Hiển thị các bài đăng có nhãn Gioan Thánh Giá. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn Gioan Thánh Giá. Hiển thị tất cả bài đăng

Thứ Bảy, 19 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ tư (tiếp theo và hết)




NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ TƯ (tiếp theo)

15. Ôi! Linh hồn này diễm phúc biết bao vì luôn cảm thấy Thiên Chúa đang thư giãn nghỉ ngơi trong lòng nó. Ôi! Thế nên linh hồn cần phải hết sức xa lánh mọi sự, phải trốn khỏi mọi công việc, và phải sống trong niềm tĩnh lặng bao la, đừng để cõi lòng đã dành trọn cho Đức Tình quân bị quấy nhiễu hoặc xáo trộn, dù chỉ bởi một tí bụi bặm hay một chút ồn ào!

Ngài đang ở đó như vẫn thường ở đó, mơ màng ngủ, nối vòng tay ôm với Tân nương, tức là với bản thể của linh hồn, mà linh hồn thì đang cảm nghiệm rõ điều đó và triền miên vui hưởng tình Ngài. Bởi lẽ nếu như Ngài thường xuyên tỉnh giấc nơi linh hồn, thông truyền cho nó những nhận thức và tình yêu thì hẳn nó đã ở trong tình trạng vinh quang rồi. Chỉ cần Đức Tình quân hơi hé mắt tỉnh giấc, thì như chúng tôi đã nói, đã đủ đưa linh hồn vào tình trạng hạnh phúc nói trên. Nếu Ngài cứ triền miên ở trong lòng nó và nó biết rõ Ngài đang thức thì thử hỏi linh hồn sẽ ra sao?

16. Nơi những linh hồn khác chưa đạt tới sự hiệp nhất này, mặc dù Đức Tình quân không được mãn nguyện, Ngài vẫn lưu ngụ ở đó, vì nói cho cùng những linh hồn này vẫn ở trong tình trạng ân sủng. Tuy nhiên, vì họ không được chuẩn bị kỹ lưỡng cho nên dù Ngài lưu ngụ nơi họ, vẫn là lưu ngụ ở đó một cách bí mật đối với họ. Họ sẽ không thường xuyên cảm nhận được Ngài trừ khi Ngài thực hiện cho họ một vài sự tỉnh giấc ngọt ngào. Tuy nhiên sự tỉnh giấc này không cùng loại hoặc cùng tính chất như sự tỉnh giấc nói trên, và cũng không sánh được với sự tỉnh giấc ấy. Ở đây, sự tỉnh giấc không quá bí mật đối với trí hiểu và ma quỉ như trường hợp trên kia, bởi lẽ ở đây trí hiểu và ma quỉ vẫn có thể hiểu được một điều gì đó nhờ vào các chuyển động của giác quan. Trước khi linh hồn đạt đến sự hiệp nhất nói trên, giác quan chưa bị diệt hẳn, vẫn còn có một số hoạt động và chuyển động liên hệ đến lãnh vực tâm linh, khiến điều ấy chưa được hoàn toàn được tâm linh hóa (nên chúng mới hiểu được).

Còn nơi sự tỉnh giấc Đức Tình quân đang thực hiện nơi linh hồn hoàn thiện này, mọi thứ xảy ra và được thực hiện đều hoàn hảo, bởi lẽ chính Ngài thực hiện tất cả. Sự tỉnh giấc này, được thực hiện theo cách một ai đó tỉnh giấc rồi hít thở. Linh hồn cảm nhận một niềm hoan lạc kỳ lạ nơi hơi thở của Chúa Thánh Thần trong Thiên Chúa, nơi đó linh hồn được tôn vinh một cách tuyệt diệu và cảm thấy đắm đuối yêu thương. Vì lẽ đó, linh hồn thốt lên những câu thơ tiếp theo:

Trong hơi thở dịu êm của Người
Đầy tốt lành và vinh quang,
Người khiến em say yêu biết mấy!

17. Tôi không nên và thậm chí không muốn nói về hơi thở ấy, hơi thở đầy tốt lành, vinh quang và đầy tình yêu tế nhị được Thiên Chúa dành cho linh hồn, bởi tôi thấy rõ mình không biết nói gì về điều ấy, mà nếu tôi có nói lên điều gì thì cũng chẳng bằng không nói ra. Vì đây là một sự thở hơi Thiên Chúa phả vào linh hồn, trong đó, qua sự tỉnh giấc của nhận thức cao vời về thần tính, Ngài thổi Thánh Thần vào linh hồn theo chính mức độ linh hồn hiểu biết và nhận thức về Thiên Chúa. Ngài cho linh hồn được chìm hết sức sâu vào trong Thánh Thần khiến linh hồn say yêu một cách tuyệt diệu và tinh tế, cái tinh tế của Thiên Chúa, hợp với điều nó được nhìn thấy nơi Thiên Chúa. Quả thật hơi thở ấy đầy tốt lành và vinh quang, ở đó, Thánh Thần cho linh hồn được no đầy tốt lành và vinh quang, khiến nó say yêu Ngài, vượt mọi ngôn ngữ và giác quan, đến tận những miền sâu thẳm của Thiên Chúa, Đấng đáng được danh dự và vinh quang đến muôn thuở ngàn đời. Amen.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Hết)

Thứ Sáu, 18 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ tư (tiếp theo)



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ TƯ (tiếp theo)

13. Như thế, ở đây, khi Đức vua thiên quốc tỏ tình thân ái với linh hồn, xem nó như bình đẳng, như anh em của Ngài, thì linh hồn không có gì phải sợ hãi. Bởi lẽ Ngài tỏ ra dịu hiền với nó chứ không giận dữ, Ngài tỏ cho nó thấy quyền năng mạnh mẽ và tình yêu nhân ái của Ngài, thông truyền cho nó sức mạnh và tình yêu từ tấm lòng Ngài. Ngài rời khỏi ngai đang ngự, là chính linh hồn, để đến với linh hồn, như Đức Tình quân rời khỏi loan phòng (Tv 18,6) nơi Ngài ẩn mình trước đó, để nghiêng mình trên nó, dùng vương trượng uy nghi chạm vào nó, và như một người anh, Ngài ôm chầm lấy nó. Ở đó linh hồn được khoác long bào tỏa ngát hương thơm tượng trưng cho những uy dũng tuyệt diệu của Thiên Chúa. Ở đó lấp lánh vàng ròng là lòng mến. Ở đó chói ngời châu ngọc là những nhận thức về các bản thể cao siêu lẫn thấp kém. Ở đó tỏa rạng dung nhan Ngôi Lời đầy phúc hậu, vây phủ lấy nữ hoàng linh hồn và khoác cho nó muôn ngàn diễm lệ, đến nỗi nhờ được biến đổi nên những uy dũng ấy của vị vua Thiên Quốc, linh hồn thấy mình được tấn phong làm nữ hoàng và những gì vua Đavít nói về vị hoàng hậu nơi thánh vịnh 44 thực sự có thể áp dụng cho nó: Bên hữu Ngài, hoàng hậu sánh vai, trang điểm bằng vàng ô-phia lộng lẫy (Tv 44,10).

Tất cả những thứ ấy đang diễn ra nơi bản thể thâm sâu của linh hồn, nên nó nói:

Nơi một mình Người được âm thầm ở lại.

14. Sở dĩ, linh hồn nói rằng Đức Tình quân đang âm thầm ở lại trong lòng nó, bởi vì - như chúng tôi đã nói - tận đáy thẳm của bản thể linh hồn đang diễn ra sự ôm ấp dịu hiền của Đức Tình quân.

Nên biết rằng nơi tất cả mọi linh hồn Thiên Chúa đều cư ngụ một cách âm thầm và kín nhiệm tận bản thể chúng, bởi vì nếu không, các linh hồn không thể tồn tại.

Tuy nhiên Ngài ở lại đó theo nhiều cách rất khác nhau. Nơi một số linh hồn, Ngài ở lại đó một mình, đang khi nơi một số khác không phải chỉ một mình Ngài. Nơi một số linh hồn, Ngài ở lại thật mãn nguyện, nơi một số khác Ngài ở lại mà không được mãn nguyện. Nơi một số linh hồn, Ngài ở lại như ở chính nhà Ngài, Ngài ra lệnh và cai quản mọi thứ, còn nơi một số khác Ngài ở lại như kẻ xa lạ trong một căn nhà xa lạ, nơi đó, người ta chẳng để cho Ngài sai bảo hoặc làm gì cả.

