Chủ Nhật, 19 tháng 7, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ nhất (tiếp theo)

 


NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ NHẤT (tiếp theo)

4. Từ đó, có thể nói được rằng, khi linh hồn được tình yêu biến đổi, tình trạng thường xuyên của nó chẳng khác nào như củi đang được lửa liên lỉ xâm chiếm, và các hành vi của mảnh linh hồn ấy đều là ngọn lửa phát xuất từ lửa tình; lửa của ơn hiệp nhất càng nồng nàn, ngọn nó phát ra càng mãnh liệt. Cái lòng muốn của linh hồn lúc ấy ngây ngất và được hút hẳn vào trong ngọn lửa của Chúa Thánh Thần, khiến cho mọi hành vi nó đều hiệp thành một trong ngọn lửa ấy và bốc cao lên khác nào vị thiên sứ đã nương theo ngọn lửa hy lễ của Manuê mà bay lên cùng Thiên Chúa (Tl 13,20). Như thế, trong tình trạng ấy, linh hồn không thể nào thực hiện được các hành vi của nó. Chính Chúa Thánh Thần làm tất cả và hướng linh hồn theo đó. Vì thế, mọi hành động của linh hồn đều có tính cách thần linh, bởi lẽ chính linh hồn được Thiên Chúa tác động và thúc đẩy. Cũng từ đó mỗi lần ngọn lửa kia rực cháy, khiến linh hồn yêu ngây yêu ngất trong hương vị, trong dũng lực thần linh, thì dường như cũng đang cho linh hồn đạt tới cõi sống đời đời, bởi vì ngọn lửa ấy đưa linh hồn lên tận hoạt động của Thiên Chúa trong Thiên Chúa.

5. Đó là cái ngôn ngữ, là những lời Chúa đang nói nơi những linh hồn tinh tuyền và thanh khiết, những lời rực lửa, như Đavít có nói: Lời của Chúa như lửa bừng (Tv118,139). Ngôn sứ Giêrêmia cũng nói: Chẳng lẽ những lời của Ta không phải là lửa sao? (Gr 23,29). Và như chính Chúa đã nói trong tin mừng Gioan, những lời ấy là: Thần khí và là sự sống (Ga 6,64). Chỉ những linh hồn nào có tai để nghe mới nếm được những lời ấy, tức là như tôi đã nói, phải là những linh hồn tinh tuyền và yêu thương đắm đuối, còn những linh hồn môi miệng không sạch, chỉ biết nếm những thứ khác, thì không sao nếm được cái thần và cái sống trong những lời ấy, có nghe mấy cũng bằng thừa. Như thế, Con Thiên Chúa càng nói ra những lời cao sâu càng làm cho một số người không cảm nghiệm được, chỉ vì họ thiếu tinh tuyền, chẳng hạn khi Ngài rao giảng cái học thuyết đầy ý vị và đầy yêu mến về phép Thánh thể, lắm kẻ đã bỏ đi (Ga 6,60-61. 66).

6. Thế nhưng không phải vì có một số người không nếm được thứ ngôn ngữ ấy của Thiên Chúa, Đấng nói tận bên trong, mà vội nghĩ rằng những kẻ khác cũng không nếm được. Cứ xem ở đoạn Tin mừng vừa nêu thì rõ, thánh Phêrô đã nếm được những lời ấy nơi linh hồn ông, khi ông nói với Đức Kitô: Bỏ Thầy thì chúng con biết đến với ai? Chỉ Thầy mới có những lời đem lại sự sống đời đời (Ga 6,68). Người phụ nữ Samari quên cả nước, bỏ cả vò cũng chỉ vì đã nếm được hương vị dịu dàng của Lời Chúa (Ga 4,28).

