Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)

 

NGỌN LỬA TÌNH NỒNG

(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

46. Các vị linh hướng cần cảnh giác và lưu ý rằng, trong lãnh vực này, không phải các vị mà chính Chúa Thánh Thần mới là tác nhân chính yếu, là kẻ dẫn đường và thúc giục các linh hồn. Chúa Thánh Thần không bao giờ thiếu sự quan tâm đối với các linh hồn ấy. Còn các vị linh hướng chỉ là những dụng cụ chỉ lối cho các linh hồn ấy tiến đến sự hoàn thiện nhờ đức tin và luật Chúa tuỳ theo tinh thần mà Thiên Chúa ban cho mỗi người.

Như thế, các vị linh hướng cần quan tâm để tránh đừng uốn nắn các linh hồn theo thể cách và điều kiện riêng của các vị, nhưng phải xét xem liệu mình có biết Thiên Chúa hiện đang dẫn các linh hồn này đến đâu hay chăng. Nếu không biết thì cứ để cho họ yên chứ đừng khuấy động họ. Thuận theo con đường và hướng tâm linh mà Thiên Chúa đang dìu dắt họ, các vị linh hướng hãy luôn cố gắng đưa các linh hồn này vào sâu thêm trong cô tịch, tự do và thanh tịnh của tâm linh. Hãy để cho họ được hết sức thoải mái sao cho giác quan thể xác lẫn tâm linh của họ không bị trói buộc vào một chuyện gì cụ thể dù bên trong hay bên ngoài, đang khi Thiên Chúa hướng dẫn họ bằng sự cô tịch. Các vị không nên buồn phiền âu lo cho rằng họ chẳng làm gì cả. Bởi lẽ vào lúc này dù linh hồn chẳng làm gì thì Thiên Chúa vẫn đang hành động nơi nó.

Các vị linh hướng hãy cố gắng gỡ rối cho linh hồn và đặt nó vào sự cô tịch và thư thái, sao cho linh hồn không còn gắn bó với bất cứ nhận thức cụ thể nào dù từ trên cao hay từ dưới thấp, không ham hương vị hay thích thú, hoặc bất cứ thứ tiếp thu lãnh hội nào, cần làm sao để linh hồn được trống rỗng nhờ hoàn toàn từ bỏ mọi loài thụ tạo và được ở vào tình trạng nghèo khó tâm linh. Đây là điều linh hồn phải thực hiện như lời khuyên của Con Thiên Chúa: Ai không từ bỏ tất cả mọi sự mình có thì không thể làm môn đệ Ta (Lc14,33). Câu này không phải chỉ hiểu về sự quyết tâm từ bỏ các của cải trần thế, mà còn hiểu về sự tước lột các của cải tâm linh, để làm nên sự nghèo khó tâm linh vốn từng được Con Thiên Chúa chúc phúc (Mt 5,3).

Một khi linh hồn đã từ bỏ mọi sự như thế, trở nên trống rỗng và không còn sở hữu điều gì nữa, có nghĩa là, như chúng tôi đã nói, linh hồn đã làm tất cả những gì có thể làm được về phía nó, Thiên Chúa sẽ không thể nào bỏ qua phần việc của Ngài là tự thông truyền chính mình Ngài cho nó, ít là một cách kín nhiệm. Cũng tựa như tia sáng mặt trời chẳng thể nào không dọi vào chốn thanh quang và khoáng đãng. Quả vậy, ánh sáng mặt trời ban mai sẽ tuôn vào nhà bạn nếu bạn hé cửa ra, Thiên Chúa cũng thế, Ngài đang canh giữ Israel chứ không hề ngủ (Tv 121,4). Ngài sẽ vào ngôi nhà linh hồn đang trống vắng và đổ đầy vào đó những thiện hảo của Ngài.

47. Tựa như mặt trời, Thiên Chúa tỏa sáng trên các linh hồn để thông truyền chính Ngài cho họ. Vậy xin các vị linh hướng hãy vui lòng chuẩn bị cho các linh hồn ấy tiếp nhận Ngài theo đúng sự hoàn thiện của Tin mừng, tức là sự trần trụi và trống rỗng cả về giác quan lẫn tâm linh. Xin quí vị chớ mong ước vượt quá giới hạn khi tìm cách xây dựng các tâm hồn, bởi lẽ công việc ấy thuộc về Chúa Cha là Đấng dựng nên muôn tinh tú, từ Ngài tuôn xuống mọi ơn lành và phúc lộc hoàn hảo (Gc 1,17). Đúng như lời vua Đavít:

Nếu không có Chúa xây nhà

Thợ nề vất vả chỉ là luống công (Tv 127,1).

Thiên Chúa là người thợ siêu nhiên, nên một cách siêu nhiên Ngài sẽ xây nơi mỗi linh hồn ngôi nhà Ngài muốn. Này ngài linh hướng, nếu được góp phần chuẩn bị cho linh hồn ấy, xin anh hãy cố gắng giúp nó hư vô hóa những hoạt động và tình cảm tự nhiên của nó, vì với những thứ ấy, nó chẳng có được tài được sức để xây dựng tòa nhà tâm linh, trái lại vào lúc này chúng chỉ gây trở ngại hơn là giúp đỡ. Bổn phận của anh là chuẩn bị cho linh hồn, còn phận vụ của Thiên Chúa - theo lời tác giả sách Châm Ngôn - là chỉ đường dẫn lối cho nó (x. Cn 16,9), nghĩa là dẫn linh hồn đến những ơn lành tâm linh bằng những cách thức và đường lối mà cả linh hồn lẫn người hướng dẫn nó đều không hiểu nổi.