Linh hồn nào chỉ có ít mê thích và vui thú vương vấn, thì Đức Tình quân càng chiếm trọn một mình, càng lấy làm hài lòng và xem như đó là nhà riêng, Ngài điều hành và quản trị nó. Ngài càng ở lại đó âm thầm hơn và càng chỉ có một mình Ngài.

Nơi linh hồn chúng ta đang bàn, chẳng còn tí mê thích nào, chẳng còn hình hay dạng nào hoặc những nghiêng chiều đối với bất cứ một thụ tạo nào nên Đức Tình quân đang hết sức âm thầm ở lại đó. Linh hồn càng tinh tuyền và càng xa cách những gì không phải là Thiên Chúa thì, như chúng tôi đã nói, Ngài càng ôm chặt ôm ghì lấy nó.

Như thế, Ngài ở lại đó thật âm thầm, ma quỉ không thể đến được nơi Ngài đang ôm ấp linh hồn và trí hiểu nhân loại cũng không thể biết được điều đang xảy ra.

Tuy nhiên đối với linh hồn đang ở trong trạng thái hoàn hảo này, đây không phải là điều bí mật, nó cảm nghiệm nơi mình sự ôm ấp thân thiết ấy. Dầu vậy, về những sự tỉnh giấc nói trên, không phải lúc nào linh hồn cũng cảm nhận được, bởi chỉ khi nào Đấng Tình quân thực hiện những điều ấy, linh hồn mới cảm thấy Ngài tỉnh giấc trong lòng nó, còn trước đó như thể Ngài đang ngủ. Trước đó, mặc dù linh hồn vẫn cảm nhận và vui hưởng Ngài nhưng Ngài như thể đang say giấc nồng. Khi một trong hai bên còn ngủ, làm sao có thể thông truyền hiểu biết và yêu thương của hai bên cho nhau, phải chờ đến khi cả hai đều tỉnh giấc.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Năm, 17 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ tư (tiếp theo)



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ TƯ (tiếp theo)

10. Những gì linh hồn hiểu biết và cảm nhận về sự tuyệt hảo của Thiên Chúa nơi sự tỉnh giấc này thật không thể nào diễn tả nỗi, bởi lẽ chính Thiên Chúa đã truyền thông sự tuyệt hảo của Ngài vào bản thể linh hồn mà ở đây linh hồn gọi là "lòng" nó. Nơi linh hồn dậy lên âm vang hùng mạnh của vô số những điều tuyệt hảo, của muôn ngàn muôn triệu uy lực của Thiên Chúa không sao đếm nổi. Nương vào những tuyệt diệu và quyền uy ấy, linh hồn trở nên uy nghi lẫm liệt và kiên vững khác nào đạo binh xếp hàng vào trận (Dc 6,3) đồng thời linh hồn cũng mang lấy nét dịu dàng và duyên dáng hàm chứa nơi mọi nét dịu dàng duyên dáng của các loài thụ tạo.

11. Tuy nhiên có thể nêu lên một vấn nạn như sau: Làm sao linh hồn có thể chịu đựng nổi sự thông truyền dũng mãnh ngần ấy với cái xác thịt yếu nhược của nó mà không quị ngã. Vì quả thật linh hồn không đủ khả năng và sức lực để chịu nổi. Chỉ vừa nhìn thấy vua Asuero oai phong lẫm liệt ngự trên ngai, mình khoác vương bào lấp lánh vòng vàng đá quí, hoàng hậu Esther đã kinh hãi đến nỗi té xỉu. Hoàng hậu đã thú nhận rằng bà té quị xuống là vì khiếp sợ vẻ oai nghi của đức vua vì Ngài trông giống như một thiên thần, long nhan Ngài thật uy lẫm (Et 5,2a). Quả thật, vinh quang đè bẹp kẻ chiêm ngưỡng nó nếu kẻ ấy không được nó tôn vinh. (Cn 25,27). Nếu trường hợp hoàng hậu Esther còn như thế thì ở đây linh hồn còn phải ngã quị biết bao lần vì đấng nó đang chiêm ngưỡng không phải là một thiên thần mà là chính Thiên Chúa, với long nhan đầy vẻ diễm lệ của muôn loài thụ tạo, đầy uy quyền và vinh quang, quanh Ngài rền vang muôn điều tuyệt hảo! Ngôn sứ Gióp có nói về sự thông truyền này như sau: Thật khó mà nghe được tiếng thầm thì Chúa nói nhưng hỏi ai chịu nổi tiếng sấm của quyền năng Ngài? (G 26,14).Và ở chỗ khác, ông Gióp cũng nói: Tôi không muốn Chúa hành sử với tôi bằng tất cả sức mạnh của Ngài, bởi tôi sợ sự cao cả của Ngài đè bẹp tôi (G 23,6).

12. Thế nhưng sở dĩ linh hồn không ngã quị hay hãi sợ trước sự tỉnh giấc đầy quyền năng và vinh hiển ấy là vì hai lý do sau đây:

Thứ nhất, ở đây linh hồn đã đạt đến tình trạng hoàn thiện, phần hạ đẳng của linh hồn đã được thanh tẩy rất nhiều và phù hợp với phần tâm linh, do đó, phần hạ đẳng không còn cảm thấy nỗi nhọc nhằn và phiền muộn thường gặp thấy khi tâm linh và giác quan chưa được thanh tẩy và chưa sẵn sàng để lãnh nhận những sự thông truyền tâm linh ấy. Tuy nhiên như thế vẫn chưa đủ để linh hồn thoát khỏi nhọc nhằn khi đối diện với sự cao cả và vinh quang dường ấy. Bởi lẽ, mặc dù phần tự nhiên đã rất đỗi tinh tuyền nhưng nó vẫn quị ngã vì sự truyền thông ấy vượt quá tự nhiên, cũng như một quan năng thể lý bị quị ngã do một sự vật khả giác vượt quá khả năng của nó. Đoạn văn Gióp trích trên đây cần được hiểu theo nghĩa ấy.

Như thế lý do thứ hai mới là lý do quan trọng, và là điều linh hồn nhắc đến nơi câu thơ thứ nhất: Thiên Chúa tỏ ra thật dịu dàng.

Một khi Thiên Chúa tỏ bày cho linh hồn sự cao cả và quang vinh để tặng thưởng và tôn vinh linh hồn, Ngài cũng thương ban cho linh hồn khỏi chịu nhọc nhằn. Ngài nâng đỡ phần tự nhiên của linh hồn, tỏ bày cho tâm linh sự cao cả của Ngài một cách dịu dàng, âu yếm mà không cho phần tự nhiên của linh hồn biết vì thế linh hồn không hiểu sự truyền thông đang diễn ra trong hay ngoài thân xác của nó (2 Cr 12,2). Nhờ Thiên Chúa dư thừa khả năng đưa cánh tay phải ra phù trợ, Môsê mới có thể nhìn thấy vinh quang Ngài (Xh 32,22).

Như thế, linh hồn cảm nhận được nơi Thiên Chúa biết bao sự dịu hiền âu yếm cùng với sức mạnh, quyền thế và cao sang của Ngài, bởi lẽ nơi Thiên Chúa mọi ưu phẩm ấy chỉ là một. Như thế, những ưu phẩm ấy đem lại cho linh hồn niềm hoan lạc thật mãnh liệt đồng thời cũng đem lại sự chở che mãnh liệt đầy dịu dàng và yêu thương cho nên linh hồn có thể chịu được niềm hoan lạc mãnh liệt ấy. Nhờ đó, linh hồn được đầy năng lực và mạnh mẽ, không bị quị ngã. Nếu hoàng hậu Esther bị té xỉu, chính là vì lúc ấy đức vua chưa tỏ lòng ưu ái với bà, như chính bà thổ lộ: Đôi mắt đức vua long lên sòng sọc cho thấy lòng ngài rất đỗi giận dữ (Esther 15,10). Thế nhưng khi đức vua tỏ lòng ưu ái giương vương trượng ra chạm đến hoàng hậu, ôm bà vào lòng, bảo bà rằng ông là anh của bà, bà không việc gì phải sợ thì bà liền hồi tỉnh (15,12-15).