Như thế một khi mảnh linh hồn kia đã được đến gần Thiên Chúa nhường ấy, đã được biến đổi thành ngọn lửa tình, thành môi trường cho cả Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Chúa Thánh Thần cùng thông hiệp, thì có gì là khó tin nếu bảo rằng nó đã được nếm trước một chút sự sống đời đời? Hẳn là chưa nếm trọn vì còn mang thân phận cuộc sống tạm đời này, nhưng mối hoan lạc thì quả đã siêu phàm, mối loan lạc mà ngọn lửa của Thần Khí đã gây ra cho linh hồn và khiến nó được nếm thử được cuộc sống đời đời. Chính vì thế mà linh hồn gọi đó là ngọn lửa nồng, ngọn lửa sống. Gọi là ngọn lửa sống không có nghĩa là đã có lúc ngọn lửa ấy không sống nhưng chính là vì ngọn lửa ấy khiến cho về mặt tâm linh, linh hồn được sống nơi Thiên Chúa và được nếm cảm sự sống của Thiên Chúa, theo như điều vua Đavít đã nói: Cả tấm thân con cùng là tấc dạ những hướng lên Chúa Trời hằng sống mà hớn hở reo mừng (Tv 83,3). Câu ấy nào phải để nói rằng Thiên Chúa đang sống, vì Ngài vốn hằng sống tự bao giờ, nhưng là để hiểu rằng cả tâm linh và giác quan vốn được dựng nên trong Thiên Chúa, hiện đang được nếm hưởng Thiên Chúa cách sống động, và cái nếm hưởng ấy là nếm hưởng Thiên Chúa hằng sống; cái nếm ấy là nếm được sự sống của Thiên Chúa, sự sống đời đời. Vua Đavít hẳn đã không nói ở câu trên rằng Thiên Chúa hằng sống nếu ông đã không được nếm hưởng Thiên Chúa cách sống động, vì tuy còn bất toàn, nhưng cũng đã là được thoáng thấy cuộc sống đời đời. Như thế, nơi ngọn lửa ấy, linh hồn được cảm nghiệm Thiên Chúa cách thật sống động mãnh liệt và đã nếm cảm với biết bao hương vị dịu dàng, nên mới nói:

Ôi ngọn lửa tình nồng,
Người gây vết phỏng êm ái!

7. Có nghĩa là: Với sức nóng của Người , Người đã chạm đến em thật êm ái! Mà bởi ngọn lửa ấy là ngọn lửa của sự sống thần linh, nên chi đã gây thương tích cho linh hồn với sự dịu dàng êm ái của sự sống Thiên Chúa. Ngọn lửa ấy đã gây cho linh hồn vết thương thật mạnh, thật sâu, rồi lại xoa dịu, khiến cho linh hồn tan chảy thành tình yêu, y hệt như điều đã xảy ra cho Tân nương trong sách Diễm Ca, nàng đã được xoa dịu đến độ hoàn toàn tan chảy và thốt lên: Lời chàng là lửa đốt, tan chảy cả hồn em (5,6). Bởi lẽ lời Chúa chính là hiệu quả Ngài thực hiện nơi linh hồn.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Bảy, 18 tháng 7, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ nhất



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

+ Bố cục Ca Khúc Thứ Nhất:

- Lời mở đầu (1,1)
1. Sự sống tình yêu quả là khôn tả (1,2-6)
2. Những vết thương tình (1,7-8)
3. Tâm điểm của linh hồn (1,9-17)
4. Những dằn vặt và những sự thảnh thơi (1,18-26)
5. Linh hồn khao khát được hiệp nhất trọn vẹn (1,27-28)
6. Linh hồn muốn chết vì yêu (1,29-36)

CA KHÚC THỨ NHẤT

Ôi ngọn lửa tình nồng cháy
Người gây vết phỏng êm ái
Tận tâm điểm thẳm sâu nhất hồn em.
Giờ Người thôi không ray, không rứt,
Nếu Người muốn, hãy mau hoàn tất,
Xông tới thật dịu dàng mà xé toạc lớp lụa này đi.

MINH GIẢI

1. Linh hồn cảm thấy mình hoàn toàn bốc thành lửa trong cuộc hiệp nhất với Thiên Chúa, cuống họng nó hoàn toàn ngụp lặn trong vinh quang và tình yêu, đến độ tận trong cõi tư riêng nhất của bản thể nó trào vọt ra muôn sông vinh hiển, chứa chan hoan lạc (x. Diễm Ca 8,5), và linh hồn cảm thấy tự lòng mình phát xuất những dòng sông tuôn chảy nước sinh sự sống, như Ngôi Con Thiên Chúa đã từng nói (x. Ga 7,38). Giờ đây, với dũng lực tâm linh vô kể của Thiên Chúa, linh hồn dường như đã được biến đổi nên Thiên Chúa và được Thiên Chúa chiếm hữu đến ngất cao tột bậc, được khoác lên người vô vàn giàu sang châu báu của những nhân đức và ơn cao phước cả đến nỗi tưởng chừng đã cận kề cõi phúc đời đời, chỉ còn ngăn cách bởi một tấm lụa đào mỏng dính.

