện toàn và trở nên hoàn thiện bởi luật yêu mến.

Con Một của Cha đã đến như một cỗ xe lửa, toả xuống trên loài người những ngọn lửa tình thương của Cha, và tràn đầy lòng thương xót. Tình thương này đã huỷ bỏ cái hình phạt vốn trừng trị tội lỗi. Sự công minh của Cha không còn phạt ngay ở đời này nữa, nghĩa là không phạt tức khắc các kẻ xúc phạm đến Cha, như đã định trong luật Môisen; Luật Môisen đã ấn định: mỗi khi có lỗi phạm là có hình phạt ngay. Từ nay không còn như thế nữa, không còn sự sợ hãi cách nô lệ nữa. Không phải là tội lỗi sẽ không bị trừng phạt, nhưng hình phạt được hoãn về sau, cho tới đời sau, khi linh hồn lìa khỏi xác, nên các kẻ có tội hãy tự phạt mình ở đời này, bằng một sự thống hối ăn năn cách trọn vẹn.

Như vậy, sự sống đời này là thời gian của lòng thương xót, sau khi chết sẽ là kỷ nguyên của đức công minh. Vậy, phải ra khỏi sự sợ hãi nô lệ, để đi tới lòng yêu mến và sự kính sợ thánh thiện đối với Cha. Không có cách nào khác, để con người khỏi lại rớt xuống sông, nơi bị cuốn đi bởi sóng gió gian truân, phải vùi dập trong khoái lạc xác thịt, vốn là những gai nhọn xé rách linh hồn các kẻ yêu chuộng chúng, và hưởng dùng một cách vô độ (Xc Lc 8:14).

- Nguyên tác của Thánh CATARINA SIENA, bản dịch của Lm VINHSƠN BÙI ĐỨC SINH, O.P.,M.A.

(Còn tiếp)

Thứ Ba, 17 tháng 11, 2026

Đối Thoại - Chương 2, 56-57



ĐỐI THOẠI
(DIALOGO)

CHƯƠNG HAI
CHÚA CHA THƯƠNG XÓT THẾ GIAN

2 - ƠN TRỞ NÊN GIỐNG CHÚA KITÔ (tiếp theo)

+ Chúa cho biết ba bậc của cây cầu là ba trạng thái của linh hồn. Chúa cũng bảo linh hồn này hãy vươn lên khỏi mình, để nhìn thấy Đấng Chân Lý.

56. Cha đã dạy con biết những kẻ ở trong đức ái chung phải sống thế nào, đó là những người thực thi các điều răn và chỉ giữ các lời khuyên trong tinh thần thôi. Bây giờ, Cha muốn nói với con về những người đã bắt đầu leo lên bậc thang, và đã dấn thân vào con đường trọn lành bằng cách thực thi trong hành động các giới răn và lời khuyên, theo ba tình trạng mà Cha sẽ tỏ cho thấy, và sẽ giải nghĩa từng chi tiết.

Ba bậc mà Cha đã trình bày cho con, như Cha nói là tượng trưng cho ba quan năng của linh hồn, thì cũng dùng để mô tả ba tình trạng của linh hồn: bậc thứ nhất là bất toàn, bậc thứ hai là trọn lành, bậc thứ ba là rất trọn lành. Nơi bậc thứ nhất, con người là một kẻ làm thuê đối với Cha; nơi bậc thứ hai, nó là một tôi tớ trung thành; nơi bậc thứ ba, nó là một người con yêu dấu của Cha, nó quên mình, nghĩa là nó không nghĩ gì đến bản thân nữa. Ba tình trạng này có thể thấy cách riêng rẽ nơi nhiều người khác nhau, nhưng đôi khi có thể gặp thấy nơi một người mà thôi. Chúng ở trong cùng một người, khi người đó tiến bước không ngừng trên đường nhân đức, từ tình trạng nô lệ lên tình trạng con người tự do, và từ tình trạng một người tự do lên tình trạng một người con.

Con hãy vươn lên khỏi chính mình, con hãy mở mắt trí tuệ ra mà nhìn xem những khách bộ hành đang bước đi kia. Có những kẻ bước đi một cách bất toàn trên đường các giới răn, nhiều người tiến bước một cách trọn hảo, một vài người tự luyện mình trên đường thực thi lời khuyên trong hành động. Con sẽ thấy sự bất toàn bởi đâu mà đến, và sự trọn lành bởi đâu mà ra. Và con sẽ hiểu linh hồn mắc phải một ảo tưởng, khi nó không nhổ đến sợi rễ cuối cùng của tính tự ái. Dù sống ở bậc nào, con người cũng phải giết chết tính tự ái của mình.

