Chủ Nhật, 22 tháng 3, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 11 (tiếp theo)

 


NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 11 (tiếp theo)
(Ca khúc này chỉ có trong phiên bản B)

10 - Lý do thứ hai là từ phía tình yêu. Hồi ấy dân Israel chưa vững chắc trong tình yêu và chưa gắn bó với Thiên Chúa nhờ tình yêu, cho nên họ sợ phải chết khi nhìn thấy Ngài. Còn giờ đây ta đã được ở dưới chế độ luật của ân sủng, ngay khi vừa lìa khỏi xác, linh hồn có thể nhìn thấy Thiên Chúa. Thế nên việc ước mong sớm hoàn thành cuộc sống và chết đi để nhìn thấy Thiên Chúa là điều bổ ích hơn. Mà dù không có vậy đi nữa, một linh hồn đã yêu mến Thiên Chúa mạnh mẽ như linh hồn này vẫn không sợ chết do nhìn thấy Thiên Chúa, bởi vì khi yêu đích thực, người ta sẽ luôn biết lãnh nhận tất cả mọi sự từ tay Đấng Chí Ái theo cùng một cách như nhau, cả lúc gặp nghịch cảnh cũng như khi được thịnh đạt, thậm chí cả khi bị các hình phạt, người ta đều xem đó là do Đấng Chí Ái muốn thế. Do đó, tất cả mọi sự đều khiến linh hồn vui mừng và thích thú, như lời thánh Gioan: Tình yêu hoàn hảo loại trừ mọi sợ hãi (1 Ga 4,18).

Cái chết không thể nào thành cay đắng đối với linh hồn đang yêu vì linh hồn này tìm thấy ở đó tất cả những dịu dàng và hoan lạc của tình yêu. Nhớ tới sự chết không thể gây cho linh hồn ấy nỗi buồn phiền vì nơi sự chết nó tìm được hỉ hoan. Đối với linh hồn ấy, chết không thể là điều gây phiền muộn, nặng nề, vì chết vừa có nghĩa là chấm dứt mọi nỗi ưu phiền lao nhọc, vừa có nghĩa là khởi điểm cho mọi sự tốt lành của linh hồn. Linh hồn xem sự chết vừa như một người bạn, vừa như một người tình. Nhớ đến sự chết linh hồn thấy hân hoan như nghĩ tới ngày tiệc cưới và hôn lễ của nó. Nó khát mong ngày giờ chết đến còn hơn các vua chúa trần gian khát mong vương triều quyền bính.

Tác giả sách Huấn Ca có nói về sự chết ấy như sau: Ôi sự chết! phán quyết của ngươi thật tốt đối với kẻ bần hàn (x. Hc 41,2). Sự chết chẳng những không cung cấp cho những kẻ túng thiếu vật chất trần gian những gì họ cần thiết, mà trái lại còn tước đoạt những gì họ có, thế mà nó vẫn là điều tốt đẹp đối với những kẻ ấy. Thế thì phán quyết của sự chết sẽ còn tốt hơn biết bao đối với những linh hồn thiếu thốn tình yêu đang kêu gào xin cho được một tình yêu lớn lao hơn, như linh hồn chúng ta đang bàn. Bởi lẽ chẳng những sự chết không đoạt mất của linh hồn những gì nó vốn có mà trái lại còn là duyên cớ làm viên mãn thứ tình yêu linh hồn đang khao khát, duyên cớ thỏa mãn mọi nhu cầu của linh hồn. Vì vậy linh hồn có lý do bạo dạn nói lên chẳng hề sợ hãi: Để cái nhìn và vẻ đẹp của Người giết chết em đi! Bởi vì linh hồn biết rằng chính lúc nó nhìn thấy vẻ đẹp ấy, nó sẽ bị vẻ đẹp ấy làm cho ngất ngây, nó sẽ bị thu hút vào vẻ đẹp ấy và được biến đổi nên vẻ đẹp ấy. Nó sẽ đẹp đẽ như chính vẻ đẹp ấy, sẽ no đầy và phong phú như chính vẻ đẹp ấy.

Vì thế vua Đavít nói rằng: Trước nhan Thiên Chúa cái chết của các thánh nhân thật là quí báu (Tv 115,15). Điều ấy hẳn sẽ không đúng nếu như các vị thánh ấy không được tham dự vào những sự cao cả của Thiên Chúa, vì trước nhan Thiên Chúa chẳng có gì quí báu ngoại trừ sự cao cả nơi chính Ngài. Như thế, khi một linh hồn đã yêu thì không sợ chết, trái lại, nó còn khát khao được chết. Còn kẻ tội lỗi thì luôn sợ chết vì thấy trước rằng cái chết sẽ cướp mất của nó mọi của cải và gây cho nó mọi thứ tai họa. Vì theo lời vua Đavít: Cái chết của tội nhân thì hết mực xấu xa (x. Tv 34,22). Cũng vì thế, tác giả sách Huấn Ca bảo rằng: Hỡi tử thần! nhớ đến ngươi thật là cay đắng đối với những ai đang an hưởng tài sản của mình (x. Hc 41,1) bởi vì những người ấy quá yêu cuộc sống hiện tại và quá ít quí mến cuộc sống bên kia thế giới nên họ cực kỳ sợ chết.

Còn linh hồn yêu mến Thiên Chúa thì đang sống cuộc sống đời sau hơn là cuộc sống đời này. Nó thường sống ở nơi nó mến yêu hơn là ở nơi nó sinh hoạt cho nên nó ít lưu tâm tới cuộc sống mau qua này. Vì thế nó thốt lên: Để cái nhìn và vẻ đẹp của Người giết chết em đi.