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Tư, 16 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ tư (tiếp theo)



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ TƯ (tiếp theo)

7. Theo như linh hồn thấy được, Thiên Chúa luôn luôn như thế. Ngài điều động, cai quản và trao ban hữu thể, sức mạnh, ân sủng và ân huệ cho muôn loài muôn vật. Ngài bảo tồn vạn vật nơi chính Ngài bằng sức mạnh, sự hiện diện và bằng chính bản thể Ngài. Chỉ bằng một ánh nhìn, linh hồn thấy được tất cả những điều ấy, thấy được Thiên Chúa là gì nơi chính Ngài và Ngài là ai nơi các thụ tạo của Ngài. Tựa như khi ta mở cửa một lâu đài và cùng một lúc thấy được cả người chủ vị vọng trong đó cùng với tất cả những gì người ấy đang làm.

Do đó, theo tôi hiểu, việc linh hồn tỉnh giấc và trông thấy nói trên diễn ra như sau: Linh hồn vẫn ở trong Thiên Chúa tận bản thể cũng như mọi thụ tạo khác đang ở trong Ngài, giờ đây Thiên Chúa lấy đi một số khăn màn che chắn trước mắt linh hồn khiến nó có thể thấy được Ngài là ai. Lúc ấy linh hồn mới thấy được mờ mờ khuôn mặt uy nghi phúc hậu của Thiên Chúa - bởi lẽ chưa phải là mọi màn chắn đều đã được lấy đi hết - đồng thời linh hồn cũng trông thấy vạn vật đang chuyển động nhờ sức mạnh của Ngài, như thế Thiên Chúa tự tỏ mình cùng với tất cả những gì Ngài đang thực hiện, có vẻ như Ngài đang chuyển động nơi vạn vật và vạn vật đang chuyển động nơi Ngài cách liên tục. Vì lẽ đó linh hồn có cảm tưởng Thiên Chúa đang chuyển động và tỉnh giấc, nhưng đúng ra chính linh hồn đang chuyển động và tỉnh giấc.

8. Thân phận của chúng ta ở đời này thấp hèn như thế đấy. Ta chỉ biết suy bụng ta ra bụng người, mình thế nào thì cứ nghĩ thiên hạ cũng thế ấy, ta xét đoán người khác theo những gì có nơi ta, phán đoán của ta phát sinh từ chính mình chứ không phải từ phía bên ngoài. Do đó, những kẻ ăn trộm thì cho rằng những kẻ khác cũng ăn cắp, những kẻ ham nhục dục thì nghĩ rằng người khác cũng thế thôi, những kẻ ma mãnh thì cho rằng ai mà không ma mãnh. Phán đoán của họ phát xuất từ tâm địa xấu xa của họ. Còn những người tốt thì trái lại, họ nghĩ tốt về kẻ khác. Sự phê phán của họ phát sinh từ ý nghĩ tốt nơi họ. Nói tóm, kẻ lơ là ngái ngủ thì cho rằng những ngươi khác cũng thế, cũng lơ là ngái ngủ.

Từ đó suy ra, khi chúng ta lơ là ngái ngủ không chú tâm đến Thiên Chúa thì chúng ta lại tưởng Ngài ngái ngủ, lơ là không quan tâm đến chúng ta, như có lần vua Đavít đã thưa với Thiên Chúa trong thánh vịnh: Lạy Chúa, xin trỗi dậy, xin trỗi dậy! Ngài cứ ngủ được sao? (Tv 43,24). Vua Đavít đã gán cho Thiên Chúa những yếu đuối của loài người, những kẻ hay té ngã và ngái ngủ, để xin Thiên Chúa tỉnh giấc và trỗi dậy, đang khi đó Đấng gìn giữ Israel lẽ nào chợp mắt ngủ quên cho đành!(Tv 120,4)

9. Tuy nhiên, đúng ra mà nói, mọi sự tốt lành của loài người đều đến từ Thiên Chúa (Gc 1,17) và, tự sức mình, loài người không thể làm được điều chi tốt lành, thế nên, quả thực có thể nói rằng sự tỉnh giấc của chúng ta chính là sự tỉnh giấc của Thiên Chúa, sự trỗi dậy của chúng ta chính là sự trỗi dậy của Thiên Chúa. Do đó, vua Đavít có vẻ như muốn bảo chúng ta hãy trỗi dậy tới hai lần và hãy tỉnh giấc, bởi lẽ chúng ta đã ngái ngủ và té ngã theo hai cách. Như thế, bởi vì linh hồn đã rơi vào giấc ngủ mà không bao giờ có thể tự mình tỉnh dậy, chỉ có Thiên Chúa mới có thể mở mắt cho linh hồn và giúp nó tỉnh giấc, cho nên linh hồn gọi sự tỉnh giấc này là sự tỉnh giấc của Thiên Chúa là một điều hết sức đúng: Người tỉnh giấc giữa lòng em.

Ôi lạy Chúa của con, xin hãy đánh thức chúng con và hãy soi sáng cho chúng con để chúng con nhận biết và yêu mến những điều tốt lành Chúa luôn dọn sẵn cho chúng con, để chúng con nhận biết rằng Chúa luôn dủ lòng gia ân cho chúng con và luôn tưởng nhớ đến chúng con!

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Ba, 15 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ tư (tiếp theo)



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ TƯ (tiếp theo)

5. Tuy nhiên, sự so sánh vẫn còn rất bất toàn, bởi ở đây mọi sự chẳng những như thể đang chuyển động mà còn hé lộ ra những vẻ đẹp của hữu thể chúng, còn phơi bày ra dũng lực, diễm kiều, duyên dáng và căn nguyên khiến chúng được tồn tại và được sống. Thật vậy, linh hồn thấy được rằng mọi thụ tạo trên trời cao dưới đất thấp đều sống, tồn tại và có được sức mạnh là nhờ Ngôi Lời. Linh hồn thấy được rõ ràng điều Ngài phán trong sách Khôn Ngoan: Các vua chúa nhờ Ta mà cai, các vương hầu nhờ Ta mà trị, các bậc quyền thế nhờ Ta mà thi hành và hiểu biết công lý (Kn 8, 15- 16). Ở đây, mặc dù quả thật linh hồn nhận thấy rằng mọi vật ấy đều phân biệt hẳn với Thiên Chúa vì chúng là thụ tạo, và linh hồn cũng thấy được chúng nơi Ngài và Ngài là sức mạnh, cội rễ và sức sống của chúng, thế nhưng linh hồn cũng nhận ra rằng nơi hữu thể Ngài, một cách vô cùng trổi vượt, Thiên Chúa lại là tất cả mọi sự ấy đến nỗi linh hồn nhận biết những thụ tạo ấy nơi hữu thể Thiên Chúa còn rõ hơn là nơi chính bản thân chúng.

Đó là niềm hoan lạc lớn lao do sự tỉnh giấc này đem lại, linh hồn nhận biết vạn vật nhờ Thiên Chúa thay vì nhận biết Thiên Chúa nhờ vạn vật, tức là nhận biết các hậu quả nhờ vào nguyên nhân chứ không phải nhận biết nguyên nhân nhờ vào hậu quả. Nhận biết nguyên nhân nhờ hậu quả là một nhận thức mang tính quy nạp, quay ngược về nguồn; còn nhận biết hậu quả nhờ nguyên nhân mới là thứ nhận thức cơ bản, thiết yếu.

6. Thiên Chúa vốn là đấng bất di bất dịch cho nên chuyển động nói đây nơi linh hồn quả là một điều kỳ diệu. Thật vậy, Thiên Chúa chẳng hề chuyển động nhưng lại tỏ ra cho linh hồn như đang thực sự chuyển động. Sở dĩ thế là vì linh hồn đã được Thiên Chúa đổi mới và lay động nên có được nhãn quan siêu nhiên. Linh hồn còn khám phá sức sống thần linh ấy một cách rất mới mẻ, và thấy ở đó sự hiện hữu và hòa điệu của vạn vật đang chuyển động trong Thiên Chúa, cho nên dường như đối với nó, chính Thiên Chúa đang chuyển động, tức là phía nguyên nhân lại được gọi tên theo phía hiệu quả mà nguyên nhân ấy sản sinh ra. Dựa theo hiệu quả ấy chúng ta có thể nói rằng Thiên Chúa đang chuyển động, theo lời tác giả sách Khôn Ngoan:

Vì chuyển động của Đức Khôn Ngoan
Thì mau lẹ hơn tất cả các chuyển động (Kn 7,24).

Hẳn không phải vì Đức Khôn Ngoan chuyển động mà chính vì Đức Khôn Ngoan là nguyên lý và căn rễ của mọi chuyển động cũng đúng theo lời tác giả ấy: Luôn luôn bất biến, Đức Khôn Ngoan đổi mới được muôn loài (Kn 7,27).

