Đêm Dày - Thánh Gioan Thánh Giá - Quyển 2: Đêm tâm linh - Chương 13 (tiếp theo)

 

THÁNH GIOAN THÁNH GIÁ

TOÀN VĂN SƯU TẬP CÁC TÁC PHẨM

Tập 3

ĐÊM DÀY

Quyển 2

ĐÊM TÂM LINH

CHƯƠNG 13 (tiếp theo)

6 - Đó là lý do khiến Maria Mađalêna, trước vẫn đầy tự tôn tự ái, đã chẳng còn để ý tới đám đông những người quyền quý và dân thường đang ngồi dự tiệc, chẳng xét gì đến chuyện khóc lóc dầm dề giữa các thực khách là điều không hay không đẹp, nhưng chỉ vì không thể trì hoàn một giờ phút nào, cũng không thể chờ lúc khác hay dịp khác, chỉ cốt sao có thể đến trước Đấng mà vì Ngài linh hồn chị đã mang thương tích và đã bị thiêu đốt (x. Lc 7,37). Tình yêu say mê táo bạo của chị còn mãnh liệt tới nỗi, dầu biết rằng Đấng Chí Ái của chị đã bị vùi sâu trong một ngôi huyệt có lấp cả một tảng đá lớn và bị niêm phong, lại còn có lính gác vây quanh canh giữ để các môn đệ Chúa khỏi đến lấy trộm xác, chị vẫn bất chấp mọi sự và ra đi đến đó trước hừng đông, mang cả dầu thơm để xức cho Chúa (x. Mt 27,64-66; Mc 16,1-2; Ga 20,1).

7 - Cuối cùng, nỗi say mê và khắc khoải vì yêu nói đây đã thúc giục Mađalêna hỏi người mà chị ngỡ là kẻ làm vườn, xem ông ta có lấy xác Ngài đi không và nếu có thì xin cho biết ông đã giấu Ngài ở đâu để chị đến lấy lại (x. Ga 20,15). Mađalêna không hề nhận thức được rằng, suy theo lý trí thì câu hỏi trên của chị quả là ngớ ngẩn! Bởi lẽ, nếu ông ta đã ăn cắp xác Chúa thì đời nào lại nói cho chị biết và càng không để cho chị đến lấy xác Chúa đi. Thế nhưng một tình yêu mãnh liệt lại thấy mọi chuyện đều có thể được; nó cho rằng mọi người đều quan tâm giống như nó; nó tưởng rằng chẳng ai quan tâm hay tìm kiếm điều gì khác ngoài đối tượng nó đang tìm kiếm và yêu thương; nó tưởng rằng trên đời này chẳng còn điều gì khác để yêu mến và lưu tâm ngoài đối tượng ấy và tưởng rằng mọi người đều làm y như nó vậy. Chính vì thế mà Tình nương trong sách Diễm Ca khi lên đường tìm kiếm Tình quân qua các công trường và ngoại ô, cứ tưởng ai cũng như nàng, nên đã bảo họ rằng nếu có gặp Chàng thì xin nói cho Chàng biết nàng đã ốm liệt vì yêu Chàng (Dc 5,8). Đó cũng chính là sức mạnh của tình yêu nơi Mađalêna, mãnh liệt tới nỗi nghĩ rằng nếu người làm vườn cho biết nơi ông ta giấu Chúa thì dù gặp khó khăn cản trở tới đâu, chị cũng vẫn đi tới để lấy lại xác Ngài.

8 - Những nỗi khắc khoải của tình yêu mà linh hồn cảm nghiệm khi đã tiến được khá xa trong cuộc thanh tẩy tâm linh này cũng thế. Đang đêm, tức là trong bóng tối của cuộc thanh tẩy này, linh hồn đã chỗi dậy theo những nghiêng chiều của lòng muốn. Mang vết thương tình, linh hồn bồn chồn nôn nóng chạy tìm Thiên Chúa, khác nào sư tử mẹ hay gấu mẹ mất con đôn đáo chạy tìm (x.,2 Sm 17,8; Hs 13,8). Ngập chìm trong tối tăm, linh hồn cảm thấy thiếu vắng Thiên Chúa và như đang chết đi vì yêu mến Ngài. Với một tình yêu nấu nung đến thế, linh hồn chỉ còn cách là phải đạt được ngay hoặc phải chết, khác nào Rakhel mong mỏi có con đến nỗi đã nói với Giacóp: "Hãy cho em những đứa con, không thì em chết mất” (St 30,1).

