Thứ Tư, 25 tháng 2, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 1 (tiếp theo)

 


NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 1 (tiếp theo)

4 - Từ đó, ta phải rút ra bài học sau đây. Dù linh hồn có cảm nhận được một sự thông truyền, một tâm tình hay một nhận thức tâm linh nào lớn lao đi nữa, vẫn không được vì thế mà tự cho là mình đã chiếm hữu được Thiên Chúa, đã được thấy Chúa tỏ tường trong yếu tính Ngài, cũng không được vì thế mà tự cho là mình đã có được Thiên Chúa nhiều hơn hoặc đã tiến sâu hơn vào trong Thiên Chúa. Ngược lại, nếu thiếu hẳn mọi thứ thông truyền khả giác và tâm linh ấy, linh hồn cảm thấy khô khan tối tăm và bị bỏ rơi, thì cũng đừng vì thế mà nghĩ rằng trong trường hợp này Thiên Chúa không có mặt bằng trường hợp kia. Vì thực ra, không phải hễ cứ có được những cảm nhận nói trên là có thể biết chắc mình đang ở trong ơn nghĩa với Thiên Chúa, mà cũng không phải hễ thiếu chúng là đang mất ơn nghĩa với Thiên Chúa, theo như lời tác giả sách Giảng Viên: Đáng được Thiên Chúa yêu thương hay đáng bị Ngài ghét bỏ, con người đâu có biết! (x. Gv 9,1).

Thế nên nơi câu thơ này, chủ đích của linh hồn không phải là chỉ xin cho được sự sốt sắng tình cảm và khả giác, bởi lẽ có được sốt sắng như vậy cũng chẳng phải là đã chiếm hữu được Đức Lang quân ở đời này một cách chắc chắn và rõ ràng. Chủ đích chính là xin được sống với Thiên Chúa và được thấy Thiên Chúa cách tỏ tường theo yếu tính của Ngài, như linh hồn hằng ước mong được bảo đảm và được thỏa mãn ở đời sau.

5 - Đây chính là điều trong sách Diễm Ca Tân nương muốn nói đến: Do khát khao được nên một với thần tính của Ngôi Lời là Đức Lang quân của nàng, nàng đã cầu xin Chúa Cha: Xin Người chỉ cho con biết Người đang bổ dưỡng nơi nào và đang nghỉ trưa tại đâu (x. Dc 1,7).

Hỏi nơi chốn Chúa Cha đang bổ dưỡng tức là xin Ngài tỏ cho biết yếu tính của Ngôi Lời, Con Ngài, bởi lẽ Chúa Cha chẳng bổ dưỡng ở đâu khác hơn là nơi Người Con Duy Nhất, vốn là vinh quang của Ngài. Và khi xin Chúa Cha cho biết Ngài nghỉ trưa ở đâu, linh hồn đã xin Ngài cùng một điều nói trên, bởi Chúa Con là niềm hoan lạc độc nhất của Chúa Cha, Chúa Cha chẳng nghỉ ngơi ở nơi nào khác, cũng chẳng nơi nào khác chứa nổi Ngài ngoài chính Con Yêu Dấu của Ngài. Ngài trọn vẹn nghỉ ngơi nơi Chúa Con, thông ban cho Con Ngài toàn vẹn yếu tính của mình vào chính ngọ, nghĩa là trong vĩnh cửu. Trong vĩnh cửu, Chúa Cha mãi mãi sinh ra Chúa Con và Chúa Con mãi mãi là Đấng được sinh ra.

Đức Lang quân Ngôi Lời Thiên Chúa chính là đồng cỏ, nơi mà Chúa Cha hằng bổ dưỡng trong vinh quang vô tận; chính là cõi lòng phủ đầy hoa nơi Chúa Cha hằng nghỉ ngơi trong hoan lạc vô tận, nơi được giấu kín sâu thẳm, không một mắt phàm nào hoặc thụ tạo nào có thể nhìn thấy. Đó chính là điều Tân nương hỏi tìm khi thốt lên: Người ẩn nơi nao?