Linh hồn thấy được rằng cái ngọn lửa tinh tế kia, ngọn lửa tình yêu đang rực cháy trong linh hồn, cứ mỗi lần táp vào linh hồn là một lần cho linh hồn được tôn vinh với bao là vinh hiển êm đềm và mãnh liệt, đến độ, cứ mỗi lần lửa ấy phừng lên hút trọn lấy linh hồn là như thể đã đưa linh hồn về cõi sống vĩnh hằng muôn kiếp, là như thể sắp huỷ đi tấm lụa cực mỏng của cuộc sống mong manh đời tạm này. Ấy thế nhưng cái chút mong manh ấy nó cứ còn đó khiến linh hồn không sao mà đạt tới hiển vinh tận cùng cốt lõi, nên chi linh hồn mới hết sức khát khao mong mỏi thưa với ngọn lửa, mà ở đây là chính Chúa Thánh Thần, xin hãy sớm dùng chính cuộc gặp gỡ êm đềm này hủy diệt sự sống mỏng manh ấy đi, để thực sự thông ban cho linh hồn điều mà hễ mỗi lần gặp gỡ là tưởng chừng Ngài sắp ban cho linh hồn; đó chính là niềm vinh quang vẹn toàn trọn lành trọn tốt. Vì thế linh hồn mới kêu lên:

Ôi ngọn lửa tình nồng!

2. Để tỏ ra mình hết sức thiết tha quí chuộng những điều nói ở đây, trong cả bốn ca khúc, linh hồn đều dùng dồn dập những tiếng “ôi!” và “biết bao!” là những tiếng toát ra nỗi thiết tha trìu mến. Mấy tiếng ấy mỗi lần thốt lên lại khiến ta hiểu rằng điều được cảm nghiệm bên trong đậm đà da diết hơn điều được nói ra ngoài miệng. Linh hồn thốt lên tiếng “Ôi!” để cho thấy mình vừa đang nôn nóng khát khao vừa đang nài xin khẩn khoản. Linh hồn thốt lên ca khúc này, vừa tỏ cho thấy nỗi khắc khoải riêng tư vừa tha thiết mong mỏi được tình yêu giải gỡ cho.

3. Ngọn lửa tình này là Thần Khí của Đức Tình quân, là chính Chúa Thánh Thần, Đấng mà linh hồn cảm thấy đang ngự nơi mình, không phải chỉ như lửa đang thiêu đốt và biến đổi linh hồn thành tình yêu êm ái, nhưng hơn thế nữa, còn là lửa đang rực cháy trong nó khiến nó cũng bùng lên lửa ngọn, lửa tia như tôi đã nói. Lửa ấy cứ mỗi lần rực lên lại tắm đã cho linh hồn bằng vinh hiển và cho linh hồn được dịu mát trong lực sống thần linh.

Ấy là chính Chúa Thánh Thần đang hoạt động trong linh hồn đã được biến đổi thành tình yêu, Ngài hành động tự bên trong làm bừng lên lửa lò, lửa ngọn, cháy dào cháy dạt những yêu mến, hớp lấy cái lòng muốn của linh hồn, cho nó nên một với tình mà yêu mà mến ngất cao tột đỉnh, hiệp với ngọn lửa ấy mà hoá thành chỉ một tình yêu.

Thế cho nên những nghĩa cử yêu mến của linh hồn mới vô cùng quí báu, chỉ một chuyển động mến yêu đã vô cùng đáng trọng, có giá trị hơn tất cả mọi cố công gắng sức của trọn một đời người cộng lại - nếu chưa có được sự biến đổi này...

Giữa cái nếp quen và hành động, giữa tình trạng được biến đổi thành tình yêu và ngọn lửa yêu mến, có một chút khác biệt tựa như sự khác biệt giữa thanh củi đã cháy đỏ rực và ngọn lửa đang cháy nơi nó, ngọn lửa chính là hoa, là quả của thứ lửa đang cháy ở đó.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Sáu, 17 tháng 7, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)


Những ca khúc linh hồn hát lên khi được hiệp nhất với Thiên Chúa.

1. Ôi ngọn lửa tình nồng cháy,
Người gây vết phỏng êm ái
Tận tâm điểm thẳm sâu nhất hồn em.
Giờ Người thôi không ray, không rứt.
Nếu người muốn, hãy mau hoàn tất,
Xông tới thật dịu dàng mà xé toạc lớp lụa này đi.

2. Ôi thanh sắt nung thật êm đềm!
Ôi vết thương sao mà thú vị!
Ôi bàn tay thật mềm!
Chỉ mới một cái chạm nhẹ
Mà đã nếm được cõi đời đời,
Hoàn lại hết mọi món nợ.
Người vừa giết em, vừa đổi chết thành sống.

3. Ôi những đuốc lửa!
Mà bao ánh rực rỡ
Khiến những hố thẳm của giác quan
Giác quan xưa tăm tối mù lòa
Nay thật là kỳ lạ đến tuyệt diệu
Cùng dội lại sức nóng và sự sáng
Cho Đức Tình quân của nó!