9 - Thế nhưng đang khi cảm thấy mình quá khốn cùng và bất xứng với Thiên Chúa giữa những tối tăm thanh tẩy như thế, làm sao linh hồn vẫn có được sức mạnh can trường, táo bạo để tiến tới ơn hiệp nhất với Thiên Chúa? Thưa, vì giờ đây chính tình yêu đã cho linh hồn sức mạnh để yêu chân thực; mà đặc tính của tình yêu là muốn được nên một, được liên kết, được bình đẳng và đồng hóa với đối tượng mình yêu để kiện toàn trong sự tốt lành của tình yêu cho bằng được. Hễ bao lâu còn chưa được nên hoàn thiện trong tình yêu - vì chưa đạt tới ơn hiệp nhất - thì linh hồn vẫn còn đói khát sự hiệp nhất ấy. Lại nữa, những sức mạnh mà tình yêu đem đặt vào lòng muốn đã khiến nó trở thành đam mê, cho nên linh hồn trở nên can đảm và táo bạo là do lòng muốn bị đốt cháy; mặc dù về phía trí năng, do còn ở trong tối tăm và không được soi sáng, linh hồn vẫn cảm thấy bất xứng và thấy mình vẫn quả là khốn cùng.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Đêm Dày - Thánh Gioan Thánh Giá - Quyển 2: Đêm tâm linh - Chương 13 (tiếp theo)

 

THÁNH GIOAN THÁNH GIÁ

TOÀN VĂN SƯU TẬP CÁC TÁC PHẨM

Tập 3

ĐÊM DÀY

Quyển 2

ĐÊM TÂM LINH

CHƯƠNG 13 (tiếp theo)

4 - Sự bốc cháy và nỗi khát khao tình yêu này đã thuộc lĩnh vực tâm linh, nên rất khác biệt với những gì chúng tôi đã đề cập nơi đêm giác quan. Ở đây mặc dầu phần giác quan cũng dự phần vào, bởi phần giác quan không thể không tham gia vào hoạt động của tâm linh, nhưng gốc rễ và sự sắc bén của cơn khát đang nói đây được cảm nghiệm nơi phần thượng của linh hồn, tức phần tâm linh. Tâm linh sẽ cảm nhận và hiểu được những gì nó đang trải qua cũng như những gì nó đang thiếu vắng và khao khát, tới nỗi mọi khổ sở của giác quan chẳng còn nghĩa lý gì với nó. So với nỗi khổ nơi đêm giác quan thì những nỗi khổ ở đây nặng nề hơn gấp bội. Sở dĩ thế là vì, tận thâm tâm, linh hồn nhận thức rõ nó đang trống vắng một ơn lành lớn lao không lấy gì đo lường được.

5 - Nhưng ở đây phải ghi nhận rằng vào lúc khởi đầu đêm tâm linh, người ta không cảm thấy sự bốc cháy tình yêu nói trên, bởi vì lửa tình yêu chưa bắt đầu bén; thay vào đó, Thiên Chúa thường ban cho linh hồn một tình yêu đầy quí trọng đối với Thiên Chúa tới nỗi, như chúng tôi đã nói, điều khiến linh hồn đớn đau nhất nơi các thử thách của đêm này chính là nỗi khắc khoải lo rằng mình đã đánh mất Thiên Chúa hoặc đã bị Thiên Chúa bỏ rơi rồi. Thành thử chúng ta luôn có thể nói rằng ngay từ bước đầu của đêm này, linh hồn đã bị tác động bởi những nỗi khắc khoải yêu thương: có khi là thứ tình đầy quí trọng, có khi là thứ tình bốc cháy.

Linh hồn thấy rằng xúc cảm lớn nhất nó đang cảm nghiệm giữa những gian khổ này chính là mối nghi ngại nói trên. Lúc này, nếu linh hồn có thể biết chắc rằng mọi sự không phải đã mất sạch và chẳng còn gì, nhưng những gì nó đang trải qua chỉ là để giúp nó tiến bộ, cũng không hề có chuyện Thiên Chúa đang phẫn nộ với nó, thì chắc hẳn mọi khó nhọc chẳng còn đáng kể gì đối với linh hồn, thậm chí linh hồn còn hân hoan vì biết rằng nhờ đó mà Thiên Chúa đang được phụng sự. Thật vậy, thứ tình yêu đầy quí trọng mà linh hồn dành cho Thiên Chúa, mặc dù ẩn khuất, linh hồn không cảm thấy, nhưng lại lớn lao đến nỗi linh hồn không những vui mừng vì những khổ đau ấy mà còn sung sướng được chết đi nhiều lần để làm Thiên Chúa vui lòng. Giờ đây khi ngọn lửa này thiêu đốt linh hồn, cùng niềm quí trọng linh hồn đang dành cho Thiên Chúa, linh hồn sẽ trở nên dũng mãnh, cương quyết và say mê Thiên Chúa, bởi sức nóng tình yêu đang thông truyền cho nó, cương quyết tới nỗi, nó trở nên táo bạo, chẳng còn ngại sợ nể nang một điều gì nhưng với tất cả sự mạnh mẽ và say mê của tình yêu và khát vọng, và bằng mọi cách, linh hồn làm đủ chuyện lạ lùng và khác thường, chỉ cốt để gặp cho được Đấng Chí Ái của nó.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Đêm Dày - Thánh Gioan Thánh Giá - Quyển 2: Đêm tâm linh - Chương 13

 

THÁNH GIOAN THÁNH GIÁ

TOÀN VĂN SƯU TẬP CÁC TÁC PHẨM

Tập 3

ĐÊM DÀY

Quyển 2

ĐÊM TÂM LINH

CHƯƠNG 13

[Những hiệu quả dịu ngọt khác đêm chiêm niệm tăm tối đem lại cho linh hồn]

1 - Kiểu bốc cháy trên đây giúp chúng ta hiểu được một số hiệu quả hoan lạc đêm chiêm niệm tối tăm này đang thực hiện cho linh hồn. Bởi đôi khi, như chúng tôi vừa nói, giữa cảnh tối tăm này linh hồn đã được soi sáng và “ánh sáng đã chiếu vào tối tăm” (Ga 1,15). Trong khi lòng muốn còn đang khô khan, chưa được hiệp nhất trong tình yêu, ơn thông hiểu huyền giao lại được thông ban cho trí năng với sự thanh sáng, tinh tuyền, đầy tế nhị và hoan lạc đối với giác quan của linh hồn, hoan lạc tới nỗi ta không biết dùng từ nào để diễn tả. Cảm nghiệm về Thiên Chúa như thế đã xảy ra khi thì theo cách này, khi thì theo cách khác.