Vậy, xin anh đừng bảo rằng: Ôi! Linh hồn này chẳng tiến bộ gì bởi nó chẳng làm gì cả! Bởi lẽ, nếu quả thực linh hồn không làm gì thì tôi sẽ chứng minh cho anh thấy chính nhờ không làm gì, linh hồn đã làm được rất nhiều. Nếu trí hiểu trở nên trống rỗng, không vướng những hiểu biết cụ thể dù là tự nhiên hoặc siêu nhiên, thì có nghĩa là nó đang tiến bộ, vì càng siêu thoát khỏi sự hiểu biết cụ thể và những hành vi hiểu biết, trí hiểu càng tiến bộ trên con đường dẫn tới thiện hảo siêu nhiên tột đỉnh.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)

NGỌN LỬA TÌNH NỒNG

(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

44. Như thế, do không hiểu được những cấp độ nguyện ngắm và những nẻo đường của tâm linh, các vị linh hướng đã không nhận ra rằng những hành vi họ bảo linh hồn nọ phải làm và con đường suy gẫm linh hồn ấy phải đi, thì linh hồn ấy đều đã làm xong rồi. Linh hồn ấy đã đạt đến sự từ bỏ cũng như sự thinh lặng cả về giác quan và suy luận. Linh hồn ấy đã đạt đến con đường của tâm linh là sự chiêm niệm. Tại đó, hoạt động của giác quan và suy lý riêng của linh hồn ngừng lại, chỉ còn một mình Thiên Chúa là tác nhân, Ngài kín đáo ngỏ lời với linh hồn đang sống cô tịch, cho nên Ngài đòi họ phải thinh lặng. Vậy nếu một khi linh hồn đã đạt đến được cái thần của cách thông truyền ấy rồi mà các vị linh hướng lại cứ muốn bắt nó bước trên con đường giác quan thì sẽ làm nó thụt lùi và lệch hướng. Sở dĩ thế là vì một kẻ đã đến đích rồi mà lại cứ tiếp tục bước tới nữa thì nhất thiết sẽ lạc xa khỏi đích ấy và còn trở nên trò cười cho kẻ khác.

Như vậy, một khi nhờ hoạt động của các quan năng, linh hồn đã đạt đến được sự trầm lắng mà mọi kẻ theo đường tâm linh đều nhắm đến, trong đó chính các quan năng nói trên sẽ ngưng hoạt động, thì việc quay lại với những hành vi của các quan năng nói trên nhằm đạt đến sự trầm lắng ấy không những là điều vô ích mà còn là điều thiệt hại vì nó sẽ khiến linh hồn bị phân tâm và mất đi sự trầm lắng đã đạt được.

45. Vậy, như tôi đã nói, các vị linh hướng ấy không hiểu được bản chất sự trầm lắng và sự cô tịch tâm linh của linh hồn cũng như những đặc điểm đi kèm, các vị không hiểu rằng Thiên Chúa đang đưa linh hồn vào cô tịch như thế để ban cho nó những sự xức dầu hết sức cao siêu, cho nên các vị cứ chồng chất hoặc chèn thêm những thứ dầụ xức khác, tức là những việc thao luyện thấp kém hơn và bắt linh hồn phải làm theo như chúng tôi nói trên. Thật vậy, giữa sự cô tịch ấy với những gì linh hồn đã đạt được trước kia, có một sự khác biệt rất lớn, tựa như sự khác biệt giữa công cuộc của con người với công cuộc của Thiên Chúa, giữa công việc tự nhiên và công việc siêu nhiên. Một đàng Thiên Chúa hoạt động cách siêu nhiên nơi linh hồn, một đàng chỉ có linh hồn hoạt động theo tự nhiên mà thôi. Tệ hại là ở chỗ, do mải loay hoay với hoạt động tự nhiên của mình, linh hồn đánh mất sự cô tịch và trầm lắng nội tâm và do đó cũng đánh mất luôn cả cái kỳ công Thiên Chúa đã điểm tô cho nó. Và như thế thật là hoàn toàn vô ích, vừa gây thiệt hại cho phần siêu nhiên lại chẳng đem lợi lộc gì cho phần tự nhiên.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)

NGỌN LỬA TÌNH NỒNG

(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

39. Chỉ cần một tí hoạt động Thiên Chúa thực hiện nơi linh hồn đang hưởng sự thư thái thánh thiện và cô tịch ấy cũng đủ là một ơn lành khôn tả, đôi khi vượt xa mức tưởng nghĩ của linh hồn và của kẻ hướng dẫn nó. Mặc dù đôi khi không dễ trông thấy điều ấy nhưng đúng thời điểm nó sẽ bừng sáng lên. Điều tối thiểu mà giờ đây linh hồn có thể cảm nhận được, khi nhiều khi ít, ấy là nó muốn trốn lánh, lùi xa khỏi mọi sự và hướng về cô tịch, chê chán mọi thụ tạo ở đời, chỉ còn muốn được hít thở tình yêu cách êm dịu và được sống trong bầu khí tâm linh. Giờ đây tất cả những gì không phải là sự xa lánh ấy đều khiến linh hồn ngán ngẩm bởi lẽ người ta có nói: Khi linh hồn đã hưởng nếm thần khí rồi thì nó rất chán ngán xác thịt.

40. Tuy nhiên, những ơn lành do sự thông truyền và chiêm niệm lặng lẽ in sâu vào linh hồn mà nó không cảm nhận được như thế, thật khôn tả, bởi lẽ đó là những sự xức dầu hết sức thầm kín và vì thế hết sức tinh tế của Chúa Thánh Thần. Chúng bí mật đổ tràn vào linh hồn những sự phong phú, các ân huệ và ân sủng tâm linh. Chính Thiên Chúa thực hiện điều đó và Ngài thực hiện bằng quyền năng của một Thiên Chúa.

41. Những sự xức dầu và phủ bóng này của Chúa Thánh Thần hết sức tinh tế và cao vời. Chúng vi diệu, tinh tuyền và tinh tế quá đỗi nên cả linh hồn lẫn vị hướng dẫn không thể hiểu nổi. Chỉ riêng Đấng đặt những thứ ấy vào linh hồn để mà mãn nguyện về nó hơn, mới hiểu nổi. Vào lúc này chỉ một hành vi hết sức nhỏ linh hồn muốn thực hiện bằng sức riêng nơi dạ nhớ, trí hiểu, lòng muốn, hoặc bằng cách vận dụng tới giác quan, mê thích, nhận thức, vui thoả, thích thú là đủ hết sức dễ dàng gây xáo trộn hoặc cản trở những sự xức dầu nói trên nơi linh hồn, gây nên một thiệt thại hết sức nghiêm trọng, đáng buồn và đáng tiếc biết bao.

42. Ôi! Đây thật là một trường hợp nghiêm trọng và cần hết sức lưu ý, dù có vẻ như việc can thiệp vào những sự xức dầu nói trên chẳng gây thiệt hại gì. Thực ra thiệt hại gây ra ở đây to lớn hơn, đau đớn hơn, đáng thương hơn là trường hợp quấy rối và huỷ hoại nhiều linh hồn bình thường khác, những linh hồn không đủ khả năng lãnh nhận một sự điểm tô trang sức cao vời đến thế! Chẳng khác nào một bức chân dung kiệt tác mà bị một bàn tay vụng về trét lên những màu sắc thô kệch thì thiệt hại sẽ nặng nề, nổi rõ và đáng tiếc hơn là sự phá huỷ một bức họa thông thường kém giá trị. Khi một kiệt tác do bàn tay hết sức tinh tế của Chúa Thánh Thần làm nên bị một bàn tay thô kệch lỡ làm hỏng đi, hỏi ai có thể sửa lại được?