Người coi kìa, trận ốm vì yêu
Làm sao chữa lành được
Nếu không phải bằng sự có mặt
và dung nhan Đấng Chí Ái.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Bảy, 21 tháng 3, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 11 (tiếp theo)

 


NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 11 (tiếp theo)
(Ca khúc này chỉ có trong phiên bản B)

6 - Khác nào linh hồn nói: vì niềm hoan lạc được nhìn thấy hữu thể và vẻ đẹp của Người quá lớn lao đến nỗi linh hồn em không thể nào chịu nổi, em phải chết mất khi nhìn thấy vẻ đẹp ấy, cho nên hãy lấy cái nhìn và vẻ đẹp của Người mà giết chết em đi.

7 - Chúng ta cũng biết rằng có hai ánh nhìn khiến người ta phải chết vì thân phận yếu hèn của ta ở đời này không đủ sức đề kháng: một là ánh nhìn của loài độc xà Basilic mà theo lời thiên hạ, hễ con rắn này nhìn ai là kẻ ấy phải chết ngay, hai là ánh nhìn của Thiên Chúa. Tuy nhiên nguyên nhân gây ra cái chết ở hai trường hợp rất khác biệt. Ánh nhìn của độc xà Basilic gây chết chóc do sức mạnh của nọc độc quá lớn, còn ánh nhìn của Thiên Chúa khiến người ta chết vì chìm ngập trong sự cứu độ vô biên và vinh quang tốt lành.

Do đó ở đây chẳng có gì là quá đáng khi linh hồn mong muốn được chết đi nhờ nhìn thấy vẻ đẹp của Thiên Chúa để được hưởng vẻ đẹp ấy mãi mãi. Thật vậy, nếu linh hồn thoáng thấy được một tia sáng nhỏ bé nhất về sự cao cả và vẻ đẹp của Thiên Chúa thôi thì không những nó ao ước chết đi để vĩnh viễn nhìn thấy vẻ đẹp ấy như lòng hằng ao ước, mà thậm chí nó còn rất hoan hỉ chấp nhận nghìn lần chết thật tàn khốc để được xem thấy vẻ đẹp ấy dù chỉ trong một chốc lát. Và một khi nhìn thấy rồi, linh hồn sẽ xin được chịu khổ đau như thế thêm một lần nữa để lại được nhìn thấy vẻ đẹp ấy thêm một chốc lát nữa.

8 - Như thế, để làm sáng tỏ câu thơ này, cần biết rằng khi xin để cái nhìn và vẻ đẹp của Thiên Chúa giết đi, linh hồn hàm ý nói nó không thể nào nhìn thấy vẻ đẹp ấy mà không bị chết. Nếu có thể nhìn thấy vẻ đẹp ấy mà vẫn không chết thì hẳn linh hồn đã chẳng xin vẻ đẹp ấy giết chết nó, bởi lẽ dù sao mong muốn chết vẫn là một sự bất toàn tự nhiên. Cho nên khi biết rằng cuộc sống phù sinh của con người không thể nào được chung chạ với cuộc sống bất biến của Thiên Chúa, linh hồn liền thốt lên:

Để cái nhìn và vẻ đẹp của Người giết chết em đi.

9 - Đây là giáo thuyết thánh Phaolô muốn cho tín hữu Côrintô hiểu khi ngài nói: Chúng ta không muốn cởi bỏ cái này, mà lại muốn trùm thêm lên mình cái kia, để cho cái phải chết được hút vào trong sự sống (x. 2Cr 5,4), nghĩa là chúng ta không ao ước giũ bỏ xác thịt mà chỉ muốn khoác thêm vào y phục quang vinh. Tuy nhiên, như chúng tôi đã nói, vì thấy mình không thể nào vừa sống trong vinh quang vừa mang xác thịt hay chết này, nên thánh Phaolô đã nói với tín hữu Philiphê rằng ngài mong muốn được cởi bỏ thân xác và thấy mình ở cùng Đức Giêsu Kitô (x. Pl 1,23).

Thế nhưng ở đây sẽ nổi lên một vấn nạn: Tại sao con cái Israel ngày xưa lại trốn chạy, sợ rằng thấy Thiên Chúa sẽ phải chết, như lời ông Manuê nói với vợ (xem sách Thủ Lãnh 13,22) còn linh hồn đang đề cập đây lại khát mong được chết để nhìn thấy Thiên Chúa?

Để trả lời cho vấn nạn này có thể đưa ra hai lý do sau: thứ nhất là vào thời ấy, cả những người chết trong ân sủng vẫn chưa được nhìn thấy Thiên Chúa mà phải đợi cho tới khi Chúa Kitô đến. Cho nên đối với họ, sống trong thân xác thì thuận lợi hơn nhiều vì họ gia tăng được công trạng và vui hưởng cuộc sống tự nhiên còn hơn là phải chờ đợi ở âm ty, chẳng lập được công nghiệp mà lại còn chịu đựng tối tăm và thiếu vắng sự hiện diện tâm linh của Thiên Chúa. Do đó, vào lúc bấy giờ người ta xem sự sống lâu là ân sủng và là hồng phúc lớn lao Thiên Chúa ban.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Tâm truyền



"Bởi thế, này Ta sẽ quyến rũ nó,
đưa nó vào sa mạc, để cùng nó thổ lộ tâm tình." Hs 2,16.

TÂM TRUYỀN

Nói sao cho hiểu được Lời?
Giải sao cho rõ được nơi u huyền?
Vô ngôn là Tiếng-Tâm-Truyền.


