Để Hiểu Đạo Chúa Hơn - Những tư tưởng chịu ảnh hưởng Kitô giáo

ĐỂ HIỂU ĐẠO CHÚA HƠN

+ NHỮNG TƯ TƯỞNG CHỊU ẢNH HƯỚNG KITÔ GIÁO

Chúng ta sang phần có thể nói là chủ yếu của cuộc trao đổi giữa tôi và các anh chị, đó là phần "Những tư tưởng chịu ảnh hưởng Kitô giáo". Chữ "ảnh hưởng" ờ đây phải được hiểu theo nhiều nghĩa, hoặc là khởi nguồn thấm nhuần tinh thần Kitô giáo một cách trực tiếp, hoặc là phải đối đầu với những vấn đề do Kitô giáo đặt ra, hoặc nữa là để giải quyết những xung khắc có thể có giữa tín điều Kitô giáo và những quan niệm triết học của những tín hữu Kitô giáo, triết gia, thậm chí để đả kích những tín điều Kitô giáo, bởi vì sự trao đổi giữa chúng ta đây nằm trong chương trình Lịch sử tư tưởng nhân loại. Khoa học gia vừa là văn sĩ thần nhiệm, triết gia Pascal có một câu nói trong đó ông phân biệt Thiên Chúa của các triết gia và vị Thiên Chúa của Abraham, của Isaac, cua Giacóp, tức là vị Thiên Chúa đã tự mạc khải mình cho dân riêng của Ngài thời Đạo Cũ, là dân Do Thái, thời Đạo Mới là qua các Giáo hội Kitô giáo và đặc biệt là Giáo hội Công giáo Rôma.

Sự phân biệt ấy tôi đã trình bày trong phần khẳng định nội dung đức tin Kitô giáo không phải là một học thuyết trừu tượng, do suy nghĩ của những con người có thiên tài về tâm lý, triết học, xã hội và ngay cả thiên tài về tôn giáo, nhưng là động tác sáng tạo, cứu chuộc của Đấng Tạo thành trời đất, qua trung gian của Đức Giêsu Nazareth đã được kết hợp với Con của Ngài cũng là một Ngôi Thiên Chúa, sự trung gian được tiếp diễn trong Giáo hội Công giáo xuyên qua tiểu sử của từng con người cụ thể, xuyên qua lịch sử nhân loại trong từng giây phút, vào mỗi thời điểm kéo theo cả toàn thể vũ trụ hiện hữu trong khung không gian và thời gian này.

Tất cả điều đó được giới thiệu bằng hai chữ TIN VUI, mà những người đón nhận, có một dạng là những tâm hồn đơn sơ và đầy đức tin của dân Do Thái mà khởi đầu là Tổ phụ Abraham, một người chăn cừu của một bộ lạc thời sơ khai; rồi đức tin của các Kitô hữu, có thể nói khởi đầu cũng từ nơi một người đánh cá đơn sơ là thánh Tông đồ Phêrô. Đây là niềm tin của hàng tỉ người, gồm đủ mọi hạng người, đủ mọi dân tộc, đủ mọi văn hóa, thuộc về mọi cơ chế chính trị, kinh tế, xã hội, từ chế độ nô lệ thời Rôma cho đến chế độ Xã hội Chủ nghĩa đang trong giai đoạn quá độ tiến sang chế độ Cộng sản chủ nghĩa; cùa những con người sống trong những nền văn minh La - Hy, văn minh Trung Hoa, văn minh Ấn Độ, văn minh Bắc Phi ít nhiều chịu ảnh hưởng Hồi giáo, văn minh của các dân tộc Phi châu hết sức đa dạng, của những con người từ những vị vua chúa, như Louis IX cho đến những kẻ hành khất như Benoît Joseph Labre, của những bậc đại trí thức như Teilhard de Chardin [Pierre Teilhard de Chardin (sinh ngày 1/5/1881 ở Orcines, Pháp - mất ngày 10/4/1955 ở New York, Mỹ) là linh mục dòng Tên người Pháp, nhà nghiên cứu khoa học, nhà cổ sinh vật học, nhà thần học và nhà triết học. Được xem là nhà khoa học nổi tiếng thế giới, và là nhà lý luận về sự tiến hóa lỗi lạc vào thời của ông, Pierre Teilhard de Chardin cũng là nhà địa chất chuyên nghiên cứu về thế Canh Tân (Thế Pleistocen), nhà cổ sinh vật học chuyên về động vật có xương sống của Đại Tân Sinh. Với mức độ hiểu biết rộng ông so sánh các họ Vượn người, phát hiện ra động vật có vú khác và nhận thấy sự liên hệ với hàng bộ linh trưởng Liên họ người. (Wikipedia)] cho đến những em bé chăn cừu như Bernadette thành Lộ Đức, của những người nội trợ, của những người anh hùng cứu quốc như thánh nữ Jeanne d’Arc và những người hoặc tự nguyện, hoặc bị cưỡng bức tòng quân trong các đạo quân viễn chinh đi gieo máu lửa, của những con người vươn lên đến đỉnh cao đời sống đạo đức trở thành gương mẫu và kể cả của những con người trầm luân dưới đáy sâu vực thẳm tội lỗi đang kiếm sống bằng những nghề có thể nói là bất lương.

Tắt một lời, đó là niềm tin của những con người sống trong mọi hoàn cảnh, trạng huống, địa vị xã hội, mọi trạng thái tâm lý, mọi trình độ đạo đức của nhân loại có đầy những cao thượng đẹp đẽ nhưng cũng đầy những bần tiện, bỉ ổi, đầy những phút giây huy hoàng chói lọi, nhưng cũng đầy những lúc ngập tràn bóng tối âm u mà tất cả chúng ta đều lặn ngụp kể từ khi con người đầu tiên xuất hiện trên mặt đất này và, có lẽ, kéo dài mãi mãi cho đến ngày Cánh chung.

Và có cả những hiện thực vô cùng đau xót mà chúng ta không thể phủ nhận, đó là đôi khi anh em cùng chung một tín ngưỡng nhưng lại phải ở trên hai chiến tuyến đối lập nhau, có thể bắn thẳng vào nhau, gây tang tóc hao tổn xương máu cho nhau như đã xảy ra trong những cuộc giao tranh suốt hai mươi thế kỷ, giữa những giới tuyến khác nhau, những cuộc tranh chấp vì lý tưởng khác nhau; tình trạng đau xót như vậy, suy cho cùng, chẳng qua cũng chỉ nói lên tính cách phổ quát của đức tin Kitô giáo mà thôi.

(Còn tiếp)

- "Để Hiểu Đạo Chúa Hơn" - Thế Tâm Nguyễn Khắc Dương.