Như thế, nơi những câu trên, Kinh thánh muốn nói rằng Đức Khôn Ngoan còn hoạt động hơn mọi thứ có tính hoạt động. Do đó ở đây chúng ta phải nói rằng, nơi chuyển động đang đề cập, chính linh hồn được lay động, tỉnh khỏi giấc ngủ và ra khỏi nhãn quan tự nhiên để có được nhãn quan siêu nhiên. Vì thế, rất thích đáng khi linh hồn sử dụng từ "tỉnh giấc".

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)


Thứ Hai, 14 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ tư



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ TƯ

+ Bố cục Ca Khúc Thứ Tư:

Lời mở đầu (4,1-3)
1. Chiêm ngưỡng thụ tạo nơi Thiên Chúa (4,4-13)
2. Thiên Chúa âm thầm ở lại (4,14-15)
3. Tình yêu khôn tả (4,16)

*****

Ôi Tình quân biết bao dịu dàng và âu yếm
Người tỉnh giấc trong lòng em
Nơi một mình Người được âm thầm ở lại.
Trong hơi thở dịu thơm của Người
Đầy tốt lành và vinh quang
Người khiến em say yêu biết mấy.

MINH GIẢI

1. Ở đây linh hồn quay sang Đức Tình quân với đầy tình yêu mến, tỏ lòng ngưỡng mộ và biết ơn Ngài về hai hiệu quả tuyệt vời mà Ngài đã nhiều lần thực hiện nơi nó nhờ sự hiệp nhất này. Nó còn ghi nhận cách Ngài thực hiện từng hiệu quả ấy, cách riêng là hiệu quả đang ngập tràn nơi nó trong trường hợp này.

2. Hiệu quả đầu tiên là Thiên Chúa tỉnh giấc nơi linh hồn cách thật nhân từ và đầy yêu mến.

Hiệu quả thứ hai là Thiên Chúa thở hơi trong linh hồn, và qua hơi thở ấy Ngài thông truyền cho nó thiện hảo và vinh quang. Và điều này ngập tràn nơi linh hồn khiến nó say mê một cách thật tinh tế và dịu dàng.

3. Và như thế, linh hồn như muốn nói: Lạy Ngôi Lời là Đức Tình quân của em, Người tỉnh giấc nơi tâm điểm và đáy thẳm linh hồn em, nơi bản thể tinh tuyền và mật thiết của linh hồn em, nơi đó, chỉ một mình Người ở lại âm thầm lặng lẽ như chủ nhân của linh hồn em, không chỉ trong nhà Người, không chỉ trên long sàng Người mà còn nơi chính cõi lòng của riêng em, hiệp nhất với linh hồn em, thân tình và mật thiết. Người tỉnh giấc biết bao dịu dàng và âu yếm! Hết sức dịu dàng và âu yếm! Hơi thở ngọt ngào khi Ngươi tỉnh giấc làm cho linh hồn em ngây ngất, hơi thở đầy thiện hảo và vinh quang. Ôi cách Người khiến em say yêu và gắn bó em với Người mới tinh tế làm sao! Ở đây linh hồn dùng cách so sánh này để ám chỉ trường hợp một người thở hắt ra khi vừa tỉnh giấc. Vì quả thật ở đây linh hồn đang cảm nhận được như thế, nên mới có thơ rằng:

Ôi Tình quân biết bao dịu dàng và âu yếm
Người tỉnh giấc trong lòng em!

4. Có nhiều cách Thiên Chúa tỉnh giấc trong linh hồn, nhiều đến nỗi nếu chúng ta cố công liệt kê ra hết sẽ không bao giờ hoàn tất được. Tuy nhiên, theo ý tôi, sự tỉnh giấc của Con Thiên Chúa mà linh hồn đề cập ở đây là một trong những sự tỉnh giấc cao vời và lợi ích nhất mà Ngài mang đến cho linh hồn. Bởi lẽ sự tỉnh giấc này là một chuyển động Ngôi Lời thực hiện nơi bản thể của linh hồn, chuyển động đầy cao cả, quyền bính, vinh quang và rất đỗi ngọt ngào thân mật đến nỗi, đối với linh hồn, mọi thứ hương thơm cỏ lạ của trần gian đều bị nhào trộn, bị lay động, để chuyển mình toả hương thơm ngào ngạt, khiến mọi vương quốc và quyền bính trần gian, mọi quyền uy dũng lực trời cao đều chuyển động theo. Và không chỉ có thế, tất cả mọi dũng lực, mọi bản thể, mọi hoàn hảo và duyên dáng của mọi loài thụ tạo thảy đều tỏa rạng và cùng hoà chung một chuyển động ấy để tất cả trở thành một hữu thể và trong cùng một chuyển động.

Quả thế, theo lời thánh sử Gioan: Muôn vật đều có được sự sống nơi Ngài, và nơi Ngài muôn vật sống và chuyển động (Ga 1,3). Thánh Phaolô Tông Đồ cũng quả quyết như thế (Cv 17,28). Và từ đây, vị Hoàng Đế cao cả ấy đang chuyển động trong linh hồn, Đấng mà ngôn sứ Isaia bảo rằng: Ngài gánh vác quyền bính trên vai (Is 9,5) đối với cả trời, đất lẫn âm phủ (Pl 2,10) cùng mọi thứ nơi ba chốn ấy. Theo lời thánh Phaolô, Ngài duy trì vạn vật bằng lời quyền năng của Ngài (Dt 1,3). Tất cả mọi vật đều như cùng chuyển động quy về một mối. Khi quả đất xoay, vạn vật trên mặt đất cùng xoay theo, như thể chúng chẳng là gì cả. Cũng thế, khi Ông Hoàng này chuyển động, Ngài kéo theo đám cận thần của Ngài chứ không để bị đám ấy kéo đi.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Chủ Nhật, 13 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)

\

NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

80. Linh hồn hết sức thỏa mãn và hài lòng khi thấy mình đã cho Thiên Chúa nhiều hơn chính bản thân và giá trị của mình, tức là cho Thiên Chúa chính ánh sáng và sức nóng thần linh mà nó đã nhận lãnh. Ở đời sau, điều ấy được thực hiện nhờ ánh sáng vinh quang, còn ở đời này điều ấy được thực hiện nhờ đức tin được soi chiếu cực sáng. Do đó,

Những hố thẳm của giác quan
Nay thật là kỳ lạ đến tuyệt diệu
Cùng dội lại sức nóng và sự sáng
Cho Đức Tình quân của nó.

Linh hồn dùng liên từ cùng để ám chỉ sự truyền thông cùng lúc của Ngôi Cha, Ngôi Con và Ngôi Thánh Thần nơi linh hồn, cả ba Ngôi vừa là ánh sáng vừa là ngọn lửa tình nơi linh hồn.

81. Tuy nhiên, chúng ta nên vắn tắt ghi nhận những cái tuyệt diệu linh hồn đang thực hiện nơi sự trao hiến này. Về điều này, cần lưu ý rằng linh hồn, do được vui hưởng một thứ hình ảnh nào đó của sự vinh phúc mà sự hiệp nhất với Thiên Chúa theo trí hiểu và tình cảm đem lại, nó vui thú và bị thúc bách do cái ơn huệ lớn lao dường ấy cho nên đã trao hiến cho Thiên Chúa cả bản thân Ngài lẫn bản thân nó với đủ cách thức diệu kỳ. Thật vậy, về mặt tình yêu, linh hồn xử sự với Thiên Chúa cách thật kỳ lạ đến tuyệt diệu. Cả niềm vui hưởng của nó cũng tuyệt diệu y như thế, cả lời ngợi ca và lòng biết ơn của nó cũng tuyệt diệu như thế, không hơn không kém.

82. Trước hết, nơi linh hồn có ba điểm tuyệt diệu của tình yêu như sau:

- Điểm tuyệt diệu thứ nhất là, ở đây linh hồn yêu Thiên Chúa không phải do tự nó mà là do chính Thiên Chúa. Đây là một điểm tuyệt diệu lạ lùng bởi lẽ linh hồn yêu nhờ Chúa Thánh Thần như Chúa Cha và Chúa Con yêu nhau, như lời chính Chúa Con thổ lộ trong Tin mừng Gioan: Để tình Cha đã yêu thương con ở trong họ và con cũng ở trong họ nữa (Ga 17,26).