+ Nhìn vào tấm gương thần linh, linh hồn thấy các tạo vật bước đi nhiều cách khác nhau.

57. Khi đó, linh hồn này xao xuyến bởi một ước nguyện thánh thiện, nhìn vào tấm gương thần linh, ở trong đó các tạo vật bước đi nhiều cách nhiều ý khác nhau, để đạt tới cùng đích của mình. Rất nhiều kẻ khởi sự bước lên thang, vì bị thúc đẩy bởi một sự sợ hãi nô lệ: sợ hình phạt. Nhiều kẻ thắng được sự sợ hãi này và leo lên bậc thang thứ hai, đã đạt được sự trọn lành. Rất ít người đạt được bậc thứ ba là bậc rất trọn lành.

- Nguyên tác của Thánh CATARINA SIENA, bản dịch của Lm VINHSƠN BÙI ĐỨC SINH, O.P.,M.A.

(Còn tiếp)

Cỏ cây, và thơ nhạc



Cỏ cây, và thơ nhạc.

GIAO DUYÊN

"Chốc ấy Ngôi thứ Hai đã xuống thế làm người
và ở cùng chúng tôi"
(Kinh Truyền tin)

Bao giờ nhạc là thơ?
Trăng gác núi trông chờ.
Mây bay đời phiêu dạt.
Gió buồn ru hững hờ.

Bỗng dưng gió ngẩn ngơ
Xui trăng vàng thảng thốt
Gom mây kết lời thơ
Thành bài ca thánh thót.

Bây giờ nhạc là thơ
Trăng thôi hết đợi chờ
Cho gió về mở hội
Mây xe kết mộng mơ.

*

Thứ Hai, 16 tháng 11, 2026

Đối Thoại - Chương 2, 55

 


ĐỐI THOẠI
(DIALOGO)

CHƯƠNG HAI
CHÚA CHA THƯƠNG XÓT THẾ GIAN

2 - ƠN TRỞ NÊN GIỐNG CHÚA KITÔ (tiếp theo)

+ Lược lại một số điều đã nói.

55. Trên đây, Cha đã tỏ bày cho con thấy, nói chung, các thụ tạo có lý trí phải hành xử như thế nào, để thoát ra khỏi dòng sông thế gian, tránh đắm đuối trong đó, và khỏi diệt vong. Cha đã giải thích cho con về ba bậc, chính là ba tài năng của linh hồn, và không ai có thể leo lên một bậc mà không leo những bậc kia.

Cha đã giải nghĩa cho con về chân lý này của Con Cha: “Khi họ có hai, hoặc ba, hoặc nhiều người họp nhau nhân danh Thầy…”, Cha cũng nói cho con hay, sự hội họp này chính là sự hiệp nhất của ba bậc, tức ba tài năng của linh hồn, ăn khớp với hai điều răn chính của Luật, liên quan đến sự kính mến Cha và thương yêu tha nhân: luật yêu mến Cha trên hết mọi sự và thương yêu tha nhân như chính mình.

Sau khi vượt qua các bậc này, và các quan năng của linh hồn tập hợp lại nhân danh Cha, linh hồn liền cảm thấy khát nước hằng sống. Nó bắt đầu tiến lên và đi qua cầu bằng cách tuân giữ giáo lý dịu hiền của Đấng Chân Lý Cha, là cây cầu này. Nó chạy đến theo tiếng nói, cũng chính là tiếng nói ở trong đền thờ, tiếng mời gọi các con: “Ai khát hãy đến với Thầy mà uống. Thầy là mạch nước hằng sống”.

Cha đã giải nghĩa cho con về lời nói này, và phải hiểu thế nào, để con thấy rõ hơn tình yêu dào dạt của Cha, và sự ngu muội của các kẻ ưa theo con đường của ma quỷ: nó gọi chúng đến uống nước của sự chết.