2 - Đôi khi, như đã nói, cả lòng muốn cũng được đánh động, và tình yêu bùng lên cao vừa dịu dàng vừa mãnh liệt. Bởi cũng như đã nói, lắm khi hai quan năng trên (trí năng và lòng muốn) được hiệp nhất chặt chẽ với nhau. Điều đó xảy ra khi việc thanh tẩy trí năng đã tiến được khá xa, và lòng muốn càng thêm hoàn hảo và tinh tế, đôi bên càng hiệp nhất với nhau khắn khít hơn. Tuy nhiên trước khi được như thế thì thông thường lòng muốn dễ được đánh động để cháy lửa yêu mến hơn là trí năng được đánh động để thông hiểu.

3 - Ở đây có một vấn nạn được nêu ra: Đã bảo cả hai quan năng này đều được thanh tẩy đồng thời, tại sao vào lúc đầu lòng muốn thường cảm thấy được bốc cháy tình yêu của ơn chiêm niệm thanh tẩy hơn là trí năng được đánh động về ơn thông hiểu.

Xin trả lời rằng, ở đây thứ tình yêu thụ động này không tác động thẳng lên lòng muốn, bởi lòng muốn vốn tự do. Tình yêu nồng cháy nói đây là một xúc cảm của tình yêu hơn là một hành vi tự do của lòng muốn. Chính sức nóng của tình yêu tác động lên bản thể linh hồn và, như thế, nó khiến các tình cảm bị lay chuyển một cách thụ động. Cho nên, ta gọi đó là một cơn đam mê của tình yêu hơn là một hành vi tự do của lòng muốn. Một hành vi chỉ được gọi là hành vi của lòng muốn khi nó mang tính tự do. Tuy nhiên, bởi lẽ những đam mê và tình cảm này đều qui về lòng muốn, cho nên nói được rằng nếu linh hồn đắm đuối vào một tình cảm nào thì lòng muốn cũng đang đắm đuối, và quả thực là thế. Bằng cách đó, lòng muốn bị cầm tù và mất tự do, bị cuốn theo cái dữ dội mãnh liệt của đam mê xúc cảm. Bởi thế, chúng ta có thể nói rằng cơn bốc cháy tình yêu này xảy ra nơi lòng muốn, nghĩa là, đốt cháy các mê thích của lòng muốn, và do đó, như đã nói, nó được gọi là cơn đam mê của tình yêu hơn là công việc tự do của lòng muốn. Đang khi đó trí năng lại khác. Khả năng tiếp nhận của trí năng chỉ có thể lãnh nhận ơn thông hiểu một cách trần trụi và thụ động, và trí năng chỉ lãnh nhận được như vậy khi đã được thanh tẩy. Do đó, trước khi trí năng được thanh tẩy, linh hồn thường ít cảm nghiệm được tác động của ơn thông hiểu hơn là cảm nghiệm tác động mãnh liệt của tình yêu. Đang khi đó, để có được tác động này, chẳng cần lòng muốn phải được thanh tẩy khỏi các đam mê vì chính các đam mê ấy giúp lòng muốn cảm nhận được thứ tình yêu say mê này.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Đêm Dày - Thánh Gioan Thánh Giá - Quyển 2: Đêm tâm linh - Chương 12 (tiếp theo)

 

THÁNH GIOAN THÁNH GIÁ

TOÀN VĂN SƯU TẬP CÁC TÁC PHẨM

Tập 3

ĐÊM DÀY

Quyển 2

ĐÊM TÂM LINH

CHƯƠNG 12 (tiếp theo)

6 - Sự thiêu đốt trong tình yêu như thế cùng với sự hiệp nhất hai quan năng, trí năng và lòng muốn, mà ở đây đã được nên một, quả là một điều cực kỳ phong phú và hoan lạc đối với linh hồn, bởi ở đây Thiên Chúa đang chạm đến linh hồn một cách nào đó và đã bắt đầu cho nó đạt tới chỗ hoàn thiện của ơn hiệp nhất trong tình yêu mà nó hằng mong đợi. Do đó linh hồn chỉ đạt được cái chạm nhẹ ấy, cái chạm nhẹ của cảm nghiệm và tình yêu siêu vời của Thiên Chúa, sau khi đã phải chịu nhiều khổ nhọc và trải qua một phần lớn cuộc thanh tẩy. Còn đối với những cái chạm nhẹ ở cấp thấp hơn mà ta thường thấy, thì chẳng cần đến một sự thanh tẩy mãnh liệt đến thế.