Thứ Sáu, 20 tháng 3, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 11 (tiếp theo)

 


NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 11 (tiếp theo)
(Ca khúc này chỉ có trong phiên bản B)

4 - Linh hồn vốn chắc chắn rằng Thiên Chúa luôn hiện diện trong nó, ít là theo cách thứ nhất, cho nên ở đây nó không xin Ngài hiện diện mà chỉ xin sao cho sự hiện diện ẩn khuất của Ngài nơi nó, dù là tự nhiên, tâm linh hay theo tình cảm, được biểu lộ và bày tỏ ra cho nó cách rõ ràng, ngõ hầu nó có thể nhìn thấy Ngài trong hữu thể thần linh và trong vẻ đẹp của Ngài. Thật vậy, với sự hiện hữu theo yếu tính của Ngài, Thiên Chúa ban cho linh hồn hữu thể tự nhiên, với sự hiện diện theo ân sủng, Ngài làm cho nó nên hoàn thiện và nhờ sự biểu lộ vinh quang của Ngài, Ngài tôn vinh nó.

Tuy nhiên, linh hồn trong cuộc nói đây đang đầy ắp những mối nhiệt tình và thiết tha yêu mến Thiên Chúa cho nên sự hiện diện mà nó cầu xin Đấng Chí Ái tỏ ra chủ yếu phải được hiểu là sự hiện diện tình cảm đầy ưu ái Ngài dành cho nó. Sự hiện diện này cao vời đến nỗi linh hồn dường như cảm thấy hữu thể đang ở đó vừa bao la vô tận vừa ẩn khuất, qua đó, Thiên Chúa cho linh hồn thấy lờ mờ đôi nét phảng phất vẻ đẹp thần linh của Ngài. Sự kiện ấy tạo ra nơi linh hồn một hiệu quả mạnh mẽ đến nỗi khiến linh hồn càng thêm ray rứt khát mong điều nó cảm thấy đang ẩn khuất nơi sự hiện diện ấy. Việc này phù hợp với những gì vua Đavít cảm thấy khi ông nói: Linh hồn con khát khao mòn mỏi mong tới được khuôn viên đền vàng của Chúa (Tv 84,3).

Đó là lúc linh hồn bị liệt nhược do nỗi khao khát được chìm ngập vào Sự Thiện Hảo Tối Cao ấy, sự thiện hảo mà linh hồn cảm thấy như vừa hiện diện vừa ẩn khuất. Quả thật, mặc dù sự thiện hảo ấy ẩn khuất, linh hồn vẫn cảm thấy một cách rất sống động là chính sự thiện hảo và hoan lạc đang hiện diện ở đó. Và vì thế, nó bị lôi kéo và hướng hẳn về sự thiện hảo ấy một cách còn mãnh liệt hơn với bất cứ vật thể tự nhiên nào bị trọng lực kéo xuống lòng đất. Lòng đầy thèm khát và ham thích, linh hồn không thể chịu đựng được nữa và thốt lên: Hãy tỏ cho thấy Người đang hiện diện.

5 - Đó cũng chính là cảm nghiệm của Môsê trên núi Sinai. Đang khi đứng trước nhan Thiên Chúa, Môsê được thoáng thấy những biểu hiện quá cao vời và thẳm sâu về sự cao cả và vẻ đẹp của thần tính còn ẩn khuất của Ngài. Môsê không thể chịu đựng được cho nên ông đã hai lần cầu xin Thiên Chúa tỏ bày cho ông vinh quang của Ngài như sau: Ngài bảo rằng Ngài biết đích danh con và con đã được đẹp mắt Ngài. Vậy nếu con đã được đẹp mắt Ngài, thì xin tỏ cho con nhan thánh Ngài để con nhận biết Ngài và tìm được trước ánh nhan Ngài cái ân sủng trọn hảo mà con khao khát (x. Xh 33,12-13.18) nghĩa là xin cho con đạt đến tình yêu trọn vẹn của vinh quang Ngài. Thế nhưng Thiên Chúa đã trả lời Môsê: Ngươi không thể nhìn xem tôn nhan Ta bởi vì con người không thể thấy Ta mà vẫn còn sống sót (Xh 33,20). Khác nào Ngài phán với Môsê: “Hỡi Môsê, ngươi xin Ta một điều thật khó khăn, vì vẻ đẹp của nhan Ta quá cao vời và niềm hoan lạc được nhìn thấy Ta quá lớn đến nỗi linh hồn ngươi không thể nào chịu nổi điều ấy trong kiếp sống quá mỏng dòn này đâu”.

Qua những lời Thiên Chúa nói với Môsê trên đây, hoặc như chúng tôi đã nói, qua cảm nghiệm của chính linh hồn về mầu nhiệm vẫn bị ẩn giấu ngay khi nó đang đứng trước tôn nhan Thiên Chúa, linh hồn biết được rằng bao lâu còn sống kiếp phù sinh này, nó sẽ không thể nào nhìn thấy Thiên Chúa trong vẻ đẹp của Ngài (chỉ vài tia sáng nhỏ bé về dung nhan Ngài cũng khiến linh hồn bị suy nhược, như chúng tôi đã nói). Thế nên, đón trước câu trả lời mà Thiên Chúa từng nói với Môsê, linh hồn liền thốt lên:

Để cái nhìn và vẻ đẹp của Người giết chết em đi!

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Năm, 19 tháng 3, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 11

 


NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 11
(Ca khúc này chỉ có trong phiên bản B)

+ Ghi chú mở đầu

1 - Tuy nhiên, nên biết rằng Đức Lang quân của các linh hồn nói trên không nỡ nhìn các linh hồn ấy phải chịu đau buồn lâu mà không đến an ủi họ, như điều chúng tôi sắp bàn đến ở đây. Bởi lẽ như lời trong sách Zacaria, Thiên Chúa bảo rằng những thở than và phiền muộn ấy đã chạm đến con ngươi mắt Ngài (x. Dcr 2,12), nhất là khi những đau buồn ấy phát xuất từ chính tình yêu các linh hồn ấy dành cho Ngài. Ngài còn phán qua miệng ngôn sứ Isaia: Trước khi chúng kêu Ta chính Ta đã đáp lời. Chúng hãy còn đang nói thì Ta đã nghe rồi (x. Is 65,24). Tác giả sách Châm ngôn cũng nói cùng một ý: Nếu con tìm khôn ngoan như tìm tiền bạc, và lùng kiếm nó như thể kho tàng, thì lúc đó con sẽ gặp được (x. Cn 2,4-5).