43. Mặc dù thiệt hại này lớn hơn người ta có thể lượng định, nó lại rất thường xảy ra và rất phổ biến đến nỗi khó mà gặp được một vị linh hướng nào không gây ra thiệt hại ấy cho những linh hồn bắt đầu được Thiên Chúa đưa vào chiêm niệm như thế. Biết bao lần khi Thiên Chúa đang xức cho một linh hồn chiêm niệm thứ dầu hết sức tinh tế của sự nhận thức trìu mến, thanh sáng, an bình, cô tịch, xa hẳn các giác quan và những gì người ta có thể tưởng nghĩ, từ đó, linh hồn không thể suy gẫm hay nghĩ tưởng đến điều gì, không còn thích thú bất cứ thứ gì dù cao hoặc thấp, bởi lẽ Thiên Chúa đã khiến linh hồn bận bịu với sự xức dầu cô tịch ấy, nghiêng hẳn về sự thư thái và cô tịch, thì đột nhiên bỗng xuất hiện một vị linh hướng vốn chỉ biết gõ biết rèn các quan năng theo lối thợ rèn. Do chỗ chẳng biết dạy gì ngoài điều ấy và chỉ biết được một chuyện là suy gẫm nên vị linh hướng ấy sẽ nói như sau: Thôi, hãy dẹp những chuyện nghỉ ngơi ấy đi vì chỉ tổ dẫn đến ươn lười làm mất thì giờ. Hãy cứ suy cứ gẫm và thực hiện các hành vi nội tâm, bởi lẽ điều cần phải làm là thi hành những phận vụ của mình, còn những chuyện khác chẳng qua chỉ là những chuyện ảo tưởng, những chuyện ngốc nghếch mà thôi!

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)

NGỌN LỬA TÌNH NỒNG

(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

35. Do đó, khi linh hồn cảm thấy mình được đưa vào tình trạng thinh lặng và lắng nghe như thế thì hãy quên đi cả sự thực hành chú tâm trìu mến mà tôi đã nói, để được tự do sẵn sàng đáp ứng những gì Thiên Chúa đang đòi hỏi nó lúc này. Linh hồn chỉ phải vận dụng sự chú tâm trìu mến khi nào không cảm thấy mình được đưa vào cô tịch, vào sự thư thái nội tâm, vào sự quên lãng hoặc sự lắng nghe tiếng nói tâm linh. Để nhận ra điều đó, cần nhớ rằng mỗi khi xảy ra các tình trạng ấy, đều luôn có kèm theo một sự an bình thanh tịnh và chìm đắm nội tâm nào đó.

36. Vì thế, hễ khi nào linh hồn bắt đầu bước vào tình trạng đơn sơ thư thái này của ơn chiêm niệm, cảm thấy không còn có thể suy niệm hoặc làm điều ấy cho chu đáo, thì đừng tìm cách níu kéo mãi các kiểu suy gẫm mà cũng đừng mong mỏi kiếm tìm an ủi nơi những hương thơm vị ngọt tâm linh. Hãy đứng vững trên đôi chân mình, tâm trí hoàn toàn siêu thoát khỏi tất cả mọi sự như ngôn sứ Khabacúc. Vị ngôn sứ này cho biết ông đã phải làm gì để có thể nghe được điều Thiên Chúa nói với ông: Tôi sẽ ra đứng ở chòi canh, đứng gác trên tường luỹ, canh chừng xem Ngài nói với tôi điều gì. (Kb 2,1) Khác nào ông nói: Tôi sẽ nâng trí lòng lên khỏi mọi hoạt động và nhận thức mà các giác quan tôi có thể nắm bắt được, khỏi những gì các giác quan có thể giữ lại nơi chúng, và bỏ lại tất cả ở phía dưới. Và tôi sẽ đứng gác trên tường lũy là các quan năng tôi, không để chúng tự tung tự tác ngõ hầu, qua ơn chiêm niệm, tôi có thể nhận được những điều Thiên Chúa thông truyền cho tôi. Bởi lẽ, như đã nói, ơn chiêm niệm thuần tuý cốt ở sự lãnh nhận.

37. Sự khôn ngoan và ngôn ngữ rất cao vời ấy của Thiên Chúa, tức là ơn chiêm niệm, chỉ có thể được lãnh nhận nơi một tâm linh tĩnh lặng và không màng gì đến những hương vị và nhận thức có tính suy luận. Đúng như điều ngôn sứ Isaia muốn nói với ta qua câu hỏi: Thiên Chúa sẽ dạy sự hiểu biết cho ai? Ngài sẽ cho ai nghe được lời huấn dụ? Thưa, chính là cho những kẻ đã cai sữa nghĩa là đã giã từ những hương thơm vị ngọt và cho những kẻ đã rời vú mẹ, nghĩa là đã rời bỏ những nhận thức và những lãnh hội cụ thể (Is 28,9).

38. Vậy hỡi linh hồn đang bước trên đường tâm linh! Hãy giũ sạch những bụi bặm, những mảy lông tơ và mây mù. Hãy rửa sạch đôi mắt và ánh mặt trời sẽ chiếu sáng trên bạn và bạn sẽ được trông thấy rõ ràng. Hãy đặt linh hồn vào chốn bình an, hãy lôi nó ra xa, hãy giải thoát nó khỏi gông cùm, khỏi làm nô lệ cho khả năng hoạt động yếu kém của nó, khỏi cảnh lao tù Ai Cập, ở đó, mọi hoạt động hầu như chỉ quy hết vào việc lượm rơm để nung gạch (Xh1,14;5,7-19). Này nhà linh hướng! Xin anh hãy hướng dẫn linh hồn đến vùng đất hứa chảy sữa và mật (Xh3,8-17). Xin hãy nhớ rằng chính là để linh hồn có được sự tự do và sự thư nhàn thánh thiện của con cái Thiên Chúa mà Thiên Chúa đã gọi linh hồn vào sa mạc. Ở đó, linh hồn bước trong y phục lễ hội, trang điểm châu báu vàng bạc (Xh 32, 3- 2). Nó đã bỏ lại Ai Cập sau lưng (Xh 12, 35-36), một Ai Cập bị tước lột hết của cải, nghĩa là phần khả giác bị trống rỗng (Xh12,35-36). Không những thế, quan quân Ai Cập còn bị nhận chìm dưới biển chiêm niệm, nơi đó tên khổng lồ giác quan không còn chỗ đặt chân, không còn chỗ bám nên bị chìm nghỉm và phải để cho con cái Thiên Chúa được tự do, tức là phải để cho phần tâm linh thoát ra khỏi những giới hạn chật hẹp, khỏi làm nô lệ cho hoạt động giác quan, nghĩa là ra khỏi cái trí hiểu kém cỏi, cái tri giác thấp hèn, cái tình yêu và sở thích nghèo nàn, ngõ hầu được Thiên Chúa ban cho manna ngọt ngào (Xh16, 13-25; Kn16,20). Này nhà linh hướng, mặc dù manna này vẫn chứa đựng đủ thứ hương vị mà anh muốn linh hồn lao động cật lực để có được, thế nhưng thứ manna này lại quá sức tinh tế đến nỗi nó sẽ tan trong miệng và người ta sẽ không còn cảm nhận được mùi vị của nó nếu nó bị hoà trộn với những mùi vị khác hoặc với những thức ăn khác.