6 - Ta hãy tạo điều kiện để linh hồn đang khát khao ấy tìm được Đức Lang quân và hiệp nhất với Ngài bằng một sự hiệp nhất trong tình yêu ở mức cao nhất có thể đạt được trên trần gian này. Ta hãy tạo điều kiện để linh hồn ấy thỏa cơn khát của nó nhờ nếm cảm Ngài được một chút xíu, cái chút xíu mà nó có thể nếm được trên cõi đời này. Bởi vì linh hồn đã xin Đức Lang quân chỉ cho biết nơi Ngài ẩn nấp, ta hãy thay Ngài mà cầm tay đưa dẫn nó, trả lời câu hỏi của nó và chỉ cho nó thật rõ nơi Ngài đang ẩn nấp, tại đó, nó sẽ tìm thấy Ngài một cách chắc chắn, hoàn hảo và hoan lạc nhất có thể có được ở đời này. Như thế, linh hồn sẽ chẳng còn lạc bước vô ích vì những dấu chân của bè bạn.

Muốn vậy, cần lưu ý rằng, cùng với Chúa Cha và Chúa Thánh Thần, Ngôi Lời, Con Thiên Chúa, luôn hiện diện ẩn kín theo yếu tính nơi phần thâm sâu của linh hồn. Thế nên, muốn tìm gặp Ngài, linh hồn phải thoát khỏi mọi sự về mặt tình cảm và lòng muốn và lắng sâu vào chính mình, xem mọi sự như không có. Trong quyển “Độc Thoại’’ (x. PL 40,888), thánh Âu Tinh đã thưa với Thiên Chúa: Con không gặp được Chúa ở bên ngoài, và thật sai lầm khi tìm Chúa ở ngoài, vì Chúa vốn ở bên trong. Như thế, vì Thiên Chúa ẩn kín nơi linh hồn, người chiêm niệm đích thực phải tìm Ngài ở đó với tất cả tình yêu, miệng thốt lên: Người ẩn nơi nao?

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Ba, 24 tháng 2, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 1

 


Những ca khúc giữa linh hồn và Đấng Chí Ái

SƠ LƯỢC

1 - Những ca khúc này mô tả con đường của một linh hồn từ lúc bắt đầu phụng sự Thiên Chúa cho đến khi đạt tới tình trạng hoàn thiện là cuộc linh phối. Như thế, chúng sẽ đề cập tới ba trạng thái hay còn gọi là ba con đường của cuộc thao luyện tâm linh mà linh hồn sẽ trải qua, cho đến khi đạt tới tình trạng hoàn thiện, đó là đường thanh tẩy, đường khải thị và đường hiệp nhất; đồng thời chúng cũng nêu rõ một số đặc tính và hiệu quả của mỗi con đường ấy.

2 - Những ca khúc đầu tiên bàn về tình trạng của những người mới bắt đầu, tức là con đường thanh tẩy. Tiếp đến là những ca khúc bàn về tình trạng của người đã tiến khá xa, nơi xảy ra cuộc hứa hôn tâm linh, đó là con đường khải thị. Và sau cùng là những ca khúc diễn tả con đường hiệp nhất, con đường của những người hoàn thiện, nơi diễn ra cuộc linh phối giữa Thiên Chúa và linh hồn. Con đường hiệp nhất và cũng là con đường của những người hoàn thiện tiếp theo sau con đường khải thị là con đường của những người đã tiến khá xa.

Những ca khúc cuối bàn đến tình trạng diễm phúc, điều duy nhất mà một linh hồn đã đạt đến hoàn thiện hằng khao khát.

Giờ đây bắt đầu minh giải những Ca khúc Tình yêu giữa Tình nương và Đức Kitô, Tân lang.