4. Ôi Tình quân biết bao dịu dàng và âu yếm
Người tỉnh giấc trong lòng em
Nơi một mình Người được âm thầm ở lại.
Trong hơi thở dịu thơm của Người
Đầy tốt lành và vinh quang
Người khiến em say yêu biết mấy.

(Những ca khúc này tôi làm theo thể thần ý như Boscan, trong bài:

Bước trong cô đơn
Khóc cho phận mình,
Tôi đi theo những con đường trước mặt

Mỗi khúc có sáu câu cước vận: câu bốn ăn vần với câu một, câu năm ăn vần với câu hai, câu sáu ăn vần với câu ba).

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Phim Cha Sở Xứ ARS - Cha Thánh Gioan Maria Vianney


Lạy cha thánh Gioan Maria Vianney, 
xin cầu bầu cho Hội thánh Việt Nam chúng con.



Thứ Năm, 16 tháng 7, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Lời nói đầu



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

LƯU Ý CỦA NGƯỜI DỊCH
Cũng như trong bản dịch Ca Khúc Tâm Linh ở đây chúng tôi chọn nhân xưng đại danh từ cho cuộc đối thoại giữa linh hồn với Thiên Chúa là “em” và “Người”. Chọn lựa này nhằm để cho toàn bộ tác phẩm được ăn khớp với nhau về mặt văn chương, tuy nhiên có thể không thuận lợi cho những người đọc tác phẩm trong tâm tình cầu nguyện. Do đó, khi đọc với tâm tình cầu nguyện, nếu cần, độc giả có thể chuyển cặp nhân xưng đại danh từ nói trên thành “con” và “Chúa”.

+ NGỌN LỬA TÌNH NỒNG +

Giêsu Maria Giuse
Đây là bản minh giải những ca khúc bàn về việc linh hồn được hiệp nhất mật thiết với Thiên Chúa và được biến đổi trong Thiên Chúa, do chính tác giả các ca khúc ấy soạn ra theo lời yêu cầu của bà Ana Peñolosa.

Lời nói đầu

1. Thưa Phu nhân rất đáng tôn quý và đạo hạnh, khi bà ngỏ ý xin tôi minh giải bốn ca khúc này, tôi rất ngần ngại, vì chúng ta không có đủ ngôn ngữ để nói về những chuyện hết sức nội tâm và tâm linh - bởi lẽ cái tâm linh vốn vượt khỏi giác quan và khó lắm mới nói được đôi điều về bản thể của nó. Hơn nữa, muốn nói về chuyện nội tâm cần có một tinh thần thật là nội tâm, mà tôi thì chẳng có mấy cho nên tôi cứ lần lữa mãi. Nay dường như Chúa đã mở lòng cho tôi hiểu ít nhiều và cũng cho tôi có phần nào nhiệt hứng, vả lại có lẽ cũng chính nhờ sự khao khát thánh thiện của bà mà mấy đoạn thơ ấy mới được viết ra, cho nên Chúa Chí Tôn muốn tôi phải minh giải chúng cho bà.

Tôi xin cố gắng dù biết chắc rằng tự sức mình sẽ chẳng nói được cho ra hồn về bất cứ điều gì, nhất là về những chuyện cao sâu và cơ bản đến thế. Nếu có gì sai sót lệch lạc thì chỉ tại tôi. Tôi xin đặt những điều này dưới sự chỉ giáo của những bậc cao minh và nhất là dưới quyền đoán định của Hội thánh Công giáo Rôma là Mẹ chúng ta. Phán quyết của Mẹ chẳng hề sai lầm. Dưới sự bảo trợ của Mẹ Hội Thánh và dựa vào Thánh kinh, tôi xin mạo muội nói lên điều tôi biết, tuy nhiên xin hiểu cho rằng điều tôi sẽ nói đây kém thua sự thật rất xa, chẳng khác nào bức vẽ kém xa cảnh thực mà nó diễn tả.

2. Chẳng có gì phải ngạc nhiên khi Thiên Chúa tỏ lòng nhân hậu bao la và trổi vượt phi thường trên những linh hồn Ngài ưu ái. Ngài là Thiên Chúa và đang xử sự như là Thiên Chúa, với lòng nhân lành và tình yêu vô cùng thì đâu có gì là không hợp lý. Chính Ngài đã bảo rằng nếu ai yêu mến Ngài thì Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần sẽ đến và đặt chỗ ở mình nơi người ấy (x. Ga 14,23). Có nghĩa là người ấy sẽ được ở và sống trong Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần, được sống sự sống của Thiên Chúa. Đó là điều linh hồn sẽ cho thấy trong những ca khúc này.