Vậy, khi linh hồn sắp đạt tới tình trạng này, xin hãy giúp nó siêu thoát khỏi mọi thứ ham muốn những điều dịu ngọt, thơm tho, thích thú tâm linh và những sự suy gẫm. Xin đừng khuấy động linh hồn bằng những sự bận bịu hoặc âu lo về bất cứ chuyện gì, kể cả cao sang lẫn thấp hèn. Hãy đặt linh hồn vào chốn hoàn toàn xa cách và cô tịch hết sức có thể. Bởi linh hồn càng đạt đến xa cách và cô tịch và càng tiến gần tới sự tĩnh lặng thư thái này thì càng được tuôn đổ dồi dào thần khí khôn ngoan của Thiên Chúa. Đây là thần khí yêu thương, thanh tịnh, cô tịch, an bình, dịu ngọt, làm cho tâm linh được say sưa. Ở đó, linh hồn cảm thấy mình bị mang thương tích, bị ngất ngây một cách êm ái, nhẹ nhàng mà chẳng biết ai đã gây nên, từ đâu xảy tới và xảy tới cách nào. Lý do là vì những điều ấy được thông truyền cho linh hồn mà không hề cần đến hoạt động riêng của linh hồn.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)

NGỌN LỬA TÌNH NỒNG

(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

33. Do đó vào thời điểm này, linh hồn phải được hướng dẫn theo một cách ngược hẳn với cách được hướng dẫn lúc ban đầu. Nếu trước đây người ta vẫn cung cấp cho linh hồn chất liệu để suy niệm và nó đã suy niệm thì giờ đây cần phải loại bỏ các chất liệu ấy và linh hồn nên ngưng suy niệm, bởi như tôi đã nói, dù có muốn linh hồn vẫn không thể suy niệm và mỗi lần tìm cách lắng lòng, lại bị lo ra chia trí. Nếu trước đây linh hồn thường tìm kiếm hương vị, tình yêu, nhiệt tình và đã gặp được thì giờ đây nó chẳng còn muốn cũng chẳng còn tìm những thứ ấy bởi lẽ có chăm chú tìm cũng không được, trái lại chỉ gặp phải khô khan. Nếu cứ theo đuổi mọi việc qua giác quan, linh hồn sẽ đánh mất tình trạng tốt lành bình an thanh tịnh đã được kín đáo gieo vào tâm linh nó. Như thế là mất cả chì lẫn chài vì giờ đây các ơn lành không còn được ban tặng cho linh hồn qua giác quan như trước nữa. Vì thế, khi linh hồn đã ở vào tình trạng này, không được bắt nó phải suy niệm hoặc thực hiện các hành vi này nọ, hoặc tìm kiếm hương thơm vị ngọt hay sự sốt sắng nhiệt tình, bởi lẽ như thế sẽ gây trở ngại cho tác nhân chủ yếu là chính Thiên Chúa. Lúc này Thiên Chúa đang kín đáo và lặng lẽ trút vào linh hồn sự khôn ngoan và nhận thức trìu mến mà không dùng tới những hành động cụ thể, mặc dù, đôi khi Ngài cũng thực hiện cho linh hồn một số hành động ấy trong một khoảng thời gian nào đó. Như thế, giờ đây linh hồn chỉ phải làm một việc duy nhất là chú tâm trìu mến vào Thiên Chúa chứ không thực hiện một hành vi đặc thù nào khác, nghĩa là, như chúng tôi đã nói, linh hồn hãy cứ thụ động, đừng hoài công cố gắng bằng sức riêng nhưng hãy cứ kiên trì chú tâm trìu mến một cách đơn sơ giản dị tựa như một người đang chú tâm yêu thương mở mắt ra mà nhìn.

34. Như thế bởi vì Thiên Chúa, khi cho, đã cho qua một thông tin đơn giản trìu mến, thì đến lượt nó, khi nhận, linh hồn cũng phải nhận bằng một nhận thức và chú tâm đơn giản đầy trìu mến, có thế sự hiểu biết của đôi bên mới hoà được với nhau và tình yêu đôi bên mới hợp được với nhau. Quả vậy, muốn nhận điều gì, ta phải xử sự hợp với điều ta nhận chứ không được theo một cách nào khác, có thế ta mới có thể nhận được và giữ được điều ấy đúng như nó đã được trao cho ta. Thật vậy, theo triết học, vật gì được nhận đều được nhận theo cách thức của phía tiếp nhận nó.

Như thế rõ ràng lúc này, nếu linh hồn không từ bỏ cách ứng xử chủ động tự nhiên thì sẽ chỉ nhận được ơn nói trên theo cách tự nhiên mà thôi. Và như vậy thì thật ra linh hồn chẳng nhận được ơn ấy mà chỉ loay hoay với công việc tự nhiên của nó, bởi lẽ điều siêu nhiên không thể được tiếp nhận theo cách tự nhiên và nó cũng chẳng liên quan gì đến thể cách tự nhiên ấy. Vậy vào lúc này nếu linh hồn cứ muốn tự mình hành động một cách nào khác, không chịu thụ động chú tâm trìu mến như chúng tôi đã nói, không chịu hết sức thụ động và lặng lẽ mà còn thực hiện bất cứ một hành vi tự nhiên nào - trừ khi chính Thiên Chúa muốn hiệp nhất với linh hồn nơi một hành vi nào đó - thì linh hồn sẽ gây trở ngại cho những ơn lành Thiên Chúa đang thông truyền cho nó một cách siêu nhiên qua một nhận thức đầy yêu thương trìu mến. Sự thông truyền ấy lúc đầu được thực hiện qua sự thanh luyện nội tâm mà linh hồn phải trải qua như chúng tôi đã bàn, và tiếp đến được thực hiện qua sự dịu ngọt của tình yêu.