7 - Từ những điều vừa nói, ta có thể suy ra rằng khi Thiên Chúa tuôn đổ những ơn lành tâm linh ấy vào linh hồn cách thụ động, có thể lòng muốn thì thấy rất yêu mến mà trí năng chẳng hiểu gì, mà cũng có thể trí năng thì hiểu rõ mà lòng muốn lại chẳng yêu mến gì cả. Thật vậy, đêm dày của ơn chiêm niệm này bao gồm ánh sáng thần linh và tình yêu, như lửa toát ra cả ánh sáng lẫn sức nóng. Do đó chẳng có gì lạ nếu lắm lúc ánh sáng yêu thương này thông truyền đập mạnh vào lòng muốn khiến nó bốc cháy yêu thương mà trí năng thì vẫn chìm trong tối tăm không chịu ảnh hưởng gì của ánh sáng ấy; rồi những lần khác ánh sáng ấy lại soi sáng trí năng khiến nó được đầy sự thông hiểu mà lòng muốn thì vẫn ở trong tình trạng khô khan. Hiện tượng ấy chẳng khác nào lắm lúc ta có thể cảm nhận sức nóng của lửa mà chẳng thấy ánh sáng, lắm lúc lại chỉ thấy ánh sáng mà chẳng cảm nghiệm được sức nóng của lửa. Đó là công việc Thiên Chúa làm, Ngài tuôn đổ ơn lành tùy theo ý Ngài muốn.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Đêm Dày - Thánh Gioan Thánh Giá - Quyển 2: Đêm tâm linh - Chương 12 (tiếp theo)

 

THÁNH GIOAN THÁNH GIÁ

TOÀN VĂN SƯU TẬP CÁC TÁC PHẨM

Tập 3

ĐÊM DÀY

Quyển 2

ĐÊM TÂM LINH

CHƯƠNG 12 (tiếp theo)

4 - Từ đó suy ra rằng những thần trí càng ở gần Thiên Chúa, cả những vị ở bậc cao và những vị ở bậc thấp, thì càng được thanh tẩy và soi sáng bằng một ơn thanh tẩy phổ quát hơn, còn những thần trí ở càng xa thì sẽ nhận được sự soi sáng mờ nhạt và yếu ớt hơn nhiều. Cũng từ đó suy ra rằng, khi Thiên Chúa dủ lòng thương ban ơn chiêm niệm đầy yêu thương ấy của Ngài cho con người, là kẻ đứng chót hết trong hàng các thần trí, thì con người sẽ nhận lãnh ơn ấy theo cách riêng của mình, vừa rất giới hạn vừa rất vất vả.

Thật vậy, khi ánh sáng của Thiên Chúa soi cho các vị thiên thần thì rạng tỏ trên các vị và khiến các vị được hưởng đầy hương vị ngọt ngào nơi tình yêu, bởi các vị là loài thuần linh đã sẵn sàng để lãnh nhận sự phú ban ấy. Còn khi ánh sáng ấy soi cho con người thì, như đã nói trên, bởi vì con người vẫn còn ô uế và yếu nhược, ánh sáng ấy sẽ soi bằng cách gây nên tối tăm, khổ đau và kinh hoàng, khác nào ánh sáng mặt trời chiếu soi vào con mắt đang bị đau. Lửa tình yêu ấy sẽ khiến con người yêu say đắm, vừa mê mệt vừa sầu muộn cho tới khi họ được thanh luyện, được tâm linh hóa và được tinh tấn, đủ khả năng nhận lãnh sự tuôn đổ ơn hiệp nhất trong tình yêu ấy theo kiểu các thiên thần, nhờ ơn Thiên Chúa giúp, như chúng tôi sẽ nói sau. Thế nhưng, trong khi chờ đợi, linh hồn vẫn phải nhận lãnh ơn chiêm niệm và nhận thức yêu mến này trong nỗi muộn phiền và khắc khoải mà chúng tôi đã nói.

5 - Không phải lúc nào linh hồn cũng cảm thấy sự bùng cháy và nỗi khắc khoải ấy của tình yêu. Bởi lẽ vào lúc bắt đầu, khi cuộc thanh tẩy tâm linh này mới khởi sự, lửa thần linh này được dùng để làm khô và chuẩn bị cho linh hồn sẵn sàng được nóng cháy hơn là nung nóng nó ngay. Nhưng dần dà theo thời gian, khi ngọn lửa đã bắt đầu nung nóng, thì thường linh hồn sẽ cảm nhận được sự bốc cháy và sức nóng của tình yêu.

Thế rồi, nhờ sự tối tăm ấy, trí năng càng lúc càng được thanh tẩy hơn. Đôi khi có thể xảy ra là: trong khi thiêu đốt lòng muốn, nguồn ảnh hưởng huyền giao và yêu thương này cũng chạm đến và soi sáng cho trí năng với một nhận thức và ánh sáng thần linh nào đó, rất dịu êm và tinh tế, và rồi nhờ đó lòng muốn lại được hun nóng thêm một cách diệu kỳ. Đang khi lòng muốn vẫn bất động chẳng đóng góp gì, ngọn lửa yêu thương thần linh ấy vẫn thiêu đốt lòng muốn bằng những ngọn lửa nồng, tới nỗi nhờ ơn thông hiểu mạnh mẽ đang được thông ban cho nó, linh hồn trở nên chẳng khác nào lửa nồng. Đó chính là kinh nghiệm đã được vua Đavít nói tới: “Nghe trong mình nung nấu tự tâm can, càng nghĩ ngợi lửa càng bừng cháy” (Tv 38/39,4).