*** *** ***

CA KHÚC 1

+ Ghi chú mở đầu

1 - Mở đầu ca khúc này, linh hồn ý thức về các bổn phận của mình, và nhận ra rằng đời sống quả là ngắn ngủi (x. G 14,5), đường dẫn đến sự sống đời đời thật hẹp (x. Mt 7,14), người công chính phải nhọc công mới cứu rỗi được mình (x. 1Pr 4,18), của cải trần gian này là hư vô và giả dối (x. 1Cr 7,31), mọi thứ rồi cũng kết thúc và cuốn trôi như dòng nước chảy xuôi (x. 2Sm 14,14), sống chết chẳng biết khi nào, sự phán xét thật nghiêm nhặt, sự hư mất thật dễ dàng, ơn cứu rỗi thật khó khăn. Đàng khác, linh hồn nhận ra món nợ lớn lao nó mắc với Thiên Chúa: Ngài đã tạo dựng nên nó riêng cho một mình Ngài, cho nên, nó có bổn phận phụng sự Ngài trọn đời; Ngài đã chuộc lại nó cho một mình Ngài, cho nên rõ ràng tất cả những gì còn lại cho nó đều là mắc nợ Ngài, và vì thế nó phải đem hết lòng hết dạ mến yêu mà đền đáp. Linh hồn nhận ra rằng, ngay cả trước khi chào đời, nó đã mắc nợ Thiên Chúa cả ngàn hồng ân khác, thế mà nó đã điên rồ để cho một phần lớn cuộc đời mình thành vô nghĩa. Nó biết rằng, khi Thiên Chúa cầm đèn lục soát Giêrusalem (x. Xp 1,12), nó sẽ phải tính sổ về mọi thứ, từ đầu đến cuối, cho đến tận đồng xu cuối cùng (x. Mt 5,26). Và lúc ấy thì đã muộn, có lẽ ngày đã điểm giờ cuối cùng (x. Lc 24,29; Mt 20,6), không còn kịp cứu chữa sự xấu xa và tai hại ngần ấy. Nhất là linh hồn cảm thấy Thiên Chúa như hết sức thịnh nộ và ẩn mặt bởi vì nó đã cố tình lãng quên Ngài đến thế ngay giữa các loài thụ tạo. Lòng đầy sợ hãi và đau đớn về những sự hư mất và hiểm nguy đến thế, linh hồn từ bỏ mọi sự, bỏ qua một bên mọi công việc, không chậm trễ một ngày một giờ nào, với nỗi khắc khoải và tiếng kêu rên thốt lên từ trái tim đã bị thương vì tình yêu Thiên Chúa, linh hồn bắt đầu khẩn khoản ngỏ lời với Đấng Chí Ái:

Người ẩn nơi nao, hỡi Đấng Chí Ái,
Mà bỏ em rên rỉ?
Như một con nai, Người trốn biệt,
Sau khi đã làm cho em bị thương,
Em chạy ra, gọi vói theo Người, thì Người đã đi.


+ Minh giải

2 - Trong ca khúc đầu tiên này, ta thấy linh hồn đắm say Lang quân của nó là Ngôi Lời, Con Thiên Chúa, và đang khao khát hiệp nhất với Ngài, để được nhìn thấy Ngài thật rõ đúng theo yếu tính Ngài. Nó giãi bày nỗi khắc khoải yêu thương của nó và than phiền với Đức Lang quân về nỗi Ngài vắng mặt, nhất là sau khi tình yêu Ngài đã khiến nó bị thương. Vì tình yêu ấy, nó đã thoát khỏi mọi sự và ra khỏi cả chính mình, nhưng đau đớn thay, Đấng Chí Ái vẫn vắng mặt, không chịu giải thoát nó khỏi xác thịt mau chết để nó có thể hưởng nếm Ngài trong vinh quang vĩnh cửu. Vì thế, nó thốt lên:
Người ẩn nơi nao, hỡi Đấng Chí Ái?

3 - Linh hồn như thể muốn nói: Ôi Ngôi Lời, Đức Lang quân của em, xin cho em biết Người đang ẩn nấp nơi nao. Qua lời ấy, linh hồn nài xin Ngôi Lời biểu lộ yếu tính thần linh của Ngài, vì theo lời thánh Gioan (x. Ga 1,18), nơi Ngôi Lời ẩn náu chính là cõi lòng Thiên Chúa Cha, tức yếu tính Thiên Chúa. Yếu tính này xa lạ đối với mọi mắt phàm và ẩn khuất đối với mọi trí hiểu loài người. Đúng như điều Isaia muốn nói khi thưa với Thiên Chúa: Ngài quả thật là Thiên Chúa ẩn mình (Is 45,15).

Do đó cần ghi nhớ rằng dù những sự thông truyền và những kinh nghiệm về sự hiện diện của Thiên Chúa có lớn lao đến đâu và dù các nhận thức về Thiên Chúa mà một linh hồn có được trong cuộc sống dương trần này có cao vời đến mấy thì đó cũng vẫn không phải là Thiên Chúa tự yếu tính, vẫn không thể sánh ví với Ngài, bởi quả thực, đối với linh hồn, Thiên Chúa luôn luôn ẩn khuất. Thế nên, vượt trên tất cả những lớn lao cao vời ấy, linh hồn cần luôn coi Ngài là Đấng ẩn mặt và tìm kiếm Ngài như tìm kiếm một ai đó đang ẩn nấp, và thốt lên: Người ẩn nơi nao?