Như tôi đã nói và quả thật là thế, nếu nhận thức trìu mến ấy đã được tiếp nhận cách thụ động nơi linh hồn theo cách siêu nhiên của Thiên Chúa chứ không theo cách tự nhiên của linh hồn, thì để tiếp nhận được nó, hẳn là các hoạt động tự nhiên của linh hồn đã phải hết sức bị hư vô hóa, linh hồn đã phải siêu thoát, thư thái, lặng lẽ, an bình và thanh sáng theo cách của Thiên Chúa. Cũng tựa như không khí, càng tinh tuyền không vướng hơi nước, càng đơn thuần và yên ắng thì càng được mặt trời chiếu sáng và sưởi ấm. Vì lẽ đó, linh hồn không được quyến luyến một thứ gì: không được thực hành nguyện gẫm hay suy luận hoặc theo đuổi hương thơm vị ngọt nào thuộc lãnh vực khả giác hoặc tâm linh, hoặc bất cứ sự tiếp thu lãnh hội nào khác. Bởi lẽ bất cứ tư tưởng, suy luận hay thích thú nào mà linh hồn thích bám víu vào cũng đều khiến linh hồn bị cản trở, bị mất yên tĩnh, bị náo động, mất sự thinh lặng thâm sâu mà linh hồn cần có về mặt giác quan lẫn tâm linh. Tâm linh cần phải được hết sức tự do, không vướng mắc bất cứ điều gì thì mới có thể nghe được tiếng nói thâm sâu và tế nhị như lời ngôn sứ Hôsê: Thiên Chúa ngỏ lời với lòng nó trong cô tịch (Hs 2,14). Linh hồn có tuyệt đối an bình và thanh tịnh mới có thể lắng và nghe được những điều Thiên Chúa nói, vì Thiên Chúa nói sự bình an của Ngài trong cô tịch.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)

NGỌN LỬA TÌNH NỒNG

(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

30. Kẻ mù thứ nhất là vị linh hướng liều lĩnh. Với niềm khát khao tiến bước trong sự lắng đọng và hoàn thiện, linh hồn cần phải hết sức để ý xem mình đang để cho ai dẫn dắt, bởi lẽ thầy sao trò vậy, cha nào sẽ con nấy. Hãy nhớ rằng trên con đường này, dù nhắm tiến lên những đỉnh thật cao hay chỉ nhắm khoảng lưng chừng núi, thật khó mà gặp được một người hướng dẫn có đủ khả năng về mọi mặt cần thiết, chẳng những khôn ngoan, cẩn mật mà còn phải có kinh nghiệm. Trong việc hướng dẫn tâm linh, căn bản là phải có hiểu biết và cẩn trọng; nhưng nếu thiếu kinh nghiệm để biết thế nào là con đường tâm linh tinh tuyền và đích thực, thì khi có linh hồn nào được Thiên Chúa thương cho tiến xa trên con đường ấy, vị linh hướng sẽ không thể tìm ra cách đưa họ vào đó, mà nếu có tìm thấy ông cũng chẳng hiểu được.

31. Vì thế, nhiều vị linh hướng đã gây thiệt hại lớn lao cho vô số linh hồn. Do không hiểu nổi những đường nẻo và đặc tính của lãnh vực tâm linh nên họ thường khiến các linh hồn đánh mất ơn được xức những dầu thơm tinh tế mà Chúa Thánh Thần đang xức dần dần để chuẩn bị các linh hồn ấy cho chính Ngài. Các vị cứ dạy cho những linh hồn này những phương cách xoàng xĩnh khác mà chính các vị đã dùng hoặc đã đọc được đâu đó vốn chỉ hữu dụng cho những người mới bắt đầu. Các vị chỉ biết cách giúp đỡ cho những người mới bắt đầu - mà nếu các vị biết điều này cho đáng biết thì cũng đã đẹp lòng Thiên Chúa lắm - cho nên khi Thiên Chúa muốn đưa các linh hồn đi xa hơn, các vị lại từ chối không muốn cho họ vượt quá các bài học vỡ lòng với những cách nguyện gẫm suy lý và tưởng tượng, khiến các linh hồn ấy chẳng bao giờ vượt khỏi khả năng tự nhiên. Mà với khả năng tự nhiên, linh hồn chỉ có thể tiến được rất ít!

32. Để hiểu rõ hơn về tình trạng của những người mới bắt đầu, cần biết rằng tình trạng và hoạt động của người mới bắt đầu là suy niệm và thực tập những việc nguyện gẫm suy lý dựa vào trí tưởng tượng. Trong tình trạng này, linh hồn cần được cung cấp chất liệu để suy niệm và lý luận, và sẽ tốt hơn, nếu linh hồn biết tự thực hiện những hành vi bên trong và tận hưởng cái hương vị có thể cảm được nơi những chuyện thuộc về tâm linh. Vì khi nỗi khát khao của linh hồn đã được nuôi dưỡng bằng hương vị những chuyện thuộc về tâm linh, linh hồn sẽ không màng tới hương vị của những chuyện thuộc về nhục cảm và rồi sẽ chán những chuyện trần tục.

Tuy nhiên một khi cái khao khát trong linh hồn đã được no nê với những điều thuộc lãnh vực tâm linh và một cách nào đó đã quen với thứ thức ăn này, linh hồn trở thành khá mạnh mẽ và vững chắc thì, như người ta thường nói, Thiên Chúa liền bắt đầu cho linh hồn cai sữa để đưa nó lên bậc chiêm niệm. Nơi một số người, đặc biệt nơi các tu sĩ, việc này xảy đến rất mau vì họ thường mau mắn từ bỏ những chuyện trần tục và bắt giác quan cũng như các mê thích của họ suy phục Thiên Chúa. Họ chuyển hoạt động sang lãnh vực tâm linh nhờ có Thiên Chúa tác động nơi họ. Điều đó xảy ra lúc các hoạt động nguyện gẫm và suy luận của linh hồn ngừng lại, các hương vị hăng say ban đầu thuộc giác quan cũng ngừng lại, linh hồn không còn suy niệm được như trước và cũng không còn gặp được chút nâng đỡ nào từ phía giác quan vì giác quan bị rơi vào khô khan, bởi lẽ giờ đây bao nhiêu hương nồng vị ngọt được chuyển trao cho phần tâm linh nên phần giác quan chẳng còn gì cả. Theo tự nhiên, mọi hoạt động linh hồn có thể tự mình tạo ra đều phải nhờ vào phần giác quan, thế nên khi giác quan đã ngừng lại, chính Thiên Chúa là tác nhân chủ động và linh hồn chỉ đóng vai trò thụ động. Linh hồn sẽ chỉ hành sử như một người nhận lãnh, như một người để mặc cho sự việc xảy ra nơi mình, còn Thiên Chúa đóng vai trò ban phát và hoạt động nơi linh hồn. Ngài ban cho linh hồn những ơn lành tâm linh trong lúc chiêm niệm, cả sự hiểu biết lẫn tình yêu thần linh cùng một lúc, nghĩa là, sự hiểu biết đầy yêu thương trìu mến trong đó linh hồn chẳng phải dùng đến những hành vi và những suy luận tự nhiên, bởi vì linh hồn không còn vào được trong những hành động và suy luận ấy như trước đây nữa.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)