- Điểm tuyệt diệu thứ hai là linh hồn yêu Thiên Chúa trong chính Thiên Chúa. Chính nơi sự hiệp nhất này, linh hồn được cuốn hút thật mãnh liệt vào trong tình yêu Thiên Chúa và Thiên Chúa cũng tự trao ban cho linh hồn cách thật mãnh liệt.

- Điểm tuyệt diệu thứ ba của tình yêu chính là, ở đó linh hồn yêu Thiên Chúa vì bản thân Ngài, linh hồn không chỉ yêu Thiên Chúa vì Ngài tỏ ra quảng đại, tốt lành và vinh hiển đối với nó mà còn yêu Ngài mãnh liệt hơn nhiều bởi lẽ chính nơi Ngài có tất cả mọi điều tốt lành ấy.

83. Còn về hình ảnh sự vinh phúc, phải kể đến 3 điểm tuyệt diệu khác thật phi thường và chính yếu.

Điểm tuyệt diệu thứ nhất, ở đó linh hồn được vui hưởng Thiên Chúa chỉ nhờ chính Thiên Chúa. Bởi lẽ nơi đây linh hồn kết hiệp trí hiểu của nó nên một với sự toàn năng, khôn ngoan, tốt lành... Mặc dù không tỏ tường như ở đời sau nhưng linh hồn vẫn tràn đầy hoan lạc nơi tất cả ưu phẩm ấy, được nhận biết cách phân minh rành rẽ, như chúng tôi đã nói ở trên.

Điểm tuyệt diệu chính yếu thứ hai của niềm hoan lạc này là linh hồn hân hoan vui mừng chỉ trong một mình Thiên Chúa một cách thích đáng, không xen bất cứ chút gì của thụ tạo.

Niềm hoan lạc thứ ba là linh hồn vui hưởng Thiên Chúa chỉ vì Ngài là Ngài chứ không pha trộn bất cứ thích thú riêng tư nào.

84. Còn về lời ngợi ca linh hồn dâng lên Thiên Chúa nơi sự hiệp nhất này, phải kể đến ba điểm tuyệt diệu khác của sự ngợi ca.

Điểm tuyệt diệu thứ nhất là, linh hồn ngợi ca Thiên Chúa vì đó là phận vụ của nó, bởi vì linh hồn thấy rằng Thiên Chúa đã dựng nên nó là để nó ca ngợi Ngài, như lời Ngôn sứ Isaia: Ta đã gầy dựng cho Ta dân này, chúng sẽ lên tiếng ngợi khen Ta (Is 43,21).

Tuyệt diệu thứ hai nơi lời ngợi ca là do những ơn lành linh hồn nhận lãnh và do niềm hoan lạc khi dâng lời ngợi ca.

Tuyệt diệu thứ ba nơi lời ngợi ca, là linh hồn ca ngợi Thiên Chúa chỉ vì Ngài là Ngài. Bởi lẽ, ví như không nhận được tí hoan lạc nào, linh hồn vẫn ca ngợi Thiên Chúa, vì Ngài là Thiên Chúa.

85. Còn về lòng biết ơn, phải kể đến ba điểm tuyệt diệu khác.

Thứ nhất, linh hồn biết ơn Thiên Chúa về những điều tốt lành tự nhiên và tâm linh cũng như cả những ơn lành khác mà nó đã lãnh nhận.

Thứ hai, linh hồn hưởng nếm được niềm hoan lạc rất lớn khi dâng lời ngợi ca lên Thiên Chúa bởi linh hồn được thu hút mãnh liệt vào việc ngợi ca ấy.

Thứ ba là sự ngợi ca này chỉ dành riêng cho Thiên Chúa vì Ngài là Thiên Chúa, cho nên càng thêm hết sức mãnh liệt và hân hoan.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Bảy, 12 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

78. Cụm từ "kỳ lạ đến tuyệt diệu" có nghĩa là khác xa với mọi cách suy nghĩ thông thường, mọi kiểu phóng đại và mọi thể mọi cách. Thật vậy, sự tuyệt diệu khi linh hồn dội lại cho Thiên Chúa sự khôn ngoan thần linh tương ứng với sự tuyệt diệu khi trí hiểu của linh hồn lãnh nhận sự khôn ngoan ấy và được nên một cùng trí hiểu của Thiên Chúa, bởi linh hồn chỉ có thể trao hiến theo cách thức nó lãnh nhận.

Và sự tuyệt diệu khi linh hồn trao hiến sự tốt lành cho Thiên Chúa nơi Thiên Chúa tương ứng với sự tuyệt diệu khi lòng muốn của nó được hiệp nhất với chính sự tốt lành ấy trước đó, bởi lẽ linh hồn lãnh nhận chính là để hiến trao.

Tương tự như thế, linh hồn đã nhận biết sự cao cả của Thiên Chúa và được hiệp nhất với sự cao cả ấy tuyệt diệu thế nào thì cũng sẽ dội lại cho Ngài ánh sáng và sức nóng tình yêu tuyệt diệu như vậy. Những ưu phẩm thần linh được truyền thông cho linh hồn như sức mạnh, vẻ đẹp, sự công chính.... tuyệt diệu thế nào, thì trong niềm hân hoan giác quan, việc linh hồn trao lại cho Đức Tình quân chính ánh sáng và sức nóng mà linh hồn đã nhận lãnh từ Đức Tình quân cũng tuyệt diệu như vậy. Như thế, khi hiệp nhất với Đức Tình quân, một cách nào đó, linh hồn trở nên Thiên Chúa nhờ dự phần đến nỗi, mặc dù chưa trọn vẹn như ở đời sau, chúng tôi có thể nói rằng linh hồn đã trở nên như cái bóng của Thiên Chúa.

Là cái bóng của Thiên Chúa nhờ sự biến đổi tận bản thể ấy và trong chừng mực ấy, linh hồn thực hiện trong và nhờ Thiên Chúa những điều mà chính Thiên Chúa đang thực hiện nơi linh hồn, theo cùng cách thức Thiên Chúa đã thực hiện, bởi lẽ lòng muốn cả đôi bên đã nên một, và hoạt động của Thiên Chúa với hoạt động của linh hồn cũng đã trở nên một. Do đó, như Thiên Chúa tự trao ban một cách tự do và hào phóng, thì khi đã hiệp nhất hơn trong Thiên Chúa, linh hồn cũng trao hiến chính Thiên Chúa cho Thiên Chúa và trong Thiên Chúa một cách tự do và quảng đại. Và đó là món quà đích thực và trọn vẹn của linh hồn trao hiến Thiên Chúa.

Ở đó, linh hồn thấy rằng Thiên Chúa thực sự thuộc về nó. Nó chiếm hữu được Ngài nhờ quyền thừa kế với tư cách là nghĩa tử của Thiên Chúa, nhờ hồng ân Thiên Chúa tự trao ban chính Ngài cho nó. Rồi một khi hồng ân ấy đã thuộc về linh hồn, linh hồn có thể trao tặng và truyền thông cho ai tuỳ nó. Như thế, linh hồn đã trao cho Đức Tình quân của nó chính Thiên Chúa, Đấng đã tự trao ban chính mình cho nó, và qua đó, với tất cả sức mạnh của lòng muốn, linh hồn hoàn trả cho Thiên Chúa mọi thứ nó đã mắc nợ với Ngài, vì nhận được từ nơi Ngài ngần nào nó đã sẵn lòng trao lại cho Ngài ngần ấy.

79. Nơi món quà trao dâng Thiên Chúa đây, linh hồn dâng lên Ngài chính Chúa Thánh Thần như một sở hữu riêng của nó, mà nó tự nguyện hiến dâng, để nơi Chúa Thánh Thần, Thiên Chúa yêu thương chính mình như Ngài xứng đáng được yêu. Linh hồn được hoan lạc và vinh phúc khôn tả bởi lẽ thấy mình đã trao hiến cho Thiên Chúa một sở hữu riêng mà lại tương ứng được với Ngài, phù hợp được với hữu thể vô biên của Ngài.