Con hỏi Cha những phương thế để tránh khỏi chết đuối, thì Cha đã trả lời con, con đã thấy và biết phải làm gì. Cha đã nói với con: phải đi trên cầu, bằng cách tập trung các tài năng của mình và kết hợp lại với nhau trong tình yêu thương tha nhân, phải mang tới Cha trái tim và tâm tình của mình, như một cái bình, trong đó Cha sẽ đổ nước vào để mà uống. Người ta phải đi con đường này của Chúa Kitô chịu đóng đinh một cách bền vững, cho đến chết. Điều kiện này của ơn cứu độ được đặt ra cho mọi người và từng người ở bất cứ bậc sống nào. Không bậc sống nào có thể lấy cớ chữa mình để miễn chước cho mình. Tất cả mọi thụ tạo có lý trí đều có thể và phải quy phục điều kiện này. Không ai có thể lẩn tránh bằng cách nói rằng: Tôi ở trong hoàn cảnh thế này thế kia, tôi có con cái, tôi vướng trăm ngàn công chuyện ở đời, tôi không thể đi theo con đường đó. Họ không thể vịn cớ những khó khăn của cuộc sống, bởi vì Cha đã nói với con, tất cả mọi bậc sống đều được Cha chấp nhận, tất cả mọi bậc sống đều có công phúc, miễn là người ta theo con đường Chúa Kitô với ý chí tốt lành và thánh thiện. Tất cả những gì hiện hữu đều do Cha tạo thành, mà Cha là Đấng Tốt Lành vô cùng. Với danh nghĩa này, mọi sự đều tốt lành và tuyệt hảo, và Cha đã ban chúng cho các con, không phải để các con gặp phải sự chết, nhưng là để tìm đến sự sống.

Sự thật, đây là một điều bắt buộc êm đẹp. Còn gì ngọt ngào và vui sướng hơn tình yêu! Mà tình yêu Cha nói đây là gì? Đó là mến yêu Cha và thương yêu tha nhân. Bổn phận yêu mến này, con người có thể chu toàn bất cứ lúc nào, ở bất cứ nơi nào, ở bất cứ bậc sống nào, bằng cách yêu mến Cha và quy mọi sự vào việc tôn vinh Thánh Danh.

Nhưng Cha đã nói với con, và con cũng biết sự sai lầm sâu xa của những kẻ không để cho mình được ánh sáng này dẫn đưa. Chúng khép kín trong sự yêu chuộng mình cách ích kỷ, chúng yêu chiều và chiếm hữu các sự vật bên ngoài Cha, và chúng trải qua cuộc đời trong đau khổ do chúng tự tạo ra cho mình. Nếu chúng không thay đổi đường lối mình, chúng sẽ đi thẳng xuống chốn diệt vong. Như vậy, Cha đã cho con biết hết mọi người, không trừ một ai, phải sống làm sao.

- Nguyên tác của Thánh CATARINA SIENA, bản dịch của Lm VINHSƠN BÙI ĐỨC SINH, O.P.,M.A.

(Còn tiếp)

Chủ Nhật, 15 tháng 11, 2026

Đối Thoại - Chương 2, 54



ĐỐI THOẠI
(DIALOGO)

CHƯƠNG HAI
CHÚA CHA THƯƠNG XÓT THẾ GIAN

2 - ƠN TRỞ NÊN GIỐNG CHÚA KITÔ (tiếp theo)

+ Các tạo vật có lý trí phải dùng phương tiện nào để thoát khỏi con sông và đi trên cầu.

54. Bây giờ, Cha muốn trở lại với ba bậc của cây cầu mà các con phải qua, nếu các con muốn qua sông mà không chết đuối, để đến tới mạch nước hằng sống, nơi các con được gọi tới uống. Và nếu các con muốn Cha ở giữa các con trong cuộc lữ hành trần thế, Cha sẽ ở giữa các con bằng ân sủng. Cha biến linh hồn các con thành nhà Cha ở.

Trước hết, nếu chúng con muốn hoàn thành cuộc lữ hành, thì điều kiện thứ nhất là phải khát, chỉ những ai khát mới được mời gọi. Ngài nói: “Hỡi những ai khát hãy đến mà uống”. Ai không khát sẽ không bền vững trong cuộc hành trình này: mỏi mệt một chút cũng sẽ làm nó dừng lại, vui sướng một chút sẽ làm nó sao lãng. Nó sẽ không nghĩ đến phải sắm một cái bình để kín nước, cũng chẳng lo cho có bạn đồng hành cần thiết. Nó không thể đi một mình; vì sự bách hại sẽ làm nó hoảng sợ, và nếu nó hoảng sợ nó sẽ trở lui. Nó sợ vì nó đi một mình. Nếu có bạn đồng hành, nó sẽ bớt sợ. Nếu trèo lên được cả ba bậc, nó sẽ thấy an toàn, vì khi ấy nó không ở một mình nữa.