Cả sự thông truyền cao diệu lẫn những kinh nghiệm về sự gần gũi cảm thấy được của Thiên Chúa vẫn không phải là bằng chứng chắc chắn về sự hiện diện ưu ái của Ngài nơi linh hồn; ngược lại, sự khô khan hay thiếu vắng tất cả những điều nói trên cũng không phải là dấu chỉ Ngài vắng mặt, không có ở đó. Vì thế ông Gióp, một vị ngôn sứ, đã kêu lên: Nếu Thiên Chúa có đến cùng tôi, tôi cũng chẳng trông thấy Ngài, mà nếu Ngài có đi khỏi, thì tôi cũng chẳng nhận ra (x. G 9,11).

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Lợn cợn

 


- Tri ân thầy Nguyễn Khắc Dương đã dùng hai chữ "lợn cợn" rất tượng hình này để giúp con mường tượng tình huống tâm linh của mình rõ hơn.

Hồn tôi không đục, chẳng trong,
Cứ nghe lợn cợn cõi lòng mãi thôi!
Gạn sao cho hết cặn đời?


Thứ Hai, 23 tháng 2, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Những ca khúc giữa linh hồn và Đấng Chí Ái (tiếp theo)



NHỮNG CA KHÚC TÂM LINH
(Phiên bản B)

Những ca khúc giữa linh hồn và Đấng Chí Ái (tiếp theo)

TÌNH NƯƠNG

24. Giường chúng ta đầy hoa,
Kết bằng những hang sư tử,
Trải rực màu đỏ,
Được xây dựng thật yên hàn,
Và được nghìn thuẫn khiên vàng ròng tô điểm.

25. Dõi theo dấu chân Người
Các thiếu nữ rảo bước trên đường đi,
Dựa vào cái chạm khẽ chớp nhoáng,
Vào mùi rượu cất;
Và những hơi thở tỏa chất thơm thần thánh.

26. Nơi hầm rượu bên trong
Tôi đã uống lấy Đấng Chí Ái,
và khi bước ra
Qua suốt cánh đồng bao la ấy,
Tôi chẳng còn biết một chuyện gì,
Tôi đánh mất đàn vật vừa theo chăn trước đó.

27. Ở đó Chàng đã cho tôi hết lòng hết dạ,
Đã dạy tôi một khoa học hết sức dịu ngọt,
Và tôi đã thực sự hiến dâng Chàng tất cả
Không trừ lại gì;
Ở đó tôi hứa cùng Chàng xe tơ kết tóc.

28. Thế là linh hồn tôi hoàn toàn chăm chú
Đem hết năng lực phục vụ Chàng;
Tôi chẳng còn chăn bầy vật,
Cũng chẳng còn phận sự nào khác,
Chỉ còn một việc là yêu.

29. Rồi nếu hôm nay ra đến sân làng
Không còn thấy tôi, không còn gặp,
Các bạn hãy bảo rằng tôi đã lạc,
Đang khi tôi bước say đắm ngất ngây,
Tôi đã để mất chính mình và đã được lại.

30. Bằng hoa và ngọc lục bảo,
Chọn trong những sớm mai tươi mát,
Chúng ta sẽ kết những tràng hoa
Nở thắm bởi tình Người,
Và kết bằng một sợi tóc em.

31. Người đã ngắm chỉ một sợi tóc ấy
Bay trên cổ em
Người đã ngắm nó nơi cổ em
Và Người đã bị bắt tù ở lại đó,
Và Người đã bị thương vì chỉ một liếc mắt em.

32. Khi Người nhìn ngắm em,
Đôi mắt Người in lên em vẻ diễm lệ của chúng;
Vì đó Người yêu cưng em,
Và nhờ đó đôi mắt em mới đáng
Tôn thờ điều chúng thấy nơi Người.

33. Đừng nỡ khinh thường em nữa,
Vì nếu Người thấy nơi em màu da sạm nắng,
Thì Người có thể ngắm nhìn em thật kỹ,
Vì Người đã nhìn em
Và đã để lại nơi em duyên sắc và vẻ đẹp.

TÌNH QUÂN

34. Con chim bồ câu trắng
Đã cắp nhánh lá quay về tàu
Con chim cườm mái nhỏ
Đã tìm được kẻ làm bạn nó hằng ao ước
Trên những bờ sông mướt xanh.

35. Nó đã sống trong cô tịch,
Và trong cô tịch nó làm tổ,
Và trong cô tịch kẻ nó yêu hướng dẫn nó
Một mình với một mình,
Cả kẻ nó yêu cũng vì yêu mà bị thương trong cô tịch.