Quả tình, linh hồn làm sao có thể trao lại cho Thiên Chúa chính bản thân Ngài bởi lẽ Thiên Chúa luôn luôn là Ngài nơi chính Ngài? Thế mà nó đã thực hiện được điều ấy một cách đích thực và trọn vẹn bằng cách trao hiến lại cho Thiên Chúa tất cả những gì Ngài đã ban cho nó như hoàn lại món nợ tình yêu, nghĩa là nhận bao nhiêu nó trao lại bấy nhiêu. Và Thiên Chúa đã được trả nợ bằng món quà ấy của linh hồn. Ngài không chấp nhận cho nó trả thứ gì khác kém hơn. Ngài biết ơn nhận lấy món quà ấy như một cái gì thực sự của riêng linh hồn trao hiến cho Ngài. Nơi chính món quà ấy Thiên Chúa lại yêu linh hồn thêm nữa, và rồi khi Thiên Chúa tự trao ban cho nó như thế, linh hồn lại yêu mến Ngài thêm nữa.

Như thế, giữa Thiên Chúa và linh hồn đã thực sự hình thành một tình yêu hỗ tương, như sự hiệp nhất và hiến thân trong hôn nhân. Ở đó, những tốt lành dành cho cả đôi bên, tức yếu tính thần linh, mỗi bên đều được tự do chiếm hữu, bởi lẽ đôi bên đã tự nguyện trao hiến cho nhau, để cả hai cùng chiếm hữu. Cả hai ngỏ với nhau những lời Con Thiên Chúa đã ngỏ với Cha Ngài trong Tin mừng Gioan: Mọi sự của Con đều là của Cha, và mọi sự của Cha đều là của Con và Con được tôn vinh nơi họ (Ga 17,10). Ở đời sau sự chiếm hữu lẫn nhau này được diễn ra liên tục với niềm vinh phúc hoàn hảo. Tuy vậy, nơi tình trạng hiệp nhất đang bàn, điều ấy vẫn xảy ra khi Thiên Chúa thực hiện nơi linh hồn hành vi biến đổi ấy, dù không được hoàn hảo như ở đời sau.

Linh hồn có thể trao tặng món quà ấy, dù món quà ấy trổi vượt hơn khả năng và hữu thể của linh hồn. Vì hẳn nhiên, một người sở hữu riêng bàn dân thiên hạ và các vương quốc thì dù các dân cư và vương quốc này trổi vượt hơn người ấy, người ấy vẫn có thể đem sở hữu của mình tặng cho bất cứ ai người ấy muốn.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Sáu, 11 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

75. Quí độc giả hẳn sẽ bảo tôi: Thế nhưng, khi linh hồn mê thích Thiên Chúa, đâu phải là mê thích Ngài cách siêu nhiên và như thế sự mê thích ấy nào có công trạng gì trước mặt Thiên Chúa?

Tôi xin thưa, quả thật khi linh hồn mê thích Thiên Chúa, không phải bất cứ lúc nào sự mê thích ấy cũng mang tính cách siêu nhiên, chỉ trừ khi Thiên Chúa trút mê thích siêu nhiên vào linh hồn và ban sức mạnh cho nó, tức là ban cho nó một mê thích rất khác xa với thứ mê thích tự nhiên. Bao lâu chưa được chính Thiên Chúa phú ban thì mê thích chẳng có công trạng là bao, thậm chí chẳng có công trạng gì cả. Vì thế, khi bạn tự sức mình mê thích Thiên Chúa thì đó chỉ là mê thích tự nhiên, và sẽ chẳng khi nào khá hơn, cho đến khi Thiên Chúa muốn uốn nắn mê thích ấy một cách siêu nhiên. Do đó, nếu bạn muốn tự mình ra sức bắt mê thích phải gắn chặt vào những sự việc tâm linh và muốn tìm được hương vị nơi chúng, thì bạn đã chỉ loay hoay với sự mê thích tự nhiên của mình tức là đã đặt lớp màn che lên mắt và như thế là đã hành động theo thú tính. Và như thế, bạn sẽ không thể hiểu mà cũng không thể đoán định được thực tại tâm linh là thực tại vượt trên mọi giác quan và mê thích tự nhiên.

Nếu bạn vẫn còn ngờ vực, thì tôi chẳng còn biết nói gì hơn. Chỉ xin bạn hãy đọc lại những điều nói trên, hy vọng rồi bạn sẽ hiểu ra. Đó là đã nói hết bản chất đích thật của vấn đề, tôi không thể bàn rộng ở đây thêm nữa.

76. Như vậy, giác quan này của linh hồn, trước kia bị tăm tối vì thiếu ánh sáng Thiên Chúa, bị mù lòa vì những mê thích và nghiêng chiều của nó, giờ đây cùng với những hố thẳm của nó, không những nó được chiếu soi rạng ngời nhờ sự hiệp nhất thần linh với Thiên Chúa, mà còn trở nên một thứ ánh sáng toả lan cùng với các hố thẳm những quan năng của nó:

Nay thật là kỳ lạ đến tuyệt diệu
Dội lại sức nóng và sự sáng
Cho Đức Tình quân của nó.

77. Thật vậy, những hố thẳm này của các quan năng thật hết sức kỳ diệu và ngập tràn một cách phi thường những ánh rực rỡ tuyệt vời của các ngọn đuốc ấy - như chúng tôi đã nói - đến nỗi trong khi nồng cháy nơi những ngọn đuốc ấy chúng dâng lên cho Thiên Chúa trong chính Thiên Chúa không những sự hiến trao bản thân mình mà còn dâng cả những ánh rực rỡ chúng nhận được với niềm quang vinh đầy yêu thương. Những quan năng ấy qui hướng về Thiên Chúa trong Thiên Chúa, trở thành những đuốc lửa hừng hực bên trong những ánh rực rỡ của những ngọn đuốc thần linh. Chúng trao hiến cho Đức Tình quân chính ánh sáng và sức nóng tình yêu mà chúng nhận lãnh. Thật vậy, ở đây, chúng nhận lãnh cách nào thì trao hiến lại cách ấy cho Đấng đã ban cho chúng với ngần ấy sự tuyệt diệu. Có thể ví với trường hợp tấm kính khi được ánh sáng mặt trời chiếu vào thì sẽ phát ra những ánh sáng rực rỡ, nhưng ở đây thực tế còn cao vượt hơn nhiều, bởi vì do chính lòng muốn của linh hồn chủ động.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Năm, 10 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)

 


NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

72. Vậy bao lâu linh hồn còn thích thú thứ gì khác ngoài Thiên Chúa là bấy lâu nó còn bị mù lòa. Chính mê thích làm cho cảm thức lý trí và thượng đẳng bị mù lòa. Tựa vết mờ và áng mây, mê thích len lỏi và bịt con mắt lý trí để nó chẳng còn nhìn thấy những sự vật phía trước. Như thế, một mê thích nào đó còn vướng lại nơi giác quan thì giác quan bị mù lòa không thể nhìn thấy những cao cả sang giàu và nét mỹ miều thần linh khuất sau vết mờ mê thích ấy. Đem một vật gì đó đặt trước con mắt dù vật đó nhỏ bé đến đâu cũng vẫn có thể che chắn không cho mắt thấy những đồ vật phía trước dù những đồ vật ấy to mấy đi nữa. Cũng thế, một mê thích cỏn con và một hành vi vô ích của linh hồn cũng đủ ngăn cản không cho linh hồn hưởng được mọi sự cao cả thần linh nằm ở phía sau những thú vị và mê thích mà linh hồn ước muốn.

73. Ôi! Ai có thể nói hết điều này: Một linh hồn chạy theo các mê thích làm sao có thể đoán định được những sự việc của Thiên Chúa đúng theo bản chất của chúng! Thật vậy, muốn đoán định chính xác các sự việc của Thiên Chúa, linh hồn phải hoàn toàn gạt hết mọi mê thích và vui thú ra ngoài, không dùng chúng mà đoán định. Nếu không, chắc chắn nó sẽ đi đến chỗ xem các sự việc của Thiên Chúa như không phải của Ngài và, ngược lại, sẽ xem các sự việc không phải của Thiên Chúa như là của Ngài. Bởi nếu vệt mờ và áng mây che trước con mắt của trí phán đoán thì con mắt ấy sẽ chỉ trông thấy vệt mờ, lúc thì màu này lúc thì màu nọ, theo như vệt mờ hay áng mây ấy bày ra cho nó. Bấy giờ linh hồn tưởng rằng vệt mờ ấy là Thiên Chúa, vì như tôi đã nói, linh hồn chỉ nhìn thấy vệt mờ phủ trên giác quan mà Thiên Chúa thì vuột khỏi giác quan. Như thế, mê thích và các sự vui thú khả giác cản trở không cho linh hồn nhận biết những thực tại cao vời. Tác giả sách Khôn Ngoan đã cho ta hiểu rõ điều ấy bằng những lời sau đây: Sức mê hoặc của sự ác làm lu mờ sự thiện, và dục vọng quay cuồng biến đổi tâm hồn chất phác (Kn 4,12), nghĩa là biến đổi óc phán đoán ngay lành.