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Đêm Dày - Thánh Gioan Thánh Giá - Quyển 2: Đêm tâm linh - Chương 12

THÁNH GIOAN THÁNH GIÁ

TOÀN VĂN SƯU TẬP CÁC TÁC PHẨM

Tập 3

ĐÊM DÀY

Quyển 2

ĐÊM TÂM LINH

CHƯƠNG 12

[Chương này cho thấy đêm kinh hoàng này chẳng khác nào một thứ luyện ngục, trong đó Đức Khôn Ngoan của Thiên Chúa soi sáng cho những linh hồn phải đau khổ như thế này trên dương gian cùng một cách như đã soi sáng để thanh tẩy các thiên thần trên trời]

1 - Qua những gì đã nói, ta có thể hiểu rằng đêm tối của lửa tình yêu thanh tẩy linh hồn trong tối tăm thế nào thì cũng đốt cháy linh hồn trong tối tăm thế ấy. Ta cũng có thể hiểu rằng ở đời sau các linh hồn phải được thanh tẩy bằng thứ lửa tối tăm vật chất thì ở đời này họ lại được thanh tẩy và tinh luyện bằng thứ lửa yêu thương tối tăm tâm linh. Điểm khác biệt là thế này: ở đời sau linh hồn được tinh luyện bằng lửa, còn ở đời này họ được tinh luyện và soi sáng chỉ bằng tình yêu. Vua Đavít đã nài xin thứ lửa tình yêu ấy khi thốt lên: “Ôi Lạy Chúa, xin tạo cho con một quả tim trong sạch” (Tv 50/51,12). Bởi lẽ sự tinh sạch của quả tim chẳng gì khác hơn là tình yêu và ân sủng Thiên Chúa. Chúa Cứu Thế của chúng ta đã gọi những kẻ có lòng trong sạch là diễm phúc (x. Mt 5,8), là những kẻ được yêu thương, bởi diễm phúc không phát xuất từ đâu khác hơn là tình yêu.

2 - Thiên Chúa không bao giờ phú ban ơn Khôn Ngoan huyền giao mà chẳng có tình yêu, vì chính tình yêu thông chuyển ơn khôn ngoan ấy. Việc linh hồn được thanh tẩy bằng thứ lửa soi sáng của ơn Khôn Ngoan yêu thương như thế được ngôn sứ Giêrêmia tỏ rõ như sau: “Chính Ngài phóng những ngòi lửa cháy, đốt xương tôi” (Ac 1,13). Còn theo vua Đavít thì ơn khôn ngoan của Thiên Chúa là bạc đã luyện trong lò (x. Tv 11/12,7) nghĩa là thử trong thứ lửa tinh luyện của tình yêu.

Ơn chiêm niệm tối tăm này tuôn đổ vào mỗi linh hồn cả tình yêu lẫn ơn khôn ngoan tùy theo khả năng và nhu cầu của linh hồn ấy. Nó vừa soi sáng vừa thanh tẩy linh hồn khỏi những dốt nát, như lời tác giả sách Huấn Ca có nói về điều ơn chiêm niệm ấy đã thực hiện cho ông (x. Hc 51,25-27).

3 - Từ đó ta cũng suy ra được rằng đức khôn ngoan Thiên Chúa hiện dùng để thanh tẩy và soi sáng các linh hồn này cũng chính là đức khôn ngoan đã thanh tẩy các thiên thần khỏi những mê muội của họ bằng cách ban cho họ sự hiểu biết và soi sáng họ về những gì họ không biết. Đó là đức khôn ngoan khởi nguồn từ Thiên Chúa, ban xuống qua phẩm trật thiên thần cao nhất tới phẩm thiên thần cuối cùng rồi từ đó xuống tới loài người. Thế nên trong Thánh Kinh có nói thật đúng và rõ rằng: mọi công việc các thiên thần làm và những điều họ gợi hứng đều vừa do Thiên Chúa vừa do chính họ thực hiện. Bởi theo lẽ thường, các việc ấy đều phát xuất từ Thiên Chúa qua các thiên thần, và các thiên thần truyền đạt cho nhau không trì trệ, tựa như tia sáng mặt trời chiếu xuyên qua nhiều lớp kính xếp liền nhau. Mặc dầu quả là tia mặt trời xuyên qua tất cả lớp kính ấy, tuy nhiên mỗi tấm kính lại chuyển giao cho tấm kính kế tiếp cái tia sáng đã chịu biến đổi chút ít theo đặc tính riêng của mình, sự chuyển giao ấy mạnh yếu là tùy tấm kính ấy ở gần hay xa mặt trời hơn.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Đêm Dày - Thánh Gioan Thánh Giá - Quyển 2: Đêm tâm linh - Chương 11 (tiếp theo)

 

THÁNH GIOAN THÁNH GIÁ

TOÀN VĂN SƯU TẬP CÁC TÁC PHẨM

Tập 3

ĐÊM DÀY

Quyển 2

ĐÊM TÂM LINH

CHƯƠNG 11 (tiếp theo)