Thế nên các con phải khát, phải liên kết với nhau, hoặc hai, hoặc ba người, hoặc nhiều hơn, như Cha đã nói với con. Tại sao hoặc hai, hoặc ba? Bởi vì không bao giờ có hai mà thiếu ba, cũng như không bao giờ ba mà thiếu hai, không bao giờ có hai, có ba mà không có nhiều hơn. Kẻ ở một mình, Cha không thể ở giữa nó, vì nó không có bạn đồng hành để Cha ở giữa. Hơn nữa, nó chẳng là gì hết: kẻ ở một mình là kẻ tự đóng kín trong ích kỷ, chỉ biết mình nó. Tại sao nó cô đơn? Bởi vì nó không có ân sủng của Cha, và không có đức ái đối với người đồng loại. Vì tội lỗi, nó tách khỏi tay Cha, và quay về hư vô, bởi vì chỉ mình Cha là hiện hữu. Vậy kẻ cô đơn, nghĩa là kẻ nhốt mình trong tình yêu vị kỷ, thì kể là hư vô đối với Cha. Nó bị đẩy ra khỏi Cha. Bởi thế, mới có lời rằng: “Khi có hai, hoặc ba hoặc nhiều hơn tụ họp lại nhân danh Thầy, Thầy sẽ ở giữa họ” (Mt 18:20).

Cha đã nói với con: không bao giờ có hai mà thiếu ba, và không hề có ba mà thiếu hai, thật đúng như vậy. Con biết các giới răn của Luật được quy về hai điều mà thôi, và nếu không tuân giữ hai điều này, thì không giới răn nào được tuân giữ. Phải yêu mến Cha trên hết mọi sự, và thương yêu tha nhân như bản thân mình; đấy là phần đầu, cũng là phần giữa và là phần cuối của các điều truyền của Luật.

Hai điều răn này không thể hợp lại với nhau nhân danh Cha, nếu không có sự hợp nhất của ba tài năng linh hồn là trí nhớ, trí tuệ và ý muốn. Trí nhớ phải ghi lại những hồng ân của Cha và nhớ mãi kỉ niệm lòng nhân lành của Cha. Trí tuệ phải dán mắt vào tình yêu vô biên mà Cha đã tỏ ra đối với các con nơi Con Một của Cha. Ngài là đối tượng Cha đề ra cho trí tuệ nhìn ngắm, để trí tuệ các con chiêm ngưỡng nơi Ngài là lửa đức ái của Cha. Ý muốn các con phải kết hợp với trí nhớ và trí tuệ để yêu mến và ước ao Cha, vì Cha là cùng đích của nó.

Khi ba tài năng này của linh hồn phối hiệp với nhau cách thánh thiện như thế, thì Cha ở giữa chúng bằng ân sủng. Và bởi vì khi đó con người được đầy lòng mến yêu Cha và thương yêu tha nhân, cho nên nó được thêm nhiều nhân đức vững chắc. Trong trạng thái đó, linh hồn cảm thấy khát: khát nhân đức, khát vinh hiển của Cha, khát ơn cứu độ cho các linh hồn; bất cứ sự khao khát nào khác đều đã tắt hết và không còn có trong linh hồn này. Nó bước đi vững vàng, không chút sợ hãi như tôi tớ, nó bước lên bậc thứ nhất của tâm tình, vì tâm tình của nó đã được lột bỏ tự ái, đã được nâng lên khỏi bản thân nó và vượt khỏi mọi sự thế gian. Linh hồn không còn yêu mến hay tha thiết với chúng nữa, hoặc chỉ yêu mến chúng theo mức độ ở trong Cha, chứ không ở ngoài Cha, nghĩa là với một sự kính sợ thánh thiện và lòng yêu mến nhân đức.