Thế mà linh hồn đắm say nói trên đang tìm kiếm Đấng Chí Ái của nó với lòng háo hức còn hơn cả kiếm tìm tiền bạc. Vì Ngài, nó đã từ bỏ mọi sự và cả chính mình. Thế nên, để đáp lại những lời van xin nồng nàn của nó, dường như Ngài đã cho nó cảm nhận được một cách thiêng liêng sự hiện diện của Ngài và tỏ cho nó thoáng thấy vài nét thâm sâu về thần tính và vẻ đẹp của Ngài, và như thế lại càng khiến linh hồn thêm khát khao và nôn nóng mong thấy được Ngài.

Đôi khi người ta rảy nước vào bếp lò để cho lửa bùng lên thêm và nóng cháy hơn, ở đây Thiên Chúa cũng hành động như thế đối với những linh hồn phó mình cho những rung động của tình yêu. Ngài ban cho họ một vài tia sáng về sự tuyệt hảo của Ngài để kích thích họ hăng hái, nhờ đó, Ngài chuẩn bị cho họ được sẵn sàng hơn để đón nhận những ân huệ Ngài tính thực hiện cho họ.

Và như thế, một khi, qua sự hiện diện tối tăm ấy, linh hồn thoáng thấy và cảm nhận được Sự Thiện Hảo Tối Cao và một vẻ đẹp ẩn khuất ở đó, thì nó sẽ chết đi được vì khát mong chiêm ngưỡng cho được vẻ đẹp. Thế nên, linh hồn thốt lên ca khúc tiếp theo:

Hãy tỏ cho thấy Người đang hiện diện
Để cái nhìn và vẻ đẹp của Người giết chết em đi.
Người coi kìa, trận ốm vì yêu
Làm sao chữa lành được
Nếu không phải bằng sự có mặt
và dung nhan Đấng Chí Ái.

+ Minh giải

2 - Linh hồn ước ao thấy mình được vị Thiên Chúa cao cả ấy chiếm hữu. Vì yêu Ngài, nó cảm thấy trái tim nó đã bị cướp đoạt và bị thương tích tới mức không thể chịu nổi nữa. Thế nên, trong ca khúc này, nó nhất quyết xin Ngài bày tỏ cho nó vẻ đẹp của Ngài, tức bày tỏ cho nó yếu tính thần linh của Ngài và cho nó được chết đi trong khi nhìn thấy yếu tính ấy. Linh hồn xin Đấng Chí Ái cho nó ra khỏi xác thịt, vì một khi còn ở nơi xác thịt, nó không thể nhìn thấy hoặc vui hưởng Ngài như lòng khao khát. Linh hồn trình bày với Thiên Chúa nỗi đớn đau và khắc khoải trong tim, nơi đó nó triền miên chịu phiền não vì yêu mến Ngài mà không thể có phương dược chữa trị nào hay cho bằng được nhìn thấy vinh quang yếu tính thần linh của Ngài. Thế nên linh hồn nói tiếp câu thơ:

Hãy tỏ cho thấy Người đang hiện diện.

3 - Để minh giải điều này, cần phải biết rằng nơi linh hồn, Thiên Chúa có thể hiện diện theo ba cách thế:

Cách thứ nhất là hiện diện theo yếu tính. Theo cách này, không những Thiên Chúa hiện diện nơi những linh hồn tốt lành và thánh thiện mà cả nơi những linh hồn xấu xa tội lỗi cũng như nơi tất cả mọi loài thụ tạo khác. Vì nhờ sự hiện diện này, Thiên Chúa ban cho muôn loài sự sống và hữu thể, nếu thiếu sự hiện diện này, tất cả muôn loài sẽ thành hư không và ngưng hiện hữu. Sự hiện diện theo yếu tính như thế của Thiên Chúa không bao giờ thiếu nơi linh hồn.

Cách thứ hai là hiện diện bằng ân sủng, nhờ đó, Thiên Chúa cư ngụ nơi linh hồn cách thích thú và hài lòng. Không phải mọi linh hồn đều được Thiên Chúa hiện diện theo cách này. Linh hồn nào phạm tội trầm trọng sẽ mất sự hiện diện này ngay. Linh hồn cũng không thể cứ tự nhiên mà biết được mình có sự hiện diện này hay không.

Cách hiện diện thứ ba là do lòng Chúa ưu ái: Nơi nhiều linh hồn sùng tín, Thiên Chúa thường thực hiện một số sự hiện diện tâm linh của Ngài theo nhiều cách thức, khiến những linh hồn ấy được thích thú, hoan lạc và vui thoả.

Tuy nhiên, cách hiện diện tâm linh này cũng như những cách hiện diện khác đều mang tính ẩn khuất, bởi lẽ ở đó Thiên Chúa vẫn chẳng tỏ mình hệt như yếu tính của Ngài, bởi vì thân phận yếu hèn ở đời này không cho phép chúng ta có được điều đó. Như vậy câu thơ trên có thể áp dụng cho bất cứ cách hiện diện nào vừa nói: Hãy tỏ cho thấy Người đang hiện diện.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)


Thứ Tư, 18 tháng 3, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 10 (tiếp theo)

 


NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 10 (tiếp theo)
(Phiên bản A: chương 10 )

+ Minh giải

4 - Nơi ca khúc này, linh hồn tiếp tục xin Đấng Chí Ái vui lòng làm cho những nỗi khắc khoải và khổ tâm của nó kết thúc, vì chỉ mỗi một mình Ngài mới làm được điều đó. Nó ước mong đôi mắt nó được trông thấy Ngài, vì chỉ mỗi mình Ngài là ánh sáng để đôi mắt ấy nhìn vào. Nó không muốn sử dụng đôi mắt nó vào chuyện gì khác ngoài việc ngắm nhìn Ngài. Thế nên, nó thốt lên:

Hãy dập tắt những phiền muộn của em.