 

NGỌN LỬA TÌNH NỒNG

(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

26. Trong thời gian đính hôn và mong chờ hôn lễ, sẽ diễn ra những cuộc xức dầu của Thánh Thần. Những thứ dầu xức để chuẩn bị hiệp nhất với Thiên Chúa càng cao cấp, những nỗi khắc khoải nơi các hố thẳm của linh hồn càng cực kỳ mãnh liệt và tinh tế. Những thứ dầu xức này là những chuẩn bị đi liền trước sự hiệp nhất với Thiên Chúa, vì chúng hết sức gần gũi với Thiên Chúa, chúng lôi cuốn và khiến linh hồn say mê Thiên Chúa một cách tế nhị hơn. Vì thế nỗi khát khao của linh hồn cũng tinh tế và sâu sắc hơn bởi lẽ khát khao Thiên Chúa chính là chuẩn bị để hiệp nhất với Ngài.

27. Ôi đây là lúc hết sức thuận tiện để tôi có thể lưu ý những linh hồn đang được Thiên Chúa đem đến gần sự xức dầu tế nhị này nhằm giúp họ thận trọng trong những gì họ đang làm và biết phải phó mình trong tay ai để khỏi bị thụt lùi lại đằng sau. Làm như thế hẳn là đi lệch ra khỏi đề tài đang bàn. Tuy nhiên lòng tôi cảm thấy hết sức xót thương và tiếc nuối nếu thấy những linh hồn ấy bị tụt hậu, chẳng những họ không lãnh được sự xức dầu ấy mà còn đánh mất cả những hiệu quả do sự xức dầu của Thiên Chúa. Vì thế, ở đây tôi buộc phải cảnh báo họ về những gì họ phải làm để tránh được sự thiệt hại lớn lao ấy, mặc dù làm thế chúng ta phải chậm trễ chút ít trước khi trở lại với đề tài đang bàn. Tất cả những gì sắp nói ra sẽ giúp độc giả hiểu được đặc điểm của những hố thẳm nói trên, đây là những điều rất cần thiết không những cho những linh hồn đang tiến bước một cách đầy kết quả mà còn cho tất cả mọi linh hồn khác đang kiếm tìm Đấng Chí Ái của họ.

28. Trước tiên cần biết rằng, nếu linh hồn kiếm tìm Thiên Chúa thì Đấng Chí Ái của nó còn hăm hở tìm kiếm nó hơn nhiều. Nếu linh hồn gởi về Ngài những khát khao trìu mến mà Ngài nghe thoang thoảng khác nào mùi nhũ hương mộc dược thơm ngát (Dc 3,6) thì về phía Ngài, Ngài cũng gởi đến linh hồn dầu thơm man mác tỏa lan để lôi kéo và giúp linh hồn chạy đến với Ngài, nghĩa là gởi đến cho linh hồn những sự linh ứng và những cái chạm nhẹ (Dc 1,2-3). Những sự linh ứng và những những cái chạm nhẹ ấy phát xuất từ Thiên Chúa nên luôn hài hoà chừng mực nhằm giúp linh hồn sống lề luật Thiên Chúa và đức tin cách hoàn hảo và nhờ đó càng ngày linh hồn càng được tiến đến gần Ngài hơn. Do đó linh hồn phải hiểu rằng khi thực hiện mọi ân huệ cho linh hồn thông qua những cuộc xức dầu ngát hương, Thiên Chúa ao ước chuẩn bị cho linh hồn đón nhận những loại dầu xức khác cao siêu và tinh tế hơn, phù hợp hơn với bản chất của Thiên Chúa, cho đến khi linh hồn được chuẩn bị hết sức tinh tế và tinh tuyền xứng đáng được hiệp nhất với Thiên Chúa và được biến đổi tận bản thể nơi tất cả mọi quan năng của linh hồn.

29. Vậy linh hồn phải lưu ý rằng trong công việc này chính Thiên Chúa là tác nhân chủ yếu, đóng vai kẻ dẫn đường cho người mù. Ngài cầm tay dẫn linh hồn đến nơi mà linh hồn chẳng biết lối nào để đến, nghĩa là đến với những điều siêu nhiên mà bản chất của chúng trí hiểu, lòng muốn hay dạ nhớ của nó không thể hiểu nổi. Tất cả điều chính yếu mà linh hồn phải chú tâm là đừng gây cản trở cho Đấng đang dẫn nó trên con đường Ngài đã sắp xếp để đưa nó đến sự hoàn thiện của luật Chúa và đức tin, như đã nói trên. Sẽ có trở ngại nhiều nếu linh hồn để cho một kẻ mù dẫn đường đưa lối cho nó (Mt 15,14). Những kẻ mù có thể kéo linh hồn ra khỏi đường đi gồm có ba: vị linh hướng, ma quỉ và chính bản thân linh hồn. Để giúp linh hồn hiểu được điều này, chúng tôi sẽ bàn đôi chút về từng kẻ mù một.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)

NGỌN LỬA TÌNH NỒNG

(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

24. Trong vấn đề này, cần lưu ý rõ chỗ khác biệt giữa sự chiếm hữu Thiên Chúa chỉ nhờ vào ân sủng và sự chiếm hữu Ngài nhờ hiệp nhất với Ngài. Nơi trường hợp thứ nhất chỉ mới là yêu quý nhau, trong khi nơi trường hợp thứ hai còn là thông truyền lẫn cho nhau. Sự khác biệt này có thể ví như giữa tình trạng đính hôn và kết hôn. Trong việc đính hôn, chỉ mới có sự thoả thuận đồng ý giữa hai bên, cả hai bên cùng chung một lòng muốn, chàng rể âu yếm tặng cho cô dâu tương lai những đồ trang sức châu báu; còn khi kết hôn với nhau, cả hai ngôi vị tự thông truyền cho nhau, tự trao ban lẫn cho nhau, và có sự hiệp nhất, tức là cả hai kết hiệp nên một. Trong tình trạng đính hôn, thỉnh thoảng tình quân đến viếng thăm tình nương và tặng quà cho nàng, như chúng tôi vừa nói, nhưng hai bên chưa hiệp nhất với nhau. Chính sự hiệp nhất này sẽ kết thúc thời kỳ đính hôn.