3. Trong các ca khúc đã minh giải trước đây chúng tôi đã có nói đến bậc hoàn thiện cao nhất có thể đạt tới ở đời này - tức là việc được biến đổi nên Thiên Chúa, tuy nhiên bốn ca khúc này sẽ đề cập riêng tới tình yêu đã được tinh luyện và hoàn thiện trong chính tình trạng biến đổi ấy. Thật ra, tất cả những gì nói trong mấy ca khúc này cũng như trong các ca khúc trước đều thuộc cùng một tình trạng biến đổi mà người ta không thể vượt xa hơn được nữa, tuy nhiên với thời gian và công phu thao luyện thì có thể được tinh luyện hơn và đạt thấu căn cốt hơn trong tình yêu. Phần nào cũng ví được như lửa đã cháy tận ruột củi thì đã biến củi thành lửa và củi nên một với lửa, thế nhưng lửa càng cháy mạnh hơn và lâu hơn thì sẽ càng nóng, càng bốc đến độ vọt thành chớp, thành tia.

4. Yêu tới mức bốc cháy như linh hồn nói ở đây thì phải hiểu là linh hồn đã được biến đổi và tinh luyện tận bên trong thành lửa tình, không những được nên một với lửa mà tự nơi mình còn phát ra ngọn lửa nồng nữa. Nơi những ca khúc này, linh hồn vừa cảm nhận điều đó vừa nói lên điều đó với một sự dịu dàng thật thiết tha và ý nhị của tình yêu đang rực cháy nơi ngọn lửa của nó, đang hát lên mấy ca khúc này để tán dương một đôi hiệu quả đã có được nơi linh hồn. Ở đây tôi sẽ minh giải các hiệu quả ấy theo cách đã làm trong mấy cuốn trước: Trước hết xin ghi lại toàn bộ các ca khúc rồi tách ra từng đoạn, minh giải vắn tắt, sau đó sẽ minh giải từng câu một.

Viết tại tu viện Các Thánh Tử Đạo Granađa

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.
(Còn tiếp)


Thứ Tư, 15 tháng 7, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Phần phân tích - Ca khúc thứ tư



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

+ PHẦN PHÂN TÍCH

CA KHÚC THỨ TƯ

Ca khúc thứ tư thánh nhân không thể nào minh giải cho hết. Có những điều mà ở đời này người ta không thể cắt nghĩa được. Dầu vậy ngài cũng cố nói lên hai ân sủng cao vời nhất mà thỉnh thoảng Thiên Chúa thực hiện nơi tình trạng hiệp nhất này.

Trước tiên là một thứ tỉnh giấc. Thiên Chúa như đang ngủ trong linh hồn và vừa bừng thức giấc. Lúc ấy linh hồn cảm thấy “mọi thứ hương thơm cỏ lạ của trần gian đều bị nhào trộn và bị lay động để chuyển mình toả hương thơm ngào ngạt, và mọi hoàn hảo và duyên dáng của mọi loài thụ tạo thảy đều tỏa rạng” (Lửa 4,4). Linh hồn nhìn thấy mọi vật, vẻ đẹp đẽ, duyên dáng và sức sống của chúng, không phải nơi chính chúng qua một cái nhìn đa phức chia chẻ, nhưng tất cả được quy về nơi Thiên Chúa. Khi thấy vạn vật trong Thiên Chúa, linh hồn hiểu biết chúng hơn là khi nhìn thấy chúng nơi chính chúng. Đối với bản thân chúng tôi, điều chia sẻ kỳ lạ này dường như là nền cho những gì chúng tôi đã nói về chất tượng trưng trong thơ ca của thánh nhân cũng như cách so sánh loại suy ngài thường dùng để dạy ta chống lại những khuyết điểm . Một lần nữa thánh nhân trở lại với một ý tưởng đặc biệt thân thiết đối với ngài, hay đúng hơn, với một kinh nghiệm hết sức dịu êm đối với Ngài, đó là Thiên Chúa tuy siêu việt nhưng lại thật trìu mến. Một khi Thiên Chúa đã chất đầy cho linh hồn biết bao dịu dàng êm ái của Hữu thể toàn năng vô cùng của Ngài, thử hỏi linh hồn còn thiếu gì nữa?

Như phần mở đầu Ca Khúc Tâm Linh có nói, Thiên Chúa lúc nào cũng lưu lại trong linh hồn. Ngài ở đó như trong nhà Ngài, thật thoả lòng, bầu bạn với linh hồn. Quả thật hoàn toàn xa lạ với thứ cung giọng trịnh trọng của những ai giảng một đường sống một nẻo! Đây là cung giọng chia sẻ tâm phúc, đầy lòng biết ơn đối với Thiên Chúa, sự chia sẻ của một người cha tâm linh thổ lộ cho ái nữ tâm linh niềm hạnh phúc phi thường mà ông được sống. Cho đến khi niềm hạnh phúc ấy trở nên thường hằng, thì ta đã ở trên trời. Như thế chúng ta hiểu rõ hơn tại sao thánh nhân hết sức quyết liệt bảo vệ những linh hồn đang có được hạnh phúc ấy, chống lại mọi xâm lấn từ bên ngoài đến quấy rối sự tinh tuyền của một cuộc sống chiêm niệm như thế.

