Để Hiểu Đạo Chúa Hơn - Những tư tưởng chịu ảnh hưởng Kitô giáo (tiếp theo) - Nguồn gốc vũ trụ

 

ĐỂ HIỂU ĐẠO CHÚA HƠN

+ NHỮNG TƯ TƯỞNG CHỊU ẢNH HƯỞNG KITÔ GIÁO (tiếp theo)

1. Nguồn gốc vũ trụ

Trước tiên tôi xin đề cập đến vấn đề nguồn gốc của vũ trụ. Trong những Chương đầu của bộ Kinh thánh có mô tả, dưới hình dạng thô sơ của một nền văn hóa sơ khai, việc Thiên Chúa sáng tạo trời đất. Chúng ta không phủ nhận rằng có những giai đoạn có những nhà chú giải Kinh thánh, có những nhà thần học, thậm chí có những nhà triết học Kitô giáo hiểu những chương ấy một cách quá đơn giản; ví dụ, tin thật rằng Thiên Chúa đã tạo dựng vũ trụ này qua bảy ngày, tin thật là có một vùng gọi là Địa đàng, v.v…, tin rằng người nữ được dựng nên bởi một khúc xương sườn của người nam. Hiện nay, với trình độ trí tuệ của loài người, không còn ai hiểu như vậy. Tuy nhiên, những chương ấy chỉ cốt nói lên một điều là mọi sự đều được tạo dựng từ hư vô bởi Đấng Tạo thành, mà tiếng Latinh chuyên môn gọi là "créatio ex nihilo" [tiếng Pháp là "création à partir de rien"].

Tín điều ấy bao hàm một vũ trụ quan như thế nào, và vũ trụ quan ấy đã đem lại một giải đáp nào cho một vấn đề căn bản của triết học mà triết gia Heidegger [Martin Heidegger (26/9/1889 - 26/5/1976), là một triết gia Đức. ông chịu ảnh hưởng của nhà triết học Franz Brentano. Sau khi nghiên cứu, ông quyết định tìm hiểu ý nghĩa của khái niệm tồn tại và cấu trúc bản thể của tồn tại người. (Wikipedia)] đã tóm lại trong câu hỏi, "Tại sao lại có một cái gì đó, thay vì không có cái gì cả?" Và chính từ câu hỏi khá quan trọng này mà các nhà triết học đã đặt ra câu hỏi khác, "Tại sao lại có vật này vật kia đa tạp, thay vì chỉ có một vật duy nhất mà thôi?" Tức là câu hỏi muôn đời của triết học là vấn đề mà tiếng Pháp gọi là, "L'un et le multiple", cái nhất thể và cái đa thể tương quan như thế nào. Nói theo lối chuyên môn, đó là hai vấn đề: vấn đề hư vô và hữu thể, và vẩn đề độc thể và đa thể. Hai vấn đề, tuy là hai nhưng kỳ thực sẽ được giải quyết bằng một cách duy nhất. Chúng ta biết, sở dĩ câu hỏi đầu tiên được đặt ra, "Tại sao lại có một cái gì đó, thay vì không có cái gì cả", không phải là do những triết gia rỗi hơi đặt ra vớ vẩn, nhưng bởi vì kinh nghiệm của con người ở trần gian này là lúc nào cũng tiếp cận với những hữu thể nay còn mai mất, nay thế này mai thế kia, nghĩa là có đó nhưng có thể không có, đã không có và sẽ không có, và hiện nay đang có như vậy nhưng trong quá khứ đã có theo cách khác và trong tương lai sẽ biến đổi; nói khác đi là các hữu thể mà con người có kinh nghiệm đều là bất tất, nghĩa là có đó nhưng có thể không có, và vô thường nghĩa là hiện nay thì có như thế nhưng trong quá khứ và tương lai thì lại có theo một cách khác.

Một câu hỏi được đặt ra như thế này: "Những hữu thể bất tất và vô thường đó đã từ không mà ra rồi lại trở về không, vậy cuối cùng, cái đang có đó có thực hay không, mà nếu có thì dựa vào cái có nào, chứ đứng về phương diện trí tuệ mà nói, thì không thể nào từ không mà ra có, rồi từ có mà lại trở về hoàn toàn không được?" Vì thế, đứng về phương diện lý trí thuần túy mà nói, hầu hết các nhà triết học đều đi đến kết luận như sau: "Nếu khởi thủy đã không có gì cả, thì sẽ muôn đời không có gì cả; nhưng hễ đã có một cái gì, thì cái đã có đó phải có mãi mãi và, có thể nói, chẳng những không từ hư vô mà ra, chẳng những không đi vào hu vô, song có tính cách vừa vĩnh cửu, vừa bất biến, nghĩa là không thể từ không mà ra, không thể đi vào không được và, ngoài ra, cũng không thể thay đổi được".

(Còn tiếp)

- "Để Hiểu Đạo Chúa Hơn" - Thế Tâm Nguyễn Khắc Dương.