TÌNH NƯƠNG

36. Hỡi Đấng Chí Ái, ta hãy cùng hân hoan,
Hãy ra đi mà nhìn ngắm trong vẻ đẹp của Người
Trên núi và trên đồi,
Nơi vọt ra nước tinh khiết;
Chúng ta sẽ vào mãi phía trong sâu hơn nữa.

37. Rồi sau đó chúng ta sẽ đi đến
Những hang động thật cao của đá
Những hang động được che giấu thật kín,
Ở đó chúng ta sẽ vào,
Và cùng nếm chất ngọt của những quả lựu.

38. Và ở đó xin Người tỏ cho em
Điều hồn em hằng khao khát,
Và rồi, hỡi Người là sự sống của em!
Ở đó xin Người hãy cho em
Điều Người đã cho em ngày ấy.

39. Hơi gió thở nhẹ,
Tiếng họa mi ca dịu dàng,
Rừng cây và vẻ duyên dáng của nó
Giữa đêm thanh,
Với ngọn lửa đốt thiêu mà không gây đau đớn.

40. Không một ai dòm ngó,
cả Aminađáp cũng không xuất hiện,
Vòng vây cũng thôi rồi,
Và đám kỵ sĩ
Đã nhìn thấy dòng nước, và đang xuống.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Chủ Nhật, 22 tháng 2, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Những ca khúc giữa linh hồn và Đấng Chí Ái (tiếp theo)

 


NHỮNG CA KHÚC TÂM LINH
(Phiên bản B)

Những ca khúc giữa linh hồn và Đấng Chí Ái (tiếp theo)

TÌNH QUÂN

Quay lại đi, Bồ câu!
Này đây con nai bị thương
Xuất hiện trên đỉnh cao
Khi đón lấy làn khí mát do em vỗ cánh.

TÌNH NƯƠNG

14. Đấng Chí Ái của em, là những núi,
Những thung lũng xanh um quạnh quẽ,
Những đảo kỳ lạ,
Những dòng sông vang ngân
Và tiếng gió thì thào trìu mến.

15. Và là đêm yên hàn
Đang khi hừng đông cựa mình thức giấc,
Nhạc thinh lặng,
Niềm cô tịch réo rắt,
Bữa tối bổ dưỡng và đắm say yêu mến.

16. Hãy săn đuổi lũ chồn giúp chúng tôi
Vì vườn nho ta đã nở hoa.
Bằng bấy nhiêu hoa hồng
Ta hãy kết một trái thông
Đừng để ai ló mặt ở mé đồi.

17. Hãy lui đi, hỡi gió Bấc chết chóc,
Hãy đến, hỡi gió Nam gợi nhớ những yêu thương,
Hãy thổi qua vườn ta
Cho hương thơm ngào ngạt,
Và Đấng Chí Ái sẽ dùng bữa giữa muôn hoa.

18. Ôi những kiều nữ Giuđê!
Giữa bao nhiêu hoa và những khóm hồng
Khi cây long diên tỏa hương
Xin cứ ở lại những vùng ngoại thành,
Các cô đừng tìm cách chạm đến ngưỡng cửa của chúng tôi.

19. Hãy ẩn mình đi, hỡi Bạn Yêu,
Và quay mặt nhìn lên mé đồi
Và đừng nỡ nói ra điều ấy;
Nhưng hãy nhìn đám bạn đồng hành
Của cô nàng đang đi qua những đảo kỳ lạ.

TÌNH QUÂN

20. Này lũ chim bay nhẹ,
Này những sư tử, hươu nai và hoẵng đang nhảy nhót,
Này những núi, đồi, thung lũng và bờ sông,
Nước, khí và sức nóng,
Và hỡi những nỗi sợ của bao đêm không ngủ.

21. Bằng những khúc nhạc thất huyền cầm du dương
Và bằng tiếng hát nhân ngư, ta kêu gọi các ngươi
Hãy dừng những cơn cuồng nộ,
Đừng động đến bức tường,
Để Tân nương được thêm yên giấc.

22. Tân nương đã vào
Trong vườn diễm lệ nàng mơ ước,
Nghỉ ngơi giữa sắc hương,
Cổ nghiêng
Trên những cánh tay dịu êm của Đấng Chí Ái.