Và đến khi mô tả ân sủng sau cùng của bài thơ, tức là “Hơi thở của Chúa Thánh Thần” (Lửa 4,16), cây bút đã rơi khỏi tay ngài. Lần này, thánh nhân như chạm tới điều khôn tả và đành câm lặng.

Còn gì cảm động cho bằng đến trang chót của tác phẩm cuối cùng trong những tác phẩm lớn của ngài, ngài đã rơi vào thinh lặng, sự thinh lặng quả quyết rằng trước cái vô cùng của vị Thiên Chúa linh hồn đang cảm nghiệm, không lời lẽ nào có thể diễn tả nổi kinh nghiệm. Bởi lẽ làm sao có thể nói lên được việc Thiên Chúa thở hơi nơi linh hồn, làm sao có thể tưởng tượng nổi điều ấy. Kể từ đây, để diễn tả niềm vui đang sống động nơi linh hồn, linh hồn chỉ còn biết lặng yên say đắm vì ngưỡng mộ thán phục.

Đan viện Cát Minh ở Lille
Lễ Hiện Xuống 1946
LUCIEN MARIE DE SAINT JOSEPH, OCD

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.
(Còn tiếp)


Giáng Hương



Hôm qua, cha Trăng Thập Tự gởi thư hỏi về bài hát Giáng Hương mà tôi phổ nhạc, tôi đã tìm và gởi cho cha. Nhân dịp, tôi đăng lại và mời Quý thân hữu nghe giải trí.


Thứ Ba, 14 tháng 7, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Phần phân tích - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)

 


NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

+ PHẦN PHÂN TÍCH

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

Sau phần ngoài đề, thánh nhân trở lại đề cập đến sự đau khổ mà các hố thẳm của linh hồn trải qua. Phần triển khai tiếp theo bàn về sự mù quáng của mê thích, hầu như ngài lặp lại nguyên văn học thuyết trong quyển Đường Lên Núi Cát Minh. Người ta thường không để ý đủ về phẩm chất của những tâm tình mà người ta cảm nhận! Liệu người ta có biết đủ rằng một linh hồn còn ở trần gian này có thể vẫn chỉ ước muốn Thiên Chúa một cách thuần tự nhiên như ước muốn bất cứ một vật thụ tạo nào! Điều ấy quá rõ đến nỗi đột nhiên thánh nhân thấy rằng có nhấn mạnh thêm cũng chẳng ích gì. Và ngài vội vã nói về sự biến đổi hoàn toàn của các quan năng của linh hồn một khi linh hồn được các ưu phẩm của Thiên Chúa thiêu đốt, những ưu phẩm mà ngài gọi là đuốc lửa. Đây là sự biến đổi toàn diện, cả hai chỉ còn lại một lòng muốn. Thiên Chúa tự trao ban cho linh hồn. Ngài thành sở hữu của nó. Bấy giờ linh hồn không thể làm gì hơn là trao chính Thiên Chúa cho Thiên Chúa. Chỉ tặng phẩm ấy mới xứng với Thiên Chúa: “Tất cả những gì của con là của Cha” (Ga 17, 10). Chúa Giêsu đã ngỏ với Cha Ngài như thế. Với tư cách nghĩa tử của Thiên Chúa, linh hồn lặp lại đúng những lời trên. Để có được cuộc đổi trao ấy, cần có “đức tin thật rạng ngời”. Linh hồn vui mừng biết bao khi có thể tặng cho Thiên Chúa một món quà như thế!

Bàn về đặc tính của món quà phi thường ấy, thánh nhân đã phân tích vắn gọn những “điều tuyệt diệu lạ lùng”. Tất cả những tuyệt diệu này - như chúng tôi đã nói - đều dựa trên tính siêu việt của Thiên Chúa "dù không nhận được tí thỏa mãn nào (trong viêc ca ngợi Chúa) linh hồn vẫn ngợi ca Ngài bởi lẽ Ngài là Thiên Chúa” (Lửa 3,84.85).

Như thế tất cả tình yêu, hoan lạc, ngợi ca và sự biết ơn của linh hồn đều đạt tới mức khôn tả xiết ...

Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Hai, 13 tháng 7, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Phần phân tích - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)

 


NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

+ PHẦN PHÂN TÍCH

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

Bằng những lời lẽ dứt khoát, thánh nhân quả quyết đặc tính thông thường của con đường này, con đường duy nhất mà ngài nhìn nhận. Ai có thể ngăn ánh mặt trời xuyên qua khung cửa sổ mở toang?

Đứng trước những điều hiển nhiên mà không được người ta biết đến, thánh nhân trở nên sôi nổi và tranh luận đốp chát với những kẻ vụng về không hiểu biết nghĩa lý. “Ôi hẳn là anh sẽ bảo...” - “Trái lại tôi xin nói anh hay...” (Lửa 3,48). Những phản bác cứ nối đuôi nhau chỉ để làm nổi rõ hơn cái học thuyết bất di bất dịch mà thánh nhân xác quyết: chỉ có đức tin mới là phương thế đưa đến hiệp nhất với Thiên Chúa. Cái nhận thức tổng quát đầy trìu mến tựa như một thứ ánh sáng nóng bỏng. Thánh nhân lặp đi lặp lại không mệt mỏi lệnh truyền yêu thương và nỗi khát khao của Thiên Chúa muốn đưa dẫn linh hồn đến chỗ hiệp nhất lòng bên lòng.

Sự nghiêm khắc của thánh nhân đối với những người hướng dẫn lệch lạc khiến chúng ta sửng sốt khi thấy rằng việc hướng dẫn các linh hồn là một nghệ thuật hết sức cao siêu thế mà người ta lại dành cho nó quá ít sự chuẩn bị. Không thể bào chữa cho sự dốt nát bởi lẽ chính sự dốt nát đã là đáng trách. Thánh nhân nhớ lại những năm tháng tập nghề tại nhà những kẻ tạc tượng (có Chúa biết hồi ấy ngành nghệ thuật này tại Tây Ban Nha nở rộ đến mức nào!). Để làm thành một bức tượng đâu phải chỉ biết đẽo gọt khúc gỗ là đủ! Và còn biết nói sao đây nếu như những vị linh hướng ấy, những người thợ vụng về ấy lại che giấu sự ngu dốt của họ bằng một sự ghen tuông như kiểu nơi các cặp vợ chồng? Ngay thời buổi của Thánh Gioan Thánh Giá đã có những vị linh hướng độc hại như dịch tễ. Vì những lý do phàm tục họ đã khiến các linh hồn lạc hướng, không còn tận hiến hoàn toàn cho Thiên Chúa! Những kẻ dẫn đường mù loà và nguy hiểm ấy không thể nào không bị trừng phạt.

Về kẻ mù thứ hai, được thánh nhân đề cập ít hơn, đó là ma quỉ. Ma quỉ chỉ có thể tác động lên linh hồn qua trung gian phần nhục cảm. Đây là một cái bẫy thô thiển và dễ dựng lên - thế mà có thể gây thiệt hại biết bao cho các linh hồn! Mưu mánh của nó là nuôi dưỡng phần nhục cảm bằng bất cứ thức ăn khả giác nào, cả những thức ăn bề ngoài có vẻ siêu nhiên. Ngần ấy đủ để kéo linh hồn ra khỏi "vực nước đơn sơ của tâm linh”. Một lần nữa, thánh nhân khẳng định tầm quan trọng hàng đầu của “đoạn đường từ giác quan bước lên tâm linh” (Lửa 3,64) nghĩa là từ suy gẫm tới chiêm niệm. Chính ở đoạn đường chuyển tiếp này, ma quỉ nằm mai phục để ngăn chặn linh hồn một cách thật chính xác. Muốn giúp linh hồn khỏi rơi vào bẫy nó, thánh nhân lặp lại những chỉ thị ngài đã nêu ra trong hai quyển Đường Lên Núi Cát Minh, Đêm Dày và cả trong chính quyển Ngọn Lửa Tình Nồng này.

Chỉ một trang là đủ giúp ta cảnh giác với kẻ thù thứ ba, tức là chính linh hồn chúng ta. Chúng ta khác nào đứa bé cứ khăng khăng đòi đi một mình thay vì để cho mẹ bồng. Thái độ bướng bỉnh này đã được phần mở đầu tác phẩm Đường Lên Núi Cát Minh mô tả.