Khi linh hồn lên đến bậc thứ hai, là nơi nhờ ánh sáng của trí tuệ, linh hồn sẽ chiêm ngưỡng tình thương sâu xa mà Cha đã dành cho các con trong Chúa Kitô chịu đóng đinh. Đó là nơi linh hồn tìm được bình an và nghỉ ngơi, vì từ nay, trí nhớ không còn trống rỗng nữa, nhưng tràn đầy đức ái của Cha. Con biết chiếc bình rỗng thì kêu khi người ta gõ vào nó, và nó không kêu khi nó đầy đặc. Vậy khi trí nhớ mà đầy ánh sáng của trí tuệ và đầy tình yêu của tâm tình, nó sẽ không còn cảm động, hay xúc động bởi những gian truân hoặc vui thú thế gian nữa, không còn vang lên tiếng vui cười nham nhở, lời giận giữ hay thô bỉ nữa, bởi vì nó đầy Cha là Đấng Toàn Thiện rồi.

Như vậy, khi linh hồn tới bậc thứ ba, sự kết hợp sẽ trọn vẹn. Lý trí đã đạt được ba bậc, đã nắm được cả ba tài năng của linh hồn, và đã quy tụ chúng lại nhân danh Cha. Sau khi đã kết hợp hai điều, là lòng mến yêu Thiên Chúa và sự yêu thương tha nhân, rồi phối hiệp ba tài năng, là trí nhớ để lưu giữ, trí tuệ để nhìn xem, ý muốn để yêu mến, linh hồn sẽ thấy mình ở với Cha là sức mạnh và là sự an toàn của nó, đồng thời thấy mình sống giữa các người nhân đức. Nó sẽ cảm thấy an vui và vững tâm, vì Cha ở giữa họ đang xum họp với nhau.

Khi đó linh hồn tiến bước, vì nó bị thúc đẩy bởi khát vọng, nó vững tâm đi theo con đường Chân Lý dẫn tới mạch nước hằng sống. Sự khát khao vinh quang của Cha, đói khát ơn cứu độ cho mình nó và cho tha nhân, khiến nó ước ao con đường này. Không có con đường nào khác để có thể đạt tới đích, nó bước đi, mang theo cái bình của trái tim trống rỗng mọi quyến luyến và mọi yêu mến hỗn độn của thế gian. Nhưng vừa khi trống rỗng, nó liền được đổ đầy, vì không có gì ở thế trống rỗng mãi: khi người ta đổ ra hết các chất đựng trong cái bình, thì bình được khí trời tràn vào đầy ngay.

Trái tim con người là một cái bình nhỏ, nó không thể ở thế trống rỗng. Khi người ta loại ra khỏi nó những sự phù phiếm, thì lập tức nó được đổ đầy khí trời, là tình yêu Thiên Chúa rất dịu dàng, dẫn tới mạch suối ân sủng. Tới đó, linh hồn bước qua cửa Chúa Kitô chịu đóng đinh, được nếm nước hằng sống, được uống no thoả trong Cha vì Cha là đại dương của bình an.

- Nguyên tác của Thánh CATARINA SIENA, bản dịch của Lm VINHSƠN BÙI ĐỨC SINH, O.P.,M.A.

(Còn tiếp)

Thứ Bảy, 14 tháng 11, 2026

Đối Thoại - Chương 2, 52-53

 


ĐỐI THOẠI
(DIALOGO)

CHƯƠNG HAI
CHÚA CHA THƯƠNG XÓT THẾ GIAN

2 - ƠN TRỞ NÊN GIỐNG CHÚA KITÔ (tiếp theo)

+ Nếu ba tài năng của linh hồn không kết hợp với nhau, linh hồn không có thể bền chí đi tới cùng.

52. Cha đã giải thích cho con về ba bậc tượng trưng chung cho ba tài năng của linh hồn. Đó là ba bậc mà người ta không thể lên cách riêng lẻ, nghĩa là lên bậc này mà ko lên bậc kia, khi người ta muốn đi qua giáo lý, tức cầu Chân Lý của Cha. Nếu linh hồn không kết hợp ba tài năng lại với nhau, nó sẽ không thể bền chí tới cùng, như Cha đã nói trên, khi con hỏi Cha, có cách nào để thoát khỏi dòng sông. Cha cũng nói với con: nếu thiếu kiên tâm bền chí, không ai đạt tới đich. Có hai cái đích: nhân đức và nết xấu, cả hai đều đỏi hỏi sự kiên bền này. Nếu con muốn đạt tới sự sống, con phải kiên trì trong nhân đức; ai muốn đi tới sự chết muôn đời thì cũng phải kiên trì trong nết xấu. Như vậy, nhờ sự kiên tâm bền chí, người ta đến với Cha là sự sống, hoặc đến với ma quỷ, nó sẽ cho uống nước sự chết.