23. Dưới cây táo,
Em đã thành bạn tình ta sắp cưới,
Ta đã cho em bàn tay ta,
Và em được phục hồi
Ngay nơi mà mẹ em đã bị điếm nhục.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Bảy, 21 tháng 2, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Những ca khúc giữa linh hồn và Đấng Chí Ái



NHỮNG CA KHÚC TÂM LINH
(Phiên bản B)

Những ca khúc giữa linh hồn và Đấng Chí Ái

TÌNH NƯƠNG

1. Người ẩn nơi nao, hỡi Đấng Chí Ái,
Mà bỏ em rên rỉ?
Như một con nai, Người trốn biệt,
Sau khi đã làm cho em bị thương,
Em chạy ra, gọi vói theo Người, thì Người đã đi.

2. Hỡi những người chăn cừu đang bước tới
Ở đó, qua những ràn cừu, tới tận đỉnh cao
Nếu tình cờ các anh thấy
Người tôi yêu mến nhất
Xin nói với Chàng rằng tôi liệt nhược, đau khổ và tôi chết.

3. Để tìm kiếm tình tôi
Tôi sẽ đi qua những núi kia và những bờ sông kia
Tôi sẽ chẳng hái hoa, Sẽ không sợ thú dữ
Tôi sẽ vượt qua những kẻ hung tàn và biên giới.

(Tra hỏi vạn vật)

4. Ôi những rừng cây và bờ bụi,
Bàn tay Đấng Chí Ái đã trồng lên
Ôi đồng cỏ xanh rờn
Trang điểm những hoa xinh
Xin hãy nói ta hay Chàng có đi qua chỗ các người không?

VẠN VẬT TRẢ LỜI

5. Tuôn tràn nghìn ơn diễm lệ,
Chàng đã đi qua những lùm cây này thật vội vã.
Khi lướt qua và nhìn ngắm chúng
Chỉ với một ánh dung nhan Chàng thôi
Chàng đã để lại cho tất cả được trang phục rực rỡ.

TÌNH NƯƠNG

6. Ôi! ai có thể chữa lành em!
Thôi, xin hãy ban cho em chính Người,
Thôi, hôm nay hãy bỏ đi, đừng gửi nữa
Đừng gửi thêm những sứ giả đến với em
Vì họ đâu nói được cho em những điều em tha thiết!

7. Và bao nhiêu kẻ thảnh thơi
Kể cho em về Người hàng nghìn diễm lệ
Tất cả chỉ càng khiến em bị thương
Và càng chết em hơn
Bởi có một điều gì đó em không rõ mà họ cứ bập bẹ.

8. Ôi sự sống, làm sao ngươi còn kéo dài được
Khi không sống ở nơi phải sống?
Lẽ ra ngươi đã chết
Vì trúng phải những mũi tên
Do điều ngươi nghĩ về Đấng Chí Ái.

9. Kìa Người đã khiến trái tim này bị thương,
Sao Người không chữa lành nó?
Kìa Người đã lấy trộm trái tim em
Tại sao còn để lại đó như thế?
Sao không mang theo của ăn trộm mà Người đã trộm được?

10. Hãy dập tắt những phiền muộn của em
Vì không ai đủ sức cất chúng đi
Và ước gì đôi mắt em thấy được Người
Vì Người là ánh sáng của đôi mắt ấy,
Đôi mắt mà em muốn giữ cho một mình Người.

11. Hãy tỏ cho thấy Người đang hiện diện
Để cái nhìn và vẻ đẹp của Người giết chết em đi.
Người coi kìa, trận ốm vì yêu
Làm sao chữa lành được
Nếu không phải bằng sự có mặt và dung nhan Đấng Chí Ái.

12. Ôi dòng suối pha lê loang loáng
Phải chi trong những nét tráng bạc của ngươi
Bất chợt ngươi cho ta thấy
Đôi mắt đáng ước ao
Mà ta đã ghi trong lòng ta một thoáng.

13. Này Đấng Chí Ái, hãy quay mắt đi một lúc, Em bay.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Sáu, 20 tháng 2, 2026

Ca Khúc Tâm Linh - Lời Phi Lộ



CA KHÚC TÂM LINH

JHS. MAR.
[Đây là những chữ viết tắt ghi ở đầu thủ bản Jaén, ngày 3-12-1670]

Đây là tập bình giải những ca khúc bàn về sự trao đổi tình yêu giữa linh hồn và Đức Kitô Tân lang [Trong bản dịch này, từ Esposo (the Spouse) sẽ được dịch là Đức Tân Lang hay Đức Lang Quân, còn từ Amado (the Beloved) sẽ được dịch là Đấng Chí Ái và một đôi chỗ là Người Yêu Dấu (khi trích Diễm Ca)], sẽ đề cập và diễn giải một số vấn đề về việc cầu nguyện và những hiệu quả của nó. Tập này được viết theo yêu cầu của Mẹ Ana Chúa Giêsu, bề trên nữ đan viện Thánh Giuse, dòng Cát Minh Têrêxa, tại Granađa, năm 1584.