5 - Như đã nói, ham muốn của tình yêu có đặc điểm là bất cứ lời nói và việc làm nào không phù hợp với điều lòng muốn đang tha thiết đều khiến lòng muốn mỏi mệt, muộn phiền và chán ngán, vì không thấy điều mình tha thiết được thể hiện. Ở đây linh hồn gọi những mệt mỏi vì khát mong được nhìn thấy Thiên Chúa là những phiền muộn không gì dập tắt được, ngoại trừ việc chiếm hữu được Đấng Chí Ái. Vì thế linh hồn xin Đấng Chí Ái hãy dùng sự hiện diện của Ngài mà dập tắt những phiền muộn ấy tựa như nước mát làm cho kẻ đang mệt phờ vì nóng bức được tươi tỉnh. Ở đây linh hồn sử dụng động từ dập tắt là cốt cho ta hiểu rằng nó đang bị ngọn lửa tình yêu thiêu đốt.

Vì không ai đủ sức cất chúng đi.

6 - Nhằm mục đích gây xúc động và thuyết phục Đấng Chí Ái mạnh mẽ hơn để Ngài thương nhậm lời nó cầu xin, linh hồn nói rằng chẳng ai khác ngoại trừ một mình Ngài mới đủ sức thỏa mãn nhu cầu bức thiết của nó, chỉ một mình Ngài mới dập tắt được những phiền muộn của nó. Qua đây chúng ta hãy lưu ý rằng Thiên Chúa rất mau mắn ủi an và thỏa mãn những nhu cầu và phiền muộn của linh hồn khi mà nó không có và cũng không định tìm một sự thỏa mãn hay ủi an nào ngoài chính Ngài. Như thế, một linh hồn chẳng thích thú điều gì khác ngoại trừ Thiên Chúa, thì chẳng bao lâu sẽ được Đấng Chí Ái viếng thăm.

Và ước gì đôi mắt em được thấy Người.

7 - Nghĩa là: ước mong sao em được thấy Người mặt đối mặt bằng đôi mắt linh hồn em (x. 1Cr 13,12).

Vì Người là ánh sáng của đôi mắt ấy.

8 - Hẳn nhiên Thiên Chúa là ánh sáng siêu nhiên của đôi mắt linh hồn. Thiếu ánh sáng ấy, linh hồn sẽ rơi vào tối tăm. Nhưng ở đây còn hơn thế nữa, linh hồn trìu mến gọi Ngài là ánh sáng của đôi mắt nó theo cách các tình nhân thường gọi nhau để bày tỏ sự trìu mến dành cho nhau. Như thế trong hai câu trên linh hồn như thể muốn nói: Ngoài Người ra, đôi mắt linh hồn em chẳng có được thứ ánh sáng nào khác, dù nhờ bản tính tự nhiên hay nhờ tình yêu, cho nên ước gì đôi mắt ấy được xem thấy Người, vì xét về mọi phương diện, Người là ánh sáng của chúng. Vua Đavít khi cảm thấy bị thiếu thứ ánh sáng ấy đã đau đớn thốt lên: Mắt con cũng chẳng còn sáng như xưa (Tv 38,11). Ông Tôbia cũng nói: Còn gì nữa mà vui? Tôi là người đã mù cả hai mắt, không còn thấy ánh sáng mặt trời nhưng nằm trong bóng tối như những kẻ đã chết không được ngắm nhìn ánh sáng (Tb 5,10). Điều Tôbia mong ước chính là được nhìn thấy Thiên Chúa tỏ tường, vì ánh sáng của bầu trời chính là Con Thiên Chúa, theo lời thánh Gioan trong sách Khải Huyền: Thành chẳng cần mặt trời mặt trăng chiếu sáng vì đã có vinh quang Thiên Chúa tỏa rạng và Con Chiên là ngọn đèn chiếu soi (Kh 21,23).

Đôi mắt mà em muốn giữ cho một mình Người.

9 - Nơi câu này, linh hồn muốn đòi Đức Lang quân phải cho đôi mắt nó được thấy ánh sáng ấy, chẳng những vì nó không có ánh sáng nào khác, và đang phải nằm trong tối tăm mà còn vì nó muốn dành đôi mắt nó cho riêng Ngài mà thôi. Quả thật, linh hồn đáng bị tước mất đi ánh sáng thần linh ấy nếu nó muốn đặt đôi mắt lòng muốn của nó vào một thứ ánh sáng nào khác hoặc để chiếm hữu một điều gì đó không phải là Thiên Chúa, bởi vì điều này sẽ ngăn cản không cho nó lãnh nhận ánh sáng của Thiên Chúa. Còn ngược lại, linh hồn đáng được ban cho ánh sáng thần linh ấy khi nó biết nhắm mắt lại trước mọi sự để chỉ mở ra ngắm nhìn Thiên Chúa của nó mà thôi.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Ba, 17 tháng 3, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 10

 


NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 10
(Phiên bản A: chương 10 )

+ Ghi chú mở đầu

1 - Khi đã đạt tới cấp độ yêu thương này, linh hồn tựa như một người bệnh rất đỗi mệt nhọc, mất hết hứng thú và mê thích, chán ngấy mọi thức ăn. Mọi chuyện đều khiến người ấy mệt mỏi và phiền muộn. Mọi cái nảy ra trong tâm trí hay trong ánh mắt của người ấy đều quy về một niềm ham thích và khát khao duy nhất là có được sức khỏe, tất cả những gì không đem lại sức khoẻ đều chỉ khiến người ấy mệt mỏi, chán chường.