*****

Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Chủ Nhật, 12 tháng 7, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Phần phân tích - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)

 


NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

+ PHẦN PHÂN TÍCH

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

Đàng khác, mọi tâm hồn tìm kiếm Thiên Chúa đều có thể rút được nhiều ích lợi nơi những điều thánh nhân muốn nói. Hẳn không cần phải nói dài để nhấn mạnh tầm quan trọng của phần minh giải này. Để xác quyết điều ấy, một cách hoàn toàn trong sáng và bộc phát, thánh nhân đã viết lên những dòng giúp soi sáng đường nẻo của biết bao linh hồn, tiếc rằng thường người ta lại ít khi trưng dẫn: “nếu linh hồn kiếm tìm Thiên Chúa thì Đức Tình quân của nó còn hăm hở tìm kiếm nó hơn nhiều” (Lửa 3,28) và “do đó linh hồn phải hiểu rằng khi thực hiện mọi ân huệ cho linh hồn... là Thiên Chúa ao ước chuẩn bị cho linh hồn... cho đến khi linh hồn đáng được ơn hiệp nhất với Ngài” (Lửa 3,28).

Ba kẻ dẫn đường mù lòa có thể khiến linh hồn lầm lạc gồm có: thứ nhất và cũng là quan trọng nhất chính là vị linh hướng, thứ hai là ma quỉ và thứ ba là chính linh hồn.

Tiếp đến là một loại khảo luận bàn về việc linh hướng. Đây là một học thuyết tuyệt vời, nhưng theo lời thánh nhân “học thuyết ấy càng cần thì lại càng ít được người ta thực tập.”

Mấy ai có đủ được cả ba nhân đức chủ yếu mà một vị linh hướng cần có là: hiểu biết, khôn ngoan và kinh nghiệm? Thế nhưng ngược lại có cả đống những người thật sự có thể nói là đã xử với các linh hồn như người ta đi tắt nến! Lẽ ra phải giúp đỡ thì họ lại làm cho các linh hồn này tê liệt và nghèo đi. Thánh nhân đưa ra một đường hướng tổng hợp mới về tâm linh. Cứ thử đọc lại về cái bước chuyển tiếp chủ chốt chuyển từ suy niệm sang chiêm niệm. Đây là những trang rất cô đọng chứa đựng những nguyên tắc lớn rất cơ bản về cuộc sống các tâm hồn, những nguyên tắc gắn liền với những lời dạy bảo thực tế khiêm tốn nhất mà họ cần có. Việc suy niệm nhờ trí tưởng tượng là điều hữu ích cho những ai mới bắt đầu nhưng thông thường sau đó sẽ tới một giai đoạn tế nhị chuyển tiếp. Rồi chẳng bao lâu toàn bộ thái độ của linh hồn phải gói gọn lại, chỉ còn là “chú tâm trìu mến một cách đơn sơ giản dị tựa như một người đang chú tâm yêu thương mở mắt ra mà nhìn” (Lửa 3,33). Đây là giai đoạn bản lề quan trọng, là giây phút quyết định bởi lẽ cuộc sống tâm linh chuyển sang một bước ngoặt mới. Thánh nhân lặp lại xác quyết hết sức đơn giản và giáo huấn hết sức rạng ngời của ngài. Ngài biết rằng điều hết sức quan trọng lúc này là linh hồn phải hành sử thích hợp và khác với lối hành sử trước đó. Chắc chắn Thiên Chúa đang khát khao lôi kéo linh hồn đến hiệp nhất với Ngài, tất cả nghệ thuật của vị linh hướng là phải làm sao đừng cản trở hành động ấy của Thiên Chúa. Các ân sủng mà Thiên Chúa thực hiện lúc này thật đắt giá! Khi dìu dắt những linh hồn đã được Thiên Chúa thi ân ngập tràn như thế, các vị linh hướng cần biết quý trọng cái giá Thiên Chúa đã trả. Thánh nhân không e ngại nói rằng con số vị linh hướng vụng về này nhiều vô kể. Những hội viên chuyên nghiệp của lối nguyện gẫm suy lý này được ngài ví như những tay thợ rèn chỉ biết —nện đe và gõ búa”. Lẽ ra họ phải làm ngược lại, nghĩa là phải hết sức dịu dàng khuyên nhủ các linh hồn rằng chính Chúa Thánh Thần đang dìu dắt, Ngài“không bao giờ thôi chăm sóc họ”. Ôi! Những lời lẽ thân thương của thánh nhân lại thường bị thiên hạ diễu cợt, họ cho rằng ngài khó khăn và phi nhân nhưng thực ra ngài chỉ muốn đem lại cho linh hồn “sự thanh tịnh và tự do của tâm linh”. Thánh nhân muốn người ta để cho linh hồn được ra khơi thoải mái. Ngài không ngại so sánh thực tại tâm linh với đời sống con người, nhất là bằng hình ảnh các tác phẩm nghệ thuật. Bức tranh vô giá của bậc thầy mà lại bị bàn tay thô thiển tội lỗi tìm cách chỉnh sửa. Thiên Chúa là vị nghệ nhân tối cao: không ai có thể thoán đạt “ngón nghề” của Thiên Chúa.

Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)