LỜI PHI LỘ

1 - Thưa Mẹ khả kính, những ca khúc dưới đây hầu như được viết ra với một thứ nhiệt tình yêu mến Thiên Chúa. Sự khôn ngoan và tình yêu của Thiên Chúa thật bao la, được sách Khôn ngoan diễn tả là vươn từ chân trời này tới chân trời kia (x. Kn 8,1), còn linh hồn, một khi đã ý thức và rung động trước sự bao la ấy, thì lời lẽ của nó một cách nào đó sẽ toát ra vẻ dồi dào và mãnh liệt ấy; cho nên, lúc này tôi không cốt ý diễn giải ngay tất cả sự bao la dào dạt mà Thần Khí đầy ắp yêu thương phong phú đã gieo vào những ca khúc này.

Sẽ thật ngây ngô nếu nghĩ rằng những diễn tả tình yêu trong nhận thức huyền giao, như nơi những ca khúc này, lại có thể dùng ngôn từ mà diễn giải cặn kẽ. Bởi lẽ, như lời thánh Phaolô nói, chính Thần Khí của Chúa nâng đỡ sự yếu hèn của ta, đang ngự trong ta, vẫn hằng dùng những tiếng rên khôn tả mà khẩn cầu cho ta những điều ta không thể nào thấu hiểu và nắm bắt được để diễn tả lại.

Bởi lẽ, hỏi ai có thể viết ra những điều Thần Khí mạc khải cho những linh hồn nồng nàn yêu mến mà nơi họ Ngài đang cư ngụ? Ai có thể dùng lời lẽ để bày tỏ những gì Ngài đang cho những linh hồn ấy cảm nhận? Và sau cùng, ai có thể diễn tả được những gì Ngài làm cho các linh hồn ấy khát khao?

Chắc chắn là không ai giải thích nổi, ngay cả những linh hồn nhận lãnh được cảm nghiệm ấy, cũng không thể giải thích nổi. Đó cũng là lý do khiến các linh hồn ấy phải dùng hình ảnh, những so sánh hoặc những cái tương tự để phô diễn những điều họ đã cảm nghiệm, và diễn đạt những cảm nghiệm tâm linh phong phú bằng những dụ ngôn bí ẩn và mầu nhiệm hơn là bằng những lý luận tách bạch rõ ràng.

Những kiểu so sánh này, nếu không được đọc với lòng đơn sơ của tinh thần yêu thương và hiểu biết có sẵn nơi chúng thì có vẻ là những điều lố lăng ngông cuồng chứ không phải là những lời hữu lý. Ta cũng có thể thấy điều đó trong sách Diễm Ca của Salômon và nơi những phần khác của Thánh kinh, trong đó, vì không thể diễn đạt ý nghĩa phong phú bằng những từ ngữ thô thiển và thông thường, Chúa Thánh Thần đã nói đến các mầu nhiệm bằng những hình ảnh và những lối so sánh lạ lùng. Cũng vì thế, các vị thánh tiến sĩ, dù có nói mấy đi nữa, vẫn không bao giờ có thể dùng ngôn từ mà diễn tả mầu nhiệm cách rạch ròi rốt ráo, bởi thật ra, mầu nhiệm không thể diễn tả được bằng ngôn từ. Như thế, những gì được nói ra thường kém xa so với những gì được chứa đựng trong đó.