74. Vì thế, những người chưa đạt tới mức độ tâm linh đủ để được thanh tẩy khỏi các mê thích và vui thú, vẫn còn mang dấu vết thú tính, thường hết sức coi trọng những điều rất xấu xa hạ cấp đối với tâm linh, vốn hết sức gần gũi với giác quan mà họ đang sống bám theo, đang khi đó họ lại xem nhẹ và coi thường những điều vốn rất quí giá cao vời đối với tâm linh và là những điều rất xa lạ với giác quan, thậm chí đôi khi họ còn coi là chuyện điên rồ, như lời thánh Phaolô: Con người sống theo tự nhiên (thú tính) thì không đón nhận những gì là của Thần Khí Thiên Chúa, vì cho đó là sự điên rồ; họ không thể biết được, bởi vì phải nhờ Thần Khí mới có thể xét đoán (1 Cr 2,14). Con người sống theo tính tự nhiên (thú tính) ở đây được hiểu là kẻ còn sống theo những mê thích và vui thú tự nhiên. Thật vậy, dù một số vui thú phát sinh từ tâm linh rồi chảy vào trong giác quan nhưng nếu người ta cứ muốn bám vào chúng với lòng mê thích tự nhiên thì chúng sẽ chỉ còn là những mê thích tự nhiên mà thôi. Đối tượng hoặc động cơ có siêu nhiên thì cũng không ăn nhằm gì nếu sự mê thích phát xuất từ bình diện thuần tự nhiên, bám rễ và nương tựa nơi cái tự nhiên, để rốt cuộc chỉ là một mê thích tự nhiên, bởi lẽ, một khi đã liên quan với một động cơ và một đối tượng tự nhiên, nó có cùng bản chất và bản tính với cái tự nhiên.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Tư, 9 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

70. Trước khi được Thiên Chúa soi dọi và chiếu tỏa, tình trạng của giác quan là thế. Để hiểu điều này cần biết rằng có hai lý do khiến thị giác không nhìn thấy được: hoặc vì nó ở trong tăm tối hoặc vì nó bị mù loà.

Thiên Chúa là ánh sáng và là đối tượng của linh hồn. Khi ánh sáng này không chiếu soi linh hồn, linh hồn phải rơi vào tăm tối mặc dù thị giác vẫn còn rất tỏ. Còn khi linh hồn phạm tội hoặc lòng chứa đầy sự mê thích một thứ gì đó ngoài Thiên Chúa, nó trở nên mù lòa. Dù cho ánh sáng của Thiên Chúa bủa vây, linh hồn đã bị mù thì vẫn không nhìn thấy. Sự tăm tối của linh hồn chính là sự ngu dốt của nó. Trước khi Thiên Chúa soi sáng cho linh hồn bằng sự biến đổi này, linh hồn vẫn nằm trong tăm tối, chẳng biết gì đến bao nhiêu ơn lành của Ngài. Tác giả sách Huấn Ca có nói rằng trước khi Đức Khôn Ngoan tỏa sáng trên ông, ông vốn ở trong tối tăm: Ngài đã chiếu sáng vào những ngu dốt của tôi (Hc 51,19. 26).

71. Hiểu theo nghĩa tâm linh, ở trong tăm tối khác với ở trong mịt mù. Ở trong mịt mù, như chúng tôi đã nói, tức là bị mù lòa trong tội lỗi. Còn ở trong tăm tối không có nghĩa là linh hồn ở trong tội lỗi. Có trường hợp linh hồn bị tăm tối về mặt tự nhiên khi không có được ánh sáng và sự hiểu biết về một số thực tại tự nhiên. Cũng có trường hợp linh hồn bị tăm tối về mặt siêu nhiên khi không có được ánh sáng và sự hiểu biết về những thực tại siêu nhiên. Ở đây linh hồn bảo rằng trước khi đạt đến sự hiệp nhất quí báu này, giác quan của nó nằm trong tăm tối cả về mặt tự nhiên lẫn về mặt siêu nhiên.

Mãi cho đến khi Thiên Chúa phán: Hãy có ánh sáng (St 1,3) sự mù mịt vẫn còn phủ đầy mặt vực những hố thẳm của giác quan linh hồn (x. St 1,2). Vực ấy càng thẳm và những hố nọ càng sâu, sự mù mịt càng sâu càng thẳm trước thực tại tâm linh khi mà Thiên Chúa - ánh sáng của giác quan linh hồn - chưa dọi sáng nó. Và như thế, linh hồn không thể ngước mắt nhìn lên ánh sáng thần linh hay nghĩ đến ánh sáng ấy bởi lẽ chẳng biết ánh sáng ấy thế nào vì chưa bao giờ nhìn thấy nó. Vì thế, giác quan của linh hồn không thể ước muốn ánh sáng này, nhưng lại ước muốn mù mịt bởi nó đã biết thế nào là mù mịt; nó đi từ mù mịt đến mù mịt, được hướng dẫn bởi mù mịt. Thật vậy, mù mịt nào có thể hướng dẫn được gì hơn là hướng dẫn mù mịt, theo như lời vua Đavít: Ngày qua mách bảo cho ngày tới, đêm này kể lại cho với đêm kia (Tv 18,3).

Như thế, vực thẳm kêu gào vực thẳm (Tv 41,8) nghĩa là: vực thẳm ánh sáng kêu gọi một vực thẳm ánh sáng khác, còn vực thẳm mịt mù kêu gọi một vực thẳm mịt mù khác, ngưu tầm ngưu mã tầm mã, rồi truyền thông chia sẻ cho nhau. Do đó, ánh sáng ân sủng trước đây Thiên Chúa đã ban cho linh hồn, nhờ đó Ngài đã chiếu dọi vào con mắt nơi hố thẳm tâm linh của nó, đã mở cho con mắt ấy nhìn thấy ánh sáng thần linh và khiến linh hồn nên đẹp mắt Ngài nhờ con mắt ấy. Ánh sáng ấy đã kêu gọi một vực thẳm ân sủng khác, là sự biến đổi linh hồn nên Thiên Chúa, nhờ đó, con mắt giác quan thành ra hết sức rạng ngời và đẹp lòng Thiên Chúa đến nỗi chúng tôi có thể nói rằng tất cả ánh sáng của Thiên Chúa và ánh sáng của linh hồn đã nên một. Ánh sáng tự nhiên của linh hồn hiệp nhất với ánh sáng siêu nhiên của Thiên Chúa đến nỗi chỉ còn thấy ánh sáng siêu nhiên tỏa chiếu. Tựa như ánh sáng mà lúc đầu Thiên Chúa đã tạo ra hiệp nhất với ánh sáng của mặt trời và rồi chỉ còn ánh sáng mặt trời chiếu tỏa mà vẫn không huỷ diệt mất ánh sáng kia (St 1, 14-18).

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Ba, 8 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

68. Và bây giờ chúng ta hãy trở lại với đề tài các hố thẳm nơi các quan năng của linh hồn. Như chúng tôi đã nói, ở đây linh hồn thường phải hết sức đớn đau khi Thiên Chúa xức cho nó những dầu xức rất đỗi cao vời của Chúa Thánh Thần để chuẩn bị cho nó hiệp nhất với Ngài. Những dầu xức ấy thật tinh vi và việc xức dầu thật tế nhị đến nỗi một khi thấm vào tận bản thể thâm thuý sâu xa nhất của linh hồn, dầu ấy chuẩn bị cho linh hồn và đem đổ đầy vào linh hồn cái hương vị ngọt ngào khiến cho sự khổ đau và khát vọng chưa thành nơi những hố thẳm trống rỗng bao la ấy trở thành như vô hạn.

Từ đó, chúng ta cần lưu ý rằng nếu những sự xức dầu chuẩn bị cho những hố thẳm của linh hồn được hiệp nhất với Thiên Chúa theo hôn phối tâm linh còn cao vời đến thế, thì thử hỏi những điều có được nơi trí hiểu, tình yêu và vinh quang mà sự hiệp nhất với Thiên Chúa đem lại cho trí hiểu, lòng muốn và dạ nhớ sẽ cao vời đến chừng nào? Chắc chắn trước đó các hố thẳm quan năng ấy đói khát chừng nào thì bây giờ sẽ càng được thỏa mãn, hả hê và thú vị chừng nấy. Những sự chuẩn bị càng tinh tế chừng nào thì những gì linh hồn sẽ chiếm hữu và giác quan sẽ vui hưởng cũng cao vời chừng nấy.