+ Giải thích lời Chúa Kitô: “Ai khát hãy đến với Thầy” (Ga 7:37).

53. Tất cả các con đã được kêu gọi cách chung và cách riêng bởi Đấng Chân Lý là Con Cha, khi Ngài nồng nhiệt ước ao và kêu gọi trong đền thờ: “Ai khát hãy đến với Thầy mà uống, Thầy là mạch nước hằng sống” (Ga 7:37-38, 4:7). Ngài đã không nói: “Hãy đến với Cha Thầy mà uống”, nhưng nói: “Hãy đến với Thầy”. Bởi vì đau khổ không thể đụng tới Cha là Chúa Cha, nhưng đụng tới Con Cha. Các con cũng vậy, trong khi chúng con là khách hành hương đang trên lộ hành trần gian, các con không thể sống mà không gặp đau khổ, bởi vì tội lỗi đã làm cho trái đất sinh nhiều gai góc. Bởi vậy, Ngài nói: “Hãy đến với Thầy mà uống”.

Khi theo giáo lý của Ngài, hoặc bằng cách tuân giữ các điều răn cùng với lòng yêu mến các lời khuyên, hoặc bằng sự tuân giữ và thực hành các điều răn cùng với các lời khuyên, nghĩa là hoặc bằng đức ái hoàn hảo hay đức ái chung, bất cứ các con ở bậc nào, các con đều có thể đến với Ngài. Ngài sẽ cho các con uống, và các con sẽ nếm hoa trái của Máu Thánh, do sự hiệp nhất bản tính Thiên Chúa với bản tính loài người. Ở trong Ngài, các con cũng ở trong Cha là Đại Dương bình an, vì Ngài với Cha là một, Cha với Ngài là một.

Như vậy, các con được mời gọi tới mạch nước hằng sống của ân sủng, nên các con phải qua Ngài, vì Ngài đã trở thành cây cầu cho các con. Và các con phải bước đi cách bền vững, dầu gai góc, dầu gió ngược, dầu thịnh vượng hay nghịch cảnh, hay bất cứ khổ cực nào khác, cũng không làm chúng con quay lại đằng sau. Hãy vững tâm cho đến khi gặp thấy Cha, Cha sẽ ban nước hằng sống cho các con. Qua trung gian của Ngôi Lời là Tình Thương. Cha sẽ múc nước đó cho các con.

Vậy tại sao Ngài nói: “Thầy là mạch nước hằng sống”? Bởi vì Ngài là một với Cha là Đấng ban nước đó, bởi nơi Ngài có sự phối hiệp bản tính Thiên Chúa với bản tính loài người. Và tại sao Ngài nói: “Hãy đến với Thầy mà uống”? Bởi vì các con không thể đi tới mà không gặp đau khổ, mà đau khổ thì không thể có ở nơi Cha, chỉ có ở nơi Ngài. Và bởi vì Cha đã làm cho Ngài trở thành cây cầu, nên không ai có thể đến với Cha mà không qua Ngài. Đó là sự thật mà chính Ngài đã công bố: “Không ai đến được với Cha mà không qua Thầy” (Ga 14:6).

Bây giờ con đã nhìn thấy con đường phải đi, và phải đi cách nào, nghĩa là phải vững tâm. Nếu không, các con sẽ không được uống nước hằng sống. Chính sự vững tâm bền chí sẽ nhận được vinh quang, và nhận được vòng hoa chiến thắng ở nơi Cha, là Sự Thiện tối cao (Xc Kh 2:10).

- Nguyên tác của Thánh CATARINA SIENA, bản dịch của Lm VINHSƠN BÙI ĐỨC SINH, O.P.,M.A.

(Còn tiếp)

Thứ Sáu, 13 tháng 11, 2026

Đối Thoại - Chương 2, 51

 


ĐỐI THOẠI
(DIALOGO)

CHƯƠNG HAI
CHÚA CHA THƯƠNG XÓT THẾ GIAN

2 - ƠN TRỞ NÊN GIỐNG CHÚA KITÔ (tiếp theo)

+ Ba bậc theo nghĩa bóng trên cây cầu, nói lên ba tài năng của linh hồn.

51. Khi đó, Chúa nhân lành đưa cái nhìn của lòng thương xót xuống, nâng dậy lòng ước ao và khát vọng đang dày vò linh hồn này, và nói với nó rằng: Con rất yêu dấu của Cha, Cha không khinh chê những ước vọng của con, trái lại Cha sung sướng được làm con hài lòng. Cha sẽ giải thích và bày tỏ cho con thấy điều con xin.