Cũng thế, khi linh hồn đạt đến chỗ hết sức tinh tuyền nơi bản thân nó và nơi các quan năng của nó, lòng muốn được tẩy thật sạch khỏi mọi vui thú và mê thích xa lạ, cả nơi phần hạ đẳng lẫn phần thượng đẳng, và hoàn toàn dâng hiến chính mình và mọi điều ấy cho Thiên Chúa. Lúc ấy, cả lòng muốn của Thiên Chúa và lòng muốn của linh hồn chỉ còn là một, hai bên tự nguyện đồng lòng đồng ý với nhau, bấy giờ linh hồn đạt đến chỗ chiếm hữu Thiên Chúa nhờ lòng muốn, chiếm hữu tất cả những gì có thể chiếm hữu được bằng lòng muốn và ân sủng. Điều này có nghĩa là Thiên Chúa đáp lại lời linh hồn cam kết hiến thân cho Ngài bằng lời cam kết chân thật và trọn vẹn của ân sủng Ngài.

25. Đây là một tình trạng cao vời của cuộc đính hôn tâm linh giữa linh hồn và Ngôi Lời, trong đó, Đức Tình quân thi thố cho linh hồn những ân hụê cao cả và nhiều lần trìu mến viếng thăm, đem lại cho linh hồn những niềm ưu ái và những mối hoan lạc lớn lao. Tuy nhiên những thứ này không đáng gì so với những ơn lành và hoan lạc mà sự kết hôn đem lại, vì thật ra tất cả những hoan lạc của thời kỳ đính hôn chỉ là để chuẩn bị cho tình trạng kết hôn. Mặc dù linh hồn đã được hết sức gột sạch khỏi mọi quyến luyến các loài thụ tạo (vì như chúng tôi đã nói, có như thế mới được đạt tới sự đính hôn tâm linh), tuy nhiên linh hồn vẫn cần có những sự chuẩn bị tích cực khác từ phía Thiên Chúa, được Ngài thăm viếng và ban ân huệ để được thanh tẩy thêm, xinh đẹp thêm, tinh ròng thêm hơn mãi ngõ hầu được thích đáng với sự hiệp nhất cao cả dường ấy.

Sự chuẩn bị này cần phải có thời gian, có người mau, có người lâu, Thiên Chúa sẽ hành động tuỳ theo tình trạng của từng linh hồn. Ta có thể đối chiếu với chuyện các thiếu nữ được tuyển lựa để dâng lên cho vua Asuêrô (Et 2, 2-4,8,4): Người ta bắt các cô rời khỏi quê hương và nhà cha mẹ, rồi trước khi đưa các cô đến long sàng của đức vua, người ta phải giữ kỹ các cô một năm ở cung điện. Nửa năm đầu, các cô được tắm gội bằng hương bạc hà và các loại dầu thơm khác; nửa năm sau, các cô được tắm gội bằng những hương liệu khác cao cấp hơn, rồi sau đó mới được tiến vào long sàng của Đức Vua.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)

NGỌN LỬA TÌNH NỒNG

(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

19. Hố thẳm thứ nhất chúng tôi đề cập ở đây là trí hiểu. Sự trống vắng của nó chính là nỗi khát mong Thiên Chúa. Một khi trí hiểu đã sẵn sàng tiếp nhận Thiên Chúa rồi mà chưa được đáp ứng, nỗi khát mong này sẽ hết sức mãnh liệt. Vua Đavít đã ví sự khát khao này với nỗi khát của con nai đang khát nước dữ dội: Như con nai khát mong nguồn nước, linh hồn con khao khát Chúa, Chúa Trời ôi! (Tv 42,2). Khát đây là khát những nguồn nước của sự khôn ngoan Thiên Chúa, đối tượng của trí hiểu.

20. Hố thẳm thứ hai là lòng muốn. Sự trống vắng ở đây là cơn đói Thiên Chúa, đói đến nỗi khiến linh hồn như kiệt sức. Cũng chính vua Đavít diễn tả cơn đói này như sau: Mảnh linh hồn này khát khao mòn mỏi, Mong tới được khuôn viên đền vàng (Tv 84,3). Đói đây là đói sự hoàn thiện của tình yêu, điều mà linh hồn nhắm đến.

21. Hố thẳm thứ ba là dạ nhớ. Sự trống vắng ở đây cho thấy linh hồn như tan nát vì mong mỏi chiếm hữu Thiên Chúa, như ghi nhận của ngôn sứ Giêrêmia sau đây: Nỗi niềm riêng canh cánh bên lòng, khiến linh hồn con tiêu hao mòn mỏi. Đây là điều con suy đi gẫm lại, nhờ thế mà con vững dạ cậy trông (Ac 3, 20-21).

22. Sức chứa của những hố thẳm ấy thật thăm thẳm không đáy, bởi lẽ điều mà chúng chứa được, chính là Thiên Chúa, Đấng sâu thẳm và vô biên. Như thế, một cách nào đó, sức chứa của chúng cũng vô biên, nỗi khát của chúng cũng vô biên, cơn đói của chúng cũng thăm thẳm và vô biên, niềm khắc khoải muộn phiền của chúng cũng khác nào sự chết vô biên. Mặc dù ở đây linh hồn không đau đớn mãnh liệt như ở đời sau, thế nhưng khi nó đã chuẩn bị sẵn để được lấp đầy mà lại bị hụt hẫng đến vô tận, chỉ nguyên việc nghĩ đến điều đó cũng đủ cho nó khốn khổ vô cùng. Hẳn rằng nỗi đau đớn này mang một tính chất khác vì nó nằm nơi gân mạch yêu thương của lòng muốn, nhưng không phải vì thế mà mà đau khổ được giảm nhẹ, bởi lẽ linh hồn càng yêu, càng nôn nóng muốn chiếm hữu Thiên Chúa, lắm lúc cảm thấy khát khao Ngài cách mãnh liệt khôn lường.