2 - Những ca khúc ấy được soạn ra trong một tình yêu mến tuôn trào từ sự hiểu biết huyền giao dồi dào cho nên không thể nào minh giải cho thật chính xác, mà thật ra tôi cũng không chủ định làm thế. Tôi chỉ mong chiếu dọi lên đó một vài tia sáng chung chung, mà ấy cũng chính là điều Mẹ mong muốn. Theo tôi, tốt hơn là giải thích những lời lẽ yêu thương ấy một cách hết sức bao quát, để mỗi người sẽ tùy theo cách thức và khả năng tinh thần riêng mà có thể rút ra được lợi ích cho mình, hơn là thu hẹp chúng vào một ý nghĩa không đáp ứng được mọi khẩu vị. Thế nên, mặc dù ở đây chúng tôi có minh giải cách nào đó về các ca khúc ấy, nhưng không có lý do gì để bó buộc phải theo. Bởi lẽ không cần phải thấu hiểu cách rạch ròi về sự khôn ngoan huyền giao mà các ca khúc ấy bàn đến mới có thể nảy sinh tình yêu thương và sự cảm mến nơi linh hồn. Tựa như trường hợp đức tin: dù không hiểu thấu Thiên Chúa chúng ta vẫn yêu mến Ngài.

3 - Như thế, tôi sẽ trình bày thật vắn gọn, mặc dù vẫn phải giải thích cặn kẽ khi đề tài đòi hỏi và khi có dịp bàn đến để giải thích rõ một vài điểm liên quan đến kinh nguyện và những hiệu quả kèm theo. Các ca khúc này sẽ đề cập đến nhiều hiệu quả nhưng chúng tôi buộc chỉ bàn đến một số mà thôi.

Bỏ qua những điểm quá thông thường, tôi sẽ lưu ý một cách thật vắn tắt những điểm ngoại thường, xảy đến cho những linh hồn mà nhờ hồng ân Chúa, đã vượt qua tình trạng mới bắt đầu. Sở dĩ thế là vì hai lý do: thứ nhất là vì đã có nhiều chỉ dẫn được viết ra dành cho những người mới bắt đầu, thứ hai là vì ở đây tôi thực hiện công việc này theo yêu cầu của Mẹ khả kính, người đã được Chúa thương cho vượt qua bước khởi đầu và đã được đưa vào sâu trong cõi lòng yêu thương của Ngài.

Như thế, mặc dù ở đây một số điểm được viết ra theo lối thần học kinh viện bàn đến sự chuyện vãn nội tâm giữa linh hồn và Thiên Chúa, nhưng tôi hy vọng rằng dùng lối văn này để bàn đến lãnh vực thuần túy tinh thần vẫn không vô ích. Mặc dù Mẹ ít nghiên cứu thần học kinh viện để hiểu chân lý thần linh, nhưng Mẹ thường xuyên đào sâu thần học huyền giao, thứ thần học vốn phải nhờ tình yêu mới hiểu được, và qua đó, người ta không những nhận biết mà còn nếm cảm được các chân lý ấy.

4 - Về những điều tôi sắp trình bày trong khảo luận này, tôi ao ước phục tùng bất cứ vị nào có được sự phán đoán tốt hơn và xin hoàn toàn tùng phục phán đoán của Mẹ Hội thánh. Để được đáng tin hơn, tôi sẽ không tự mình quả quyết điều gì, cũng không dựa vào kinh nghiệm riêng hoặc kinh nghiệm của những người sống theo tâm linh mà tôi đã được biết hoặc nghe nói đến. Dầu vậy, tôi vẫn vận dụng một số các kinh nghiệm ấy, nếu chúng được củng cố và làm sáng tỏ bằng các điển cứ Thánh kinh, ít là trong những điều khó hiểu. Khi trích dẫn Thánh kinh, tôi sẽ theo cách sau đây: trước hết sẽ ghi câu văn tiếng Latinh [Trong bản dịch Việt Ngữ này, để cho giản dị, chúng tôi bỏ các câu văn Latinh, chỉ ghi theo bản dịch] rồi diễn giải để áp dụng theo chủ đề đang bàn. Khởi đầu tôi sẽ nêu ra toàn bộ các ca khúc, rồi sẽ theo thứ tự mà ghi lại từng ca khúc riêng để giải thích. Cuối cùng, tôi sẽ ghi từng câu thơ ở ngay đầu phần minh giải.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Hãy xé lòng, đừng xé áo



HÃY XÉ LÒNG, ĐỪNG XÉ ÁO
(Ge 2,13)

Áo kia xé rách làm chi,
Mà lòng chai đá cứ y ngày nào!
Xé lòng là xé làm sao?



Thứ Năm, 19 tháng 2, 2026

Bính Ngọ 2026

 


Ngựa vàng, này hỡi Ngựa vàng,
Chạy cho ngay thẳng, chớ quàng chớ xiên.
Nhân gian đã lắm đảo điên!

Mồng 3 Tết Bính Ngọ.