Linh hồn đang nói đây cũng thế. Khi đã đi đến chỗ phiền muộn vì yêu mến Thiên Chúa, linh hồn rơi vào ba tâm trạng sau đây: Thứ nhất, trong mọi biến cố xảy ra và trong mọi sự gặp gỡ, linh hồn lúc nào cũng nghĩ tới sức khoẻ, tức nghĩ tới Đấng Chí Ái của nó, vì thế nó chẳng quan tâm gì đến những sự kiện kia mà chỉ để lòng nơi Đấng Chí Ái. Từ đó sinh ra tâm trạng thứ hai: Nó dửng dưng với mọi chuyện, chẳng lấy gì làm thích thú. Và từ đây lại sinh ra tâm trạng thứ ba: Mọi thứ đều khiến linh hồn mỏi mệt, bất cứ sự gặp gỡ nào cũng khiến nó cảm thấy nặng nề, phiền muộn.

2 - Sở dĩ thế là vì, dựa trên những gì đã nói, lòng muốn của linh hồn ấy đã được nếm thức ăn yêu thương ngọt ngào của Thiên Chúa cho nên chẳng còn thấy bất cứ sự gì khác hay bất cứ sự gặp gỡ nào là thú vị hoặc đáng quan tâm. Trong mọi sự, lòng muốn chỉ còn cốt sao tìm kiếm và vui hưởng Đấng Chí Ái. Như trường hợp Maria Mácđala trong khu vườn: vì cháy bỏng yêu thương đi tìm kiếm Đấng Chí Ái của cô, nên thoạt trông thấy Ngài nhưng lại tưởng là người làm vườn, cô liền lập tức nói ngay mà chẳng cần lý cần luận gì cả: Thưa ông, nếu ông đã đem Ngài đi thì xin nói cho tôi biết ông để Ngài ở đâu, tôi sẽ đem Ngài về (Ga 20,15). Linh hồn chúng ta bàn đây cũng đang hết sức nóng lòng tìm kiếm Chúa nơi mọi sự. Mà bởi vì chưa gặp ngay được Đấng lòng nó khao khát, cho nên các sự vật khác chẳng những không làm nó thích thú mà trái lại còn giày vò nó, đôi khi rất dữ dội. Quả thật, những linh hồn tương tự linh hồn này đều rất đau khổ khi phải gặp gỡ người đời hoặc phải lo công kia việc nọ vì những thứ đó thường gây cản trở hơn là giúp các linh hồn ấy thực hiện được mong ước của mình.

3 - Trong sách Diễm Ca, Tân nương cho ta hiểu rõ ba tâm trạng trên khi nàng đi tìm kiếm Đức Lang quân. Nàng kể:

Tôi đi tìm Chàng mà đâu có gặp
Tôi mãi gọi Chàng không một tiếng đáp!
Đang tuần tiễu trong thành bọn lính gác gặp tôi
Chúng đánh tôi đến mang thương tích
Quân gác đồn cướp cả áo choàng tôi (Dc 5,6-7).

Bọn lính tuần tiễu trong thành tượng trưng cho những gặp gỡ giao dịch với trần gian. Khi những giao dịch ấy bắt gặp linh hồn đang tìm kiếm Thiên Chúa, chúng sẽ gây cho linh hồn ấy nhiều thương tích, muộn phiền, đớn đau và chán ngán, bởi lẽ chẳng những nó không tìm thấy nơi những gặp gỡ ấy điều nó mong ước mà trái lại những gặp gỡ ấy còn cản trở không cho nó gặp được điều nó mong ước. Còn bọn lính gác đồn tượng trưng cho ma quỷ và những việc doanh lợi ở trần gian, chúng ngăn cản không cho linh hồn đạt tới và bước vào cuộc chiêm niệm. Chúng cướp mất tấm áo choàng của sự bình an thanh tịnh mà sự chiêm niệm đầy yêu thương đem lại. Do tất cả những điều ấy, linh hồn đắm say Thiên Chúa phải chịu muôn vàn sự bực bội và nhọc nhằn. Ý thức rằng bao lâu còn lưu lại nơi trần gian này mà không được nhìn thấy Thiên Chúa, thì dù ít hay nhiều, nó vẫn không thể thoát khỏi những điều khổ ải nêu trên, vì vậy, linh hồn tiếp tục khẩn cầu cùng Đấng Chí Ái và thốt lên ca khúc tiếp theo:

Hãy dập tắt những phiền muộn của em
Vì không ai đủ sức cất chúng đi
Và ước gì đôi mắt em thấy được Người
Vì Người là ánh sáng của đôi mắt ấy,
Đôi mắt mà em muốn giữ cho một mình Người.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Trong vườn thiêng

 


"Trên hai bờ sông sẽ mọc lên mọi giống ​cây ăn trái, lá không bao giờ tàn, trái không bao giờ hết: 
mỗi tháng các cây đó sẽ sinh trái mới nhờ có nước chảy ra từ thánh điện. 
Trái dùng làm lương thực còn lá để làm thuốc.” Ed 47,12.

TRONG VƯỜN THIÊNG

Vườn Thiêng dị thảo kỳ hoa,
Hoa thơm cỏ lạ thấy mà ngẩn ngơ.
Lạ lùng đến nỗi không ngờ.


Thứ Hai, 16 tháng 3, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 9 (tiếp theo)

 


NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 9 (tiếp theo)
(Phiên bản A: chương 9 )

5 - Kẻ si tình thường bảo rằng người họ yêu đã ăn trộm mất trái tim của họ. Kẻ si tình để trái tim vuột khỏi nó và đậu lại nơi đối tượng kẻ ấy yêu. Kẻ ấy chẳng còn dành trái tim cho bản thân mà chỉ dành cho đối tượng mình yêu.