6 - Đó cũng là lý do tại sao trong câu thơ này linh hồn đã thốt lên: "nồng nàn yêu thương và âu lo”. Bởi lẽ trong mọi sự và mọi tư tưởng mà linh hồn vẫn thường nghiền đi ngẫm lại cũng như nơi mọi công việc và vấn đề phải đối diện, linh hồn đều yêu thương đủ cách, đều khao khát và đồng thời cũng khổ đau vì nỗi khao khát ấy theo nhiều cách, mọi lúc và mọi nơi. Linh hồn chẳng hề được thanh thản nơi một điều gì mà chỉ cảm thấy âu lo với vết thương đang cháy bỏng của nó. Như lời ngôn sứ Gióp cho thấy:

Tựa người nô lệ mong bóng mát

Như kẻ làm thuê đợi tiền công

Cũng thế gia tài tôi là những tháng vô vọng,

Số phận của tôi là những đêm đau khổ ê chề

Vừa nằm xuống tôi đã nhủ thầm: "khi nào trời sáng?’

Mới thức dậy tôi liền tự hỏi: “Bao giờ chiều buông?”

Mãi tới lúc hoàng hôn, tôi chìm trong mê sảng.

(G 7,2-4).

Hết mọi sự đều trở nên chật chội đối với linh hồn này, ngay bản thân nó cũng chẳng chứa nổi nó, cả trên trời cao lẫn dưới đất thấp đều chẳng có chỗ cho nó. Theo lời ông Gióp mô tả, linh hồn tràn ngập đớn đau đến tận cõi tối tăm. Nói về mặt tâm linh cũng như theo luận điểm của chúng tôi, linh hồn phải sầu não không một chút ủi an, không hy vọng gì có được một chút ánh sáng hay một ơn lành tâm linh nào nâng đỡ.

Do đó, nỗi âu lo và khổ não linh hồn phải chịu nơi sự thiêu đốt vì tình yêu ấy càng dữ dội hơn bởi vì chúng gia tăng gấp bội từ hai phía: Một đàng, do thấy mình bị những tối tăm tâm linh vây bủa, linh hồn đớn đau vì hoài nghi và sợ hãi, một đàng do được tình yêu Thiên Chúa nấu nung và thôi thúc bằng thương tích tình yêu, nó phải ngạc nhiên hãi sợ.

7 - Hai cách khổ đau nơi cùng một trạng thái này được diễn tả khéo léo nơi sách ngôn sứ Isaia như sau: “Suốt đêm trường hồn con khao khát Chúa”, khao khát Chúa giữa những nỗi khốn cùng. Đây chính là một cách chịu đau khổ nơi đêm dày. Và Isaia nói thêm: “Trong thâm tâm những kiếm tìm khắc khoải ” (Is 26,9). Đó là cách khổ đau thứ hai: khắc khoải tận thâm tâm, tận những nghiêng chiều của tâm linh.

Tuy nhiên, giữa những khổ não tối tăm mà đầy yêu thương ấy, linh hồn lại cảm thấy một thứ tình bạn và một sức mạnh nơi thâm tâm đang đồng hành và tăng sức cho nó tới nỗi nếu có lúc thoát khỏi sức ép của sự tối tăm não nề này, nó lại thường cảm thấy đơn độc trống rỗng và yếu đuối. Lý do là vì sức mạnh và năng lực của linh hồn đã xuất phát và được thông ban cho nó một cách thụ động từ thứ lửa yêu thương tăm tối mỗi khi lửa ấy ập xuống linh hồn, cho nên hễ thứ lửa ấy ngưng ập xuống thì cả sự tối tăm lẫn sức mạnh và sức nóng của tình yêu nơi linh hồn cũng tan biến theo.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Đêm Dày - Thánh Gioan Thánh Giá - Quyển 2: Đêm tâm linh - Chương 11 (tiếp theo)

 

THÁNH GIOAN THÁNH GIÁ

TOÀN VĂN SƯU TẬP CÁC TÁC PHẨM

Tập 3

ĐÊM DÀY

Quyển 2

ĐÊM TÂM LINH

CHƯƠNG 11 (tiếp theo)

4 - Theo đó, nơi một tâm linh mà Thiên Chúa đã khiến cho mọi sức mạnh, mọi quan năng và mọi mê thích của linh hồn cả về mặt tâm linh lẫn cảm giác đều lắng đọng lại để tất cả được hài hoà với nhau và cùng vận dụng mọi năng lực vào tình yêu này, người ta có thể phần nào ức đoán nơi tâm linh ấy sự bốc cháy tình yêu sẽ lớn lao và mạnh mẽ biết bao. Khi ấy linh hồn sẽ thực sự đạt tới chỗ chu toàn được điều răn thứ nhất. Điều răn này không gạt bỏ một điều gì của con người và cũng không loại trừ một điều gì khỏi tình yêu ấy khi xác định rằng: "Ngươi phải yêu mến Thiên Chúa ngươi hết lòng, hết linh hồn, hết trí khôn và hết sức lực ngươi” (Đnl 6,5).