Con xin Cha giải thích cho con về hình ảnh ba bậc, và làm sao có thể thoát ra khỏi con sông để bước đi trên cầu. Cha đã trình bày cho con nghe về sự sai lầm và mù quáng của những kẻ phải nếm trước mùi vị của hoả ngục ngay ở đời này; chúng đã trở thành những chứng nhân của ma quỷ, chúng kết thúc cuộc đời với án phạt đời đời. Cha nói cho con hay, chúng sẽ gặt hái hoa trái nào từ những công việc của mình. Trong những lần ấy, Cha đã chỉ cho con phải làm gì để tránh điều bất hạnh đó, nhưng bây giờ Cha muốn giải thích chi tiết, để thoả mãn sự ước ao của con.

Con biết mọi tội lỗi đều bắt nguồn từ chỗ người ta chiều chuộng bản thân, người ta yêu mình, và sự yêu chiều này là mây mù che khuất ánh sáng của lý trí, làm tắt luôn ánh sáng của đức tin. Người ta không thể mất ánh sáng này mà không mất luôn ánh sáng kia. Cha đã tạo linh hồn theo hình ảnh và giống Cha, vì Cha đã ban cho linh hồn có trí nhớ, trí tuệ và ý muốn. Trí tuệ là phần cao quý nhất của linh hồn. Trí tuệ được lay động bởi tình cảm, tình cảm lại được nuôi dưỡng bởi trí tuệ; kế đến là bàn tay của tình thương, mà Cha muốn nói là của tâm tình, nó chất chứa những hình ảnh kỷ niệm về Cha, ghi nhớ các hồng ân Cha ban. Kỷ niệm này khiến linh hồn phải hành động và biết ơn, ngăn ngừa nó khỏi sự biếng nhác và vô ơn. Đó là cách hai tài năng này hỗ trợ nhau, để nuôi dưỡng linh hồn trong đời sống ân sủng.

Linh hồn không thể sống không tình yêu. Nó luôn phải có đối tượng để yêu thương, bởi vì nó được dựng nên bằng tình yêu và Cha đã sáng tạo nó vì tình yêu. Vì thế, Cha đã nói với con tâm tình kích động trí tuệ; có vẻ như nó nói rằng: “Tôi muốn yêu, bởi vì lương thực của tôi là tình yêu”. Được tâm tình đánh động, trí tuệ trả lời: “Bạn muốn yêu mến, tôi sẽ cho bạn một sự thiện để bạn yêu”. Rồi không chút trì hoãn, trí tuệ ra sức suy nghĩ về phẩm giá của linh hồn khi được tạo dựng, và về chốn hèn hạ mà tội lỗi đã đẩy nó rơi xuống. Khi nhìn vào phẩm giá của bản tính mình, linh hồn nhận ra sự tốt lành vô cùng của Cha, đức ái trường tồn đã khiến Cha tạo thành nó; và dưới vực sâu khốn cùng, nó thấy rõ lòng thương xót của Cha, lòng thương xót đã cho nó thời gian để tỉnh ngộ, và lôi kéo nó ra khỏi chốn tối tăm.

Như thế tâm tình được nuôi dưỡng bởi tình yêu. Nó mở miệng hớp lấy những ước nguyện thánh thiện, nó hít thở sự chê ghét và hối hận đối với dục tình ích kỷ, và nó có được lòng khiêm nhường chân thật và sự nhẫn nhục trọn hảo, là những hoa trái của sự từ bỏ mình. Nhân đức bắt đầu đâm mầm nảy lộc, sản sinh ra những việc lành phúc đức, nhiều hay ít, tuỳ nó thực tập nhiều hay ít trong đường trọn lành, như Cha sẽ nói sau này.

Trái lại, nếu tâm tình để mình yêu mến những sự về giác quan, trí tuệ sẽ quay về phía đó, và sẽ đi tìm những sự phù vân làm lương thực nuôi dưỡng tính tự ái, nó sẽ khinh chê nhân đức và ham mê nết xấu. Từ đó, linh hồn sẽ trở nên kiêu căng và bất nhẫn. Trí nhớ thì chứa chất những hình ảnh gợi lên bởi tâm tình [Ở đây, không nói về tri thức hay khoa học trừu tượng và lý thuyết, nhưng về óc thực tế và khoa dạy cách sống]. Như vậy, tình yêu này làm lu mờ và thu hẹp cái nhìn của linh hồn, nó chỉ phân biệt và nhìn mọi sự dưới một ánh sáng giả tạo. Từ nay, ánh sáng mà trí tuệ nó được soi sáng, là thứ ánh sáng làm nó sai lầm về thực chất của mọi vật nó yêu mến, nghĩa là những vật ấy chỉ có vẻ thiện hảo bên ngoài.