Đó cũng là dấu hiệu giúp linh hồn có thể biết rõ mình có yêu Thiên Chúa một cách tinh tuyền hay không. Nếu nó yêu Thiên Chúa, nó chẳng còn dành trái tim cho riêng mình, chẳng dành để lo cho thích thú và lợi ích riêng nhưng chỉ dành riêng cho danh dự và vinh quang của Thiên Chúa, và hiến dâng sự vui thích cho Thiên Chúa. Càng giữ trái tim lại cho mình, linh hồn càng ít dành nó cho Thiên Chúa.

6 - Muốn biết mình có thực sự bị Thiên Chúa cưỡng đoạt hay không, trái tim có thể dựa trên một trong hai điều sau: một là mình khắc khoải mong chờ Thiên Chúa, hai là mình không còn thấy thích thú điều gì khác ngoài Thiên Chúa, như trường hợp linh hồn đang cho ta thấy ở đây. Lý do là vì trái tim không thể an bình ngơi nghỉ nếu chưa chiếm hữu một thứ gì đó, và một khi đã yêu thương thì nó chẳng còn chiếm hữu chính mình hoặc bất cứ thứ gì khác - như chúng ta đã nói - vì thế, nếu không thực sự chiếm hữu trọn vẹn điều nó yêu mến, linh hồn sẽ hết sức mỏi mệt cho tới khi nào chiếm được và thỏa mãn với điều ấy. Bao lâu chiếm chưa được, linh hồn giống như chiếc bình rỗng mong được đổ đầy, như kẻ đói chờ ăn, kẻ bệnh thở than cầu mong khỏe mạnh, kẻ bị treo lơ lửng mong có được chỗ tựa. Khi say đắm trái tim cũng sống trong tình trạng như thế. Và ở đây, cảm nghiệm được điều ấy, linh hồn thốt lên: Tại sao còn để lại đó như thế? Nghĩa là: Sao Ngài để trái tim này trống rỗng, đói khát, cô độc, bị thương tích và đau khổ vì yêu đồng thời bị treo lơ lửng như thế?

Sao không mang theo của ăn trộm mà Người đã trộm được?

7 - Nghĩa là, trái tim mà Người đã cướp lấy vì yêu đó sao Người không mang theo để lấp đầy nó và làm thỏa mãn nó, tại sao Người không cho nó cùng đi và chữa lành nó bằng cách cho nó được gắn bó với Người và được hoàn toàn nghỉ ngơi nơi Người?

Để được nên đồng hình đồng dạng hơn với Đấng Chí Ái, linh hồn say đắm Ngài không thể nào thôi mong ước Đấng Chí Ái ân thưởng và đáp đền cho tình yêu nó đã yêu mến Ngài và phục vụ Ngài. Nếu không, đó chẳng phải là tình yêu đích thực. Bởi lẽ tiền công và tiền thưởng cho tình yêu chẳng gì khác hơn là được yêu mến hơn nữa cho tới khi đạt tới tình yêu trọn hảo. Linh hồn chẳng ước mong gì hơn thế, bởi lẽ tình yêu chỉ có thể trả bằng chính tình yêu, theo như lời ngôn sứ Gióp khi ông thốt lên với cùng một nỗi khắc khoải và khát mong như nỗi niềm của linh hồn ta đang đề cập ở đây: Tựa người nô lệ mong bóng mát, tựa kẻ làm thuê đợi tiền công, cũng thế, gia tài của tôi là những tháng vô vọng, số phận của tôi là những đêm đau khổ ê chề. Vừa nằm xuống tôi đã nhủ thầm: khi nào trời sáng, mới thức dậy tôi liền tự hỏi: bao giờ chiều buông, mãi tới lúc hoàng hôn tôi chìm trong mê sảng (x. G 7,2-4).

Linh hồn cháy bỏng tình yêu Thiên Chúa luôn khao khát cho tình yêu được hoàn thành và tuyệt hảo ngõ hầu được hưởng nếm trọn vẹn sự mát mẻ. Như con nai mệt phờ vì cơn nóng oi bức mùa hè ao ước tìm được bóng râm im mát, như người làm thuê mong làm xong công việc, linh hồn ấy cũng mong đợi công việc của nó được hoàn tất. Ông Gióp không bảo rằng người làm công chờ cho nỗi vất vả chấm dứt nhưng là chờ làm xong công việc. Điều ấy giúp ta hiểu được những điều đã nói trên, đó là linh hồn đang yêu mến không chờ cho nỗi nhọc nhằn chấm dứt nhưng chờ cho xong công việc vì công việc của nó là yêu. Linh hồn ấy chờ mong sự kết thúc và đỉnh điểm của tình yêu, tức là chờ mong sự hoàn thành và mức tuyệt hảo của việc yêu mến Thiên Chúa. Bao lâu điều ấy chưa xảy ra, linh hồn vẫn còn mang dáng dấp cái hình ảnh ông Gióp tự vẽ về ông trên kia, lúc nào cũng nhìn thấy tháng ngày trống trải vô vọng và những đêm đen não nề, lê thê. Như thế, ta hiểu được rằng linh hồn nào yêu mến Thiên Chúa sẽ không ước mong hay đợi chờ nơi Ngài một phần thưởng nào cho những phục vụ ấy hơn là được thấy tình yêu nó dành cho Ngài đạt tới chỗ trọn hảo.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Chủ Nhật, 15 tháng 3, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 9

 


NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 9
(Phiên bản A: chương 9 )