5 - Ở đây mọi mê thích và sức lực của linh hồn đều đã lắng đọng vào sự bốc cháy tình yêu này, khiến linh hồn bị chạm đến, bị đánh trọng thương và yêu đến say đắm với tất cả những mê thích và sức lực ấy; đang khi đó, linh hồn chưa chiếm hữu và hưởng nếm được tình yêu ấy, vì còn đang đắm chìm trong tối tăm và bất an, thì thử hỏi đâu là những rung cảm và thôi thúc khiến cho tất cả những sức lực và mê thích ấy cháy bừng và ngây ngất với thứ tình yêu mãnh liệt ấy? Rõ ràng là linh hồn đang đói khát như lũ chó mà vua Đavít bảo là đang “chạy rông khắp thành, chúng lang thang tìm kiếm của ăn, chúng gầm gừ khi không no bụng"(TV58/59：15-16).

Thật ra chỉ cần tình yêu và lửa thần linh chạm đến là đủ để tâm linh ráo khô và nung đốt các khao khát của nó, khiến linh hồn được no thoả thứ tình yêu thần linh ấy, tới nỗi cứ quanh đi quẩn lại ngàn lần và bày tỏ niềm khát mong Thiên Chúa bằng cả ngàn cách, với niềm háo hức và mê thích hết sức thiết tha. Vua Đavít đã diễn tả rất khéo trạng thái này nơi một thánh vịnh: “Linh hồn con khát khao Chúa, tấm thân này mòn mỏi đợi trông” và vàng võ vì khao khát. Câu này cũng có khi người ta dịch là: “Linh hồn con khát Chúa, linh hồn con lạc mất và tiêu tan vì Chúa” (Tv 62/63,2).

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Đêm Dày - Thánh Gioan Thánh Giá - Quyển 2: Đêm tâm linh - Chương 11

THÁNH GIOAN THÁNH GIÁ

TOÀN VĂN SƯU TẬP CÁC TÁC PHẨM

Tập 3

ĐÊM DÀY

Quyển 2

ĐÊM TÂM LINH

CHƯƠNG 11

[Khởi sự minh giải câu 2 của ca khúc thứ nhất, cho thấy chính là nhờ những khó khăn khắc nghiệt mà linh hồn gặt hái được một lòng yêu mến Thiên Chúa say mê cuồng nhiệt]

Nồng nàn yêu thương và âu lo.

1 - Với câu thơ này, linh hồn muốn nói đến thứ lửa tình yêu chúng ta đã đề cập. Tựa như lửa vật chất tác động lên củi, lửa tình yêu cũng đang xông vào linh hồn trong đêm chiêm niệm não nùng này. Xét về một phương diện nào đó, sự đốt cháy đang bàn đây cũng giống với sự đốt cháy tác động lên phần cảm giác của linh hồn đã nói trên kia, tuy nhiên về một mặt nào đó nó lại khác hẳn với lần trước, tựa như sự khác biệt giữa hồn và xác, giữa phần tâm linh và phần khả giác. Thật vậy, sự đốt cháy này là một sự bùng cháy tình yêu nơi tâm linh. Giữa những xung đột tối tăm ấy, linh hồn vừa cảm thấy đang bị tình yêu thần linh đánh cho bị thương chí tử, vừa cảm thấy đang được nhận thức và nếm trước về Thiên Chúa, mặc dù không phải là hiểu được một điều gì cụ thể, bởi lẽ như chúng tôi đã nói, trí năng đang còn ở trong tối tăm.

2 - Ở đây linh hồn đang mê mệt với tình yêu bởi sự đốt cháy tâm linh này gây ra nỗi đam mê tình yêu. Đây là một tình yêu được phú ban, cho nên có tính thụ động hơn là chủ động, và vì thế nó làm nảy sinh trong linh hồn một đam mê yêu thương mãnh liệt. Nhờ đã bắt đầu có được đôi phần ơn hiệp nhất với Thiên Chúa, tình yêu này cũng được tham dự đôi chút vào các đặc tính của ơn ấy. Những đặc tính này là những hoạt động của Thiên Chúa hơn là của chính linh hồn và đã được thu phục cho linh hồn một cách thụ động, mặc dù vẫn phải có sự ưng thuận của linh hồn. Chỉ có tình yêu Thiên Chúa đang tiến đến chỗ hiệp nhất với linh hồn mới mang lại sức nóng, sức mạnh, khí chất và sự đam mê tình yêu hay sự bùng cháy, theo cách nói của linh hồn ở đây. Linh hồn càng khống chế được mọi mê thích, bắt chúng trở thành xa lạ và mất hết khả năng nếm hưởng mọi chuyện trên trời dưới đất, tình yêu này càng tìm được nhiều chỗ đứng và tư thế sẵn sàng nơi linh hồn để nên một với linh hồn và gây thương tích cho nó.