23. Nhưng ôi lạy Chúa! Như Thánh Grêgôriô đã nói khi bình giải Tin mừng theo thánh Gioan, khi linh hồn hết sức chân thành khao khát Thiên Chúa, thì nó đã chiếm hữu được Đấng nó yêu rồi [Bài giảng 30 về Tin Mừng Pl 76, 1220]. Mà nếu linh hồn đã chiếm hữu được rồi, thì làm sao còn có thể muộn phiền khổ sở? Bởi theo thánh Phêrô (1Pr 1,12) khi các thiên thần khát khao nhìn thấy Con Thiên Chúa, họ chẳng muộn phiền âu lo gì cả vì họ đã chiếm hữu được Ngài rồi. Như thế, có vẻ như linh hồn càng khát mong Thiên Chúa, càng chiếm hữu được Ngài. Và khi đã chiếm hữu được Thiên Chúa linh hồn sẽ được đầy hoan lạc và thỏa mãn khác nào các thiên thần vui thỏa một khi chiếm hữu điều mà lòng họ khao khát và khát vọng của họ luôn được thỏa mãn nên họ không hề thấy nhàm chán. Vì không nhàm chán, họ luôn khát khao và vì đã chiếm hữu được điều họ khát khao, họ không khổ đau muộn phiền. Từ đó suy ra, ở đây linh hồn càng khát khao càng cảm thấy thỏa mãn và hoan lạc, và càng có được Thiên Chúa, không còn phải đau đớn muộn phiền.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)

NGỌN LỬA TÌNH NỒNG

(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

17. Ôi sự tuyệt diệu của Thiên Chúa thật đáng ngưỡng mộ biết bao! Làm sao những đuốc lửa của các ưu phẩm thần linh ấy lại chỉ là một hữu thể đơn thuần, mà chỉ nơi đó các đuốc lửa ấy mới thỏa thuê! Mỗi đuốc lửa đều có vẻ như riêng biệt, đều hoàn toàn bừng cháy như những đuốc lửa khác, đồng thời cũng cùng bản chất với các đuốc khác. Ôi Thiên Chúa, ôi vực thẳm đầy hoan lạc! Người càng dạt dào phong phú khi những kho tàng báu vật của Người càng tập trung vào một mối vô cùng giản dị nơi hữu thể độc nhất của Người, nơi đó mỗi ưu phẩm được nhận biết và được cảm nghiệm mà không gây cản trở cho sự nhận biết và cảm nghiệm hoàn toàn của ưu phẩm khác. Trái lại, mỗi ân sủng, mỗi nhân đức đang có nơi Người đều là ánh sáng phát xuất từ một trong những điều cao cả khác của Người, ngõ hầu, ôi lạy Đấng Khôn Ngoan thần linh, nhờ sự tinh tuyền của Người, hễ ai thấy được một điều là sẽ thấy biết bao nhiêu điều khác nơi Người, vì Người là kho báu của Chúa Cha, là ánh rực rỡ của ánh sáng vĩnh cửu, là tấm gương trong, là hình ảnh của lòng nhân hậu của Ngài (Kn 7, 26). Vì, nơi bao ánh rực rỡ của Người

Những hố thẳm của giác quan...

18. Những hố thẳm nói đây là những quan năng của linh hồn gồm dạ nhớ, trí hiểu và lòng muốn. Chúng càng có khả năng nhận lãnh những điều thiện hảo lớn lao thì càng sâu thẳm, chỉ có vô biên mới lấp đầy nổi. Các quan năng này sẽ khổ đau biết bao khi bị trống rỗng. Thế nên chúng ta có thể thấy rằng, khi được Thiên Chúa lấp đầy, chúng vui mừng hoan hỉ biết mấy, bởi lẽ có thái quá về phía này mới làm cho điều ngược lại về phía kia nổi bật lên.

Trước hết, cần biết rằng bao lâu những hố thẳm này của các quan năng chưa trống rỗng, chưa được thanh luyện và tẩy sạch mọi sự quyến luyến các thụ tạo, chúng sẽ không cảm thấy được cái trống rỗng ghê gớm nơi sức chứa sâu hun hút của chúng. Khi chúng đã dính bén với những chuyện ở đời này, chỉ một chuyện hết sức nhỏ mọn cũng đủ cản trở và mê hoặc chúng đến nỗi chúng không nhận ra được cái tai hại của chuyện ấy, chẳng còn màng gì đến những ơn lành bao la của chúng mà cũng chẳng còn biết gì đến khả năng của mình.

Thật đáng ngạc nhiên biết bao, mặc dù chúng có khả năng đón nhận những điều tốt lành vô biên thế mà chỉ một điều tốt cỏn con đã đủ khiến các quan năng ấy bị cản trở đến nỗi, như chúng tôi sẽ bàn sau, bao lâu chưa trở nên trống rỗng hoàn toàn, chúng sẽ không có khả năng lãnh nhận những ơn lành ấy. Thế nhưng, một khi đã trống rỗng và tinh tuyền thì cơn đói, cơn khát và nỗi dằn vặt của giác quan tâm linh sẽ không sao chịu nổi. Nỗi đớn đau thăm thẳm, bởi lẽ sức chứa các hố thẳm này rất sâu, và hơn nữa, như tôi đã nói, vì lương thực mà chúng cần, là chính Thiên Chúa, cũng thật sâu thẳm.

Tình cảm dữ dội này, thường xảy đến vào cuối giai đoạn khải thị và thanh luyện của linh hồn trước khi nó đạt đến sự hiệp nhất đem lại thỏa mãn. Khi sự mê thích về mặt tâm linh rơi vào tình trạng trống rỗng, nó được thanh tẩy khỏi mọi loài thụ tạo và khỏi sự quyến luyến đối với những loài thụ tạo ấy. Cũng vậy, khi linh hồn đã mất đi khí chất tự nhiên, và mặc lấy khí chất thần linh, nó trở nên hoàn toàn trống rỗng, sẵn sàng để đón nhận nhưng lại chưa được thông truyền để được hiệp nhất với Thiên Chúa, thì nỗi đau do sự trống vắng và khát mong gây ra còn nặng nề hơn cả sự chết, nhất là khi linh hồn chợt thấy một tia sáng thần linh nào đó loé lên từ vài khe hở nhưng lại chẳng được thông truyền cho nó. Đây là những kẻ phải đau khổ nhiều do thứ tình yêu nôn nóng gây ra. Họ sẽ chết mất nếu không nhận được điều họ khát mong.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)