+ Ghi chú mở đầu

1 - Khi đã bị trúng mũi tên độc rồi, con nai sẽ chẳng còn giây phút nào nghỉ ngơi an tịnh. Nó sẽ quay quắt tứ bề tìm kiếm phương dược chữa lành, khi thì ngâm mình trong dòng nước này, khi thì ngâm mình trong dòng nước nọ, nhưng bao giờ cũng vậy, dù nó tìm đủ phương cách, vết thương độc ấy vẫn ngày càng gia tăng cho đến khi ngấm vào tim khiến nó ngã chết. Linh hồn trong cuộc ở đây cũng đang ngấm phải chất độc tình yêu như thế. Nó không bao giờ ngưng tìm kiếm các phương dược chữa lành nỗi đớn đau của nó. Tuy nhiên, chẳng những nó không tìm ra các phương dược ấy, trái lại, tất cả những gì nó suy nghĩ, nói năng và hành động đều làm tăng nỗi đau đớn của nó. Linh hồn nhận ra điều ấy và biết chẳng còn mong tìm được phương dược nào khác ngoài việc chạy đến phó mình vào đôi tay của Đấng đã gây nên thương tích. Nó van xin Ngài kết liễu nó bằng sức mạnh của tình yêu để nhờ đó nỗi muộn phiền của nó sẽ được giảm đi. Nó hướng về Đức Lang quân, đấng đã gây cho nó mọi nỗi đớn đau nói trên và thốt lên ca khúc tiếp theo:

Kìa Người đã khiến trái tim này bị thương,
Sao Người không chữa lành nó?
Kìa Người đã lấy trộm trái tim em
Mà cứ để lại đó như thế?
Sao không mang theo của ăn trộm mà Người đã trộm được?

+ Minh giải

2 - Nơi ca khúc này, một lần nữa linh hồn quay sang ngỏ lời cùng Đấng Chí Ái, than van về nỗi đớn đau của nó. Nó biểu lộ ra đây một thứ tình yêu mất kiên nhẫn, không chịu nổi sự nhàn hạ, không cho phép nghỉ ngơi. Bằng đủ mọi cách nó cứ nêu lên những nỗi khắc khoải của nó mong tới khi nào tìm ra được phương dược.

Linh hồn thấy mình vừa bị thương vừa cô độc. Chẳng có ai khác cũng chẳng có phương dược nào khác chữa lành cho nó được ngoại trừ Đấng Chí Ái, đấng đã gây thương tích cho nó. Vì thế, nó mới hỏi Đấng Chí Ái rằng Ngài đã tỏ tình với nó khiến cho trái tim nó bị thương, tại sao Ngài lại không chịu chữa lành vết thương ấy bằng cách cho nó được thấy Ngài hiện diện. Đã rõ kẻ nào yêu thì chẳng còn làm chủ trái tim mình nhưng hiến trái tim cho người mình yêu. Thế thì sau khi Ngài đã cướp đoạt mảnh hồn này bằng thứ tình yêu mà Ngài khiến nó say mê, sau khi đã kéo nó ra khỏi quyền lực riêng nó rồi, tại sao Ngài lại không cho nó được thực sự trú ẩn nơi quyền lực Ngài mà lại bỏ mặc nó trong tình trạng thê thảm ấy - nghĩa là tình trạng bị kéo ra khỏi quyền lực riêng - tại sao Ngài không biến nó thành của riêng Ngài, tại sao không chiếm hữu nó cho riêng Ngài bằng một cuộc biến đổi yêu thương trọn vẹn và dứt khoát trong vinh quang? Vì thế, linh hồn thốt lên:

Kìa Người đã khiến trái tim này bị thương
Sao Người không chữa lành nó?

3 - Linh hồn không than phiền về việc nó bị thương tích, vì đối với kẻ đắm say, vết thương tình càng sâu kẻ ấy càng mãn nguyện. Linh hồn chỉ than phiền rằng tại sao sau khi đã làm cho trái tim nó bị thương, Ngài chẳng chịu chữa lành bằng cách giết nó chết đi. Sở dĩ thế là vì các vết thương tình yêu vốn dịu dàng và ngọt ngào đến nỗi nếu chúng không khiến linh hồn chết đi thì sẽ không làm linh hồn mãn nguyện. Linh hồn cảm thấy chúng quá dịu ngọt đến nỗi nó mong cho mình bị thương thật trầm trọng tới mức chết luôn.

Thế nên, linh hồn thốt lên: Kìa Người đã khiến trái tim này bị thương, sao Người không chữa lành nó? Linh hồn như thể nói: Người đã gây thương tích cho trái tim em tới mức tơi tả đến thế, tại sao Người không chữa lành nó bằng cách kết liễu cho nó chết luôn vì yêu? Người là nguyên nhân gây ra vết thương của căn bệnh yêu đương này thì xin cũng hãy là nguyên nhân cứu độ bằng cách cho em được chết vì yêu. Trái tim em đã ra nông nỗi này, đã bị thương tích, đã bị mỏi mòn tiều tụy chỉ vì thiếu vắng Người thì cũng chỉ có thể được chữa lành bằng niềm hoan lạc và vinh quang nơi sự hiện diện dịu dàng êm ái của Người thôi. Rồi thêm nữa, linh hồn thốt lên:

Kìa Người đã lấy trộm trái tim em
Tại sao còn để lại đó như thế

4 - Lấy trộm có nghĩa là tước đoạt một thứ gì đó khỏi tay người đang sở hữu nó để chiếm làm của riêng mình. Ở đây linh hồn than phiền với Đấng Chí Ái rằng Ngài đã lấy trộm trái tim của nó bằng tình yêu và lôi trái tim ấy ra khỏi quyền lực và sở hữu của nó rồi, tại sao còn để lại đó như thế? Tại sao không chịu chiếm hữu trái tim ấy làm của riêng, tại sao Ngài không chịu mang trái tim ấy đi theo Ngài như mọi tên trộm đều mang theo những gì chúng trộm được?

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)