3 - Như đã nói, trong cuộc thanh tẩy tối tăm này, tác động ấy của tình yêu đang diễn ra một cách kỳ diệu, bởi lẽ Thiên Chúa bắt mọi sự thích thú của linh hồn phải thôi bú và trở thành lắng đọng hết sức đến nỗi chúng không còn thể nào vui thỏa được nơi những gì chúng vốn ưa thích. Thiên Chúa thực hiện tất cả điều ấy để, một khi Ngài đã tách riêng các thích thú ấy và cho chúng lắng đọng lại nơi Ngài, linh hồn sẽ được thêm sức mạnh và khả năng nhận lãnh ơn hiệp nhất trong tình yêu mà Ngài khởi sự ban cho linh hồn thông qua ơn thanh luyện này. Với ơn này, linh hồn sẽ yêu mến Thiên Chúa cách mãnh liệt nhất với tất cả những năng lực và những mê thích của nó cả về mặt cảm giác lẫn tâm linh. Điều ấy sẽ không thể được nếu các mê thích bị phân tán do mải lo nếm hưởng các sự vật khác. Bởi vậy để có thể nhận được sức mạnh tình yêu của sự hiệp nhất với Thiên Chúa, vua Đavít đã thưa với Thiên Chúa: "Con sẽ duy trì sức mạnh con cho Chúa ” (Tv 58/59,10), nghĩa là con sẽ duy trì cho Chúa mọi khả năng, mọi mê thích và sức mạnh của các quan năng của con, con không còn muốn dùng chúng vào việc gì hoặc để vui thỏa nơi bất cứ điều gì khác ngoài Chúa.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Đêm Dày - Thánh Gioan Thánh Giá - Quyển 2: Đêm tâm linh - Chương 10 (tiếp theo)

 

THÁNH GIOAN THÁNH GIÁ

TOÀN VĂN SƯU TẬP CÁC TÁC PHẨM

Tập 3

ĐÊM DÀY

Quyển 2

ĐÊM TÂM LINH

CHƯƠNG 10 (tiếp theo)

7 - Thứ năm, từ sự so sánh ấy, chúng ta cũng suy ra được điều đã nói trên, đó là quả thực sau những khoảnh khắc được xoa dịu ấy, linh hồn lại phải chịu đau khổ một lần nữa, mãnh liệt và tinh tế hơn trước. Lý do là vì lửa tình yêu ấy, sau khi lộ rõ cho người ta thấy và thanh tẩy các bất toàn bên ngoài, liền quay về tấn công phần sâu xa hơn còn phải thanh toán và thanh tẩy. Tại đây nỗi đau khổ của linh hồn sẽ thâm sâu hơn, tinh tế hơn và mang tính tâm linh hơn, bởi lẽ lửa đang gặm mòn những bất toàn thâm sâu nhất, tinh tế nhất, mang tính tâm linh nhất và bám rễ sâu nhất nơi nội tâm. Cũng như khi đốt củi, lửa càng bén sâu vào trong củi thì càng công phá dữ dội và mãnh liệt hơn, để chiếm lấy phần bên trong ấy cho bằng được.

8 - Thứ sáu, từ đó chúng ta cũng suy ra được lý do khiến linh hồn nghĩ rằng mọi ơn lành đều đã chấm dứt và bản thân nó dẫy đầy xấu xa, bởi lẽ giờ đây chẳng còn lại gì cho nó ngoài những nỗi đắng cay, hệt như thanh củi đang cháy chẳng còn thấy được khí trời hay thứ gì khác ngoại trừ lửa đang thiêu hủy nó. Tuy nhiên sau khi có được những sự xoa dịu giống như những xoa dịu lúc đầu, linh hồn sẽ vui thoả cách sâu xa hơn bởi vì cuộc thanh tẩy có tính cách thâm sâu hơn.

9 - Thứ bảy, từ đó chúng ta cũng có thể suy ra rằng tuy được vui thoả rất nhiều trong những khoảng nghỉ nói trên, nhưng nếu linh hồn nhận ra rằng một gốc rễ bất toàn vẫn còn đó thì chắc chắn linh hồn sẽ cảm thấy niềm vui không còn toàn vẹn, bởi vì dường như một cuộc thử thách mới lại đang đe dọa sẽ ập xuống và một khi linh hồn cảm thấy như thế, cuộc thử thách ấy liền trở lại rất nhanh. Cuối cùng, trước mắt linh hồn những gì còn phải thanh tẩy và soi sáng nơi thâm cung của nó vẫn không bị những phần đã được thanh tẩy che lấp hẳn. Cũng hệt như nơi thanh củi ta có thể nhận ra phần lõi bên trong còn phải được bốc sáng, khác hẳn với phần đã được đốt cháy ở phía ngoài. Cho nên khi cuộc thanh tẩy này quay lại ập vào nội tâm sâu hơn, chẳng có gì đáng ngạc nhiên nếu linh hồn lại một lần nữa tưởng rằng mọi ơn lành của nó đã chấm dứt. Nó không còn mong gì những ơn lành ấy sẽ trở lại, bởi vì khi nó đang trải qua những cuộc thụ nạn thật sâu xa thì mọi ơn lành bên ngoài chẳng còn đáng kể gì đối với nó nữa.

10 - Đã nắm được lối so sánh ấy cùng với những gì đã nói về câu thứ nhất của ca khúc đầu tiên về đêm dày và những điều khủng khiếp của đêm ấy, giờ đây chúng ta nên rời khỏi những cảm nghiệm buồn đau ấy của linh hồn để bắt đầu bàn về hoa trái của những giọt lệ linh hồn đã đổ ra cũng như những đặc điểm may mắn sẽ bắt đầu được ca lên trong câu thơ thứ hai:

Nồng nàn yêu thương và âu lo.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)