Thiếu cái vẻ thiện hảo bề ngoài này, mọi sự phù vân sẽ không lôi cuốn được con người, vì bản tính con người là yêu mến sự thiện. Cho nên nết xấu được tô hồng, nó luôn có vẻ tốt lành cho bản thân con người. Linh hồn luôn nhìn thấy nó dưới cái mặt nạ này, và bởi vì linh hồn mù quáng, cho nên không phân biệt, không nhận ra sự thật: linh hồn đã sai lầm khi tìm kiếm sự thiện và niềm vui ở nơi không có những thứ ấy.

Cha đã nói với con, tất cả mọi thú vui thế gian và ở ngoài Cha, đều là những gai nhọn tẩm thuốc độc. Như vậy, đồng một loạt, trí tuệ thì bị cái nhìn của mình làm sai lạc, ý muốn thì bị phỉnh gạt khi yêu mến những gì không nên mến yêu, còn trí nhớ thì bị lừa dối bởi các hình ảnh nó lưu trữ. Trí tuệ hành xử như một tên trộm cắp, lấy đi cái không phải của mình; trí nhớ cũng làm thế, vì nó cầm giữ luôn những sự vật ở ngoài Cha, nhân đó linh hồn mất đi sự sống của ân sủng.

Ba tài năng của linh hồn kết hợp chặt chẽ với nhau, đến nỗi khi một tài năng xúc phạm đến Cha, thì cả ba đều xúc phạm, vì tài năng này thông cho các tài năng khác sự dữ hay điều lành, tuỳ sự lựa chọn của ý chí tự do, như Cha đã nói với con. Ý chí tự do ở trong ý muốn của con người, nó đánh động ý muốn với ánh sáng, hay không với ánh sáng của lý trí. Lý trí của các con được kết hợp với Cha (bao lâu ý chí tự do không tách các con ra khỏi Cha vì một tình yêu hỗn loạn), nhưng ở trong các con lại có một luật hư đốn luôn chống lại thần trí (Xc Rm 7:23). Như vậy trong các con có hai phe: nhục dục và lý trí. Nhục dục là nữ tì, được tạo nên để phục vụ linh hồn, cũng là dịp cho con người tập luyện nhân đức, có thân xác làm dụng cụ. Linh hồn thì tự do, nó đã được giải thoát khỏi tội lỗi nhờ Máu Con Cha. Nó không thể bị ép buộc làm điều gì, nếu nó không ưng thuận bằng ý chí quyết định cách tự do, và ý chí tự do chỉ làm một điều gì khi ý muốn đồng ý với nó. Ý chí tự do nằm giữa nhục dục và lý trí, nó có thể quay về phía này hay phía kia tuỳ thích.

Khi linh hồn dùng lý trí tự do để tập hợp tất cả các tài năng và kết hợp chúng nhân danh Cha, như Cha đã nói với con, lúc đó tất cả mọi hành động của tạo vật, dầu là hành vi trần thế, hay tinh thần, đều có trật tự tốt đẹp. Ý chí tự do gỡ mình ra khỏi nhục dục và liên kết với lý trí, khi đó Cha sẽ ở giữa họ bằng ân sủng của Cha. Đó là điều Đấng Chân Lý của Cha, Ngôi Lời nhập thể, đã khẳng định khi Ngài nói: “Khi có hai hoặc ba người tập họp lại nhân danh Thầy, Thầy sẽ ở giữa họ” (Mt 18:20). Cha đã nói với con, không ai có thể đến với Cha mà không qua Ngài, bởi đó Cha đã đặt Ngài làm cây cầu ba bậc. Ba bậc này tượng trưng cho ba trạng thái của linh hồn, như Cha sẽ nói sau đây.

- Nguyên tác của Thánh CATARINA SIENA, bản dịch của Lm VINHSƠN BÙI ĐỨC SINH, O.P.,M.A.

(Còn tiếp)