69. Giác quan ở đây là giác quan của linh hồn, được dùng để nói về uy lực và sức mạnh mà bản thể linh hồn có được để cảm nhận và vui hưởng những đối tượng của các quan năng tâm linh và nhờ đó mà nếm hưởng được sự khôn ngoan, tình yêu và sự thông truyền của Thiên Chúa. Vì thế, nơi câu thơ này linh hồn gọi ba quan năng dạ nhớ, trí hiểu và lòng muốn là những hố thẳm của giác quan bởi lẽ, nhờ chúng và trong chúng, linh hồn cảm nhận và nếm hưởng một cách sâu xa những vẻ cao cả nơi sự khôn ngoan và những điều tuyệt vời của Thiên Chúa. Thật hết sức đích đáng khi ở đây linh hồn gọi các quan năng ấy là những hố thẳm bởi lẽ linh hồn cảm nhận nơi các hố thẳm ấy những sự hiểu biết và tỏa sáng thẳm sâu của những đuốc lửa, linh hồn nhận ra nó có được khả năng và sức chứa rất lớn, tiếp nhận được biết bao điều phân minh rành rẽ nơi những sự hiểu biết, những hương vị, những niềm vui, những thích thú vv... mà nó nếm hưởng trong Thiên Chúa. Tất cả những thứ ấy được nhận lãnh và đặt vào nơi giác quan của linh hồn, tức là nơi uy lực và khả năng linh hồn có được để cảm nhận, chiếm hữu và nếm hưởng tất cả những điều đó. Những hố thẳm của các quan năng xếp đặt việc ấy tựa như các giác quan thể lý trợ lực cho cảm nhận chung của óc tưởng tượng sáng tạo bằng những hình thể của các đối tượng của nó và cái cảm nhận chung này trở thành nơi tiếp nhận và tích chứa những hình thể ấy. Vì lẽ đó cảm nhận chung này của linh hồn trở thành nơi tiếp nhận và tích chứa những điều cao cả của Thiên Chúa. Cảm nhận chung ấy thật là hết sức sáng chói và phong phú khi đạt tới sự chiếm hữu cao siêu và rạng ngời chúng ta nói đây.

Giác quan xưa tăm tối mù loà.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Chủ Nhật, 6 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

64. Bằng cách ấy, ma quỉ chỉ dụng công chút xíu mà gây được những thiệt hại hết sức nặng nề khiến linh hồn đánh mất những sự phong phú rất lớn. Với một tí xíu mồi nhử cá, ma quỉ đã kéo được linh hồn ra khỏi vực nước giản dị của tâm linh, nơi linh hồn không biết đứng vào đâu, bám dựa vào đâu, chỉ còn ngụp lặn trong Thiên Chúa. Dùng tí mồi ấy ma quỉ kéo linh hồn vào bờ, trao cho linh hồn một bàn đạp, một điểm tựa để rồi linh hồn lê bước nặng nề trên mặt đất, không còn được nhờ tắm gội chất dầu Thiên Chúa mà tha hồ bơi lặn trong những nguồn nước Silôác đang chảy lững lờ (Is 8,6)

Ma quỉ hết sức lưu tâm đến chiến thuật này. Chỉ chút ít thiệt hại gây ra cho những linh hồn ở trong tình trạng này đối với nó còn quý giá hơn nhiều so với những tai họa lớn lao gây được cho nhiều linh hồn khác, vì như chúng tôi đã nói, hầu như không một linh hồn nào bước qua nẻo đường này mà ma quỉ không gây ra cho những thiệt hại nặng nề và khiến phải chịu những mất mát lớn. Tên láu cá này hết sức tinh ranh mai phục ở đoạn đường từ giác quan bước lên tâm linh để, như chúng tôi đã nói, nhờ giác quan mà phỉnh gạt và dụ dỗ linh hồn bằng những sự vật khả giác. Linh hồn đâu có biết điều đó đã khiến nó phải mất mát đến ngần nào, nó bị hụt không được vào bên trong phòng tiệc với Đức Tình quân, chỉ ngồi ở cửa mải mê nhìn những thứ xảy ra bên ngoài, nơi phần khả giác.

Theo lời ông Gióp, ma quỉ nhìn thấy được mọi thứ cao vời (x. G 41,25 Vulgata) nghĩa là nó nhìn thấy được chiều cao tâm linh của các linh hồn để tấn công. Do đó, hễ linh hồn nào bước vào sự lắng đọng sâu thẳm tới mức độ mà ma quỷ không thể làm cho chia lòng chia trí theo cách chúng tôi đã nói, nó sẽ sử dụng những tiểu xảo là gây kinh hoàng, sợ hãi, đớn đau thể xác hoặc những cảm giác và tiếng ồn bên ngoài để làm sao có thể lay động giác quan, lôi kéo giác quan hướng ra bên ngoài, xao nhãng phần tâm linh bên trong, chỉ đến khi nào không thể làm gì hơn được nữa, ma quỉ mới chịu bỏ cuộc.

Một cách quá dễ dàng, ma quỉ đã ngăn cản và chận đứng không cho những linh hồn quí phái ấy hưởng được những sự phong phú, và ma quỷ coi điều ấy còn quí giá hơn việc tiêu diệt những linh hồn khác nhiều. Nó còn hết sức khoái chí vì có thể làm được điều ấy một cách dễ dàng mà chẳng tốn công sức bao nhiêu.

Chúng ta có thể áp dụng cho đề tài đang bàn những gì Thiên Chúa nói với ông Gióp về ma quỉ như sau: Nó sẽ uống cạn một dòng sông mà vẫn không kinh ngạc. Nó tin tưởng rằng cả dòng sông Giođan sẽ tuôn vào họng nó (Sông Giođan ở đây ám chỉ những điều cao vời nhất của sự hoàn thiện). Cặp mắt nó vồ mồi như chiếc móc câu và xuyên thủng lỗ mũi con mồi như vuốt nhọn (x. G 40,18-19 Vulgata), nghĩa là nó dùng những mũi giáo hết sức sắc bén của sự hiểu biết để xuyên thủng linh hồn và khiến tâm linh hoảng loạn khác nào không khí tuôn ra khỏi lỗ mũi bị đâm thủng và bay tứ tán. Thiên Chúa còn nói tiếp về ma quỉ như sau: Tia sáng mặt trời sẽ nằm dưới quyền nó và vàng dưới chân nó khác nào bùn đất (G 41,21). Bởi lẽ ma quỉ đã khiến cho những linh hồn rạng rỡ đánh mất đi những tia sáng tuyệt vời của những hiểu biết thần linh, và cướp khỏi những linh hồn giàu có ấy thứ vàng quí giá của những lớp trang điểm thần linh mà đem rải rắc tứ tung.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)


Thứ Bảy, 5 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

63. Tiếp đến, như đã nói, kẻ đui mù thứ hai có thể gây cản trở cho linh hồn trong tình trạng lắng đọng này chính là ma quỉ. Nó là một kẻ mù, nó muốn linh hồn cũng mù theo. Thấy linh hồn đang ở trong tình trạng cô tịch rất đỗi cao vời, ngập tràn dầu tuyệt hảo của Chúa Thánh Thần, ma quỉ bực mình ganh tỵ vì linh hồn không những đang được giàu sang phú quí mà còn vuột khỏi tầm tay nó, nó không còn kiếm được được chút gì ở đó vì linh hồn đang sống trong cô tịch, trần trụi, xa lạ với thụ tạo và mọi dấu vết thụ tạo. Nó liền cố gắng đặt vào cảnh hiu quạnh của linh hồn một vài luồng nhận thức và những đợt thích thú khả giác, đôi khi thật tốt lành, để dụ dỗ linh hồn hữu hiệu hơn và khiến linh hồn quay trở lại với những chuyện phân minh rạch ròi và những công việc của giác quan để rồi linh hồn cứ mải mê với những thích thú và nhận thức tốt lành nó bày vẽ ra, ôm ấp những thứ ấy và cậy dựa vào những thứ ấy để đến cùng Thiên Chúa.

Bằng phương cách ấy, ma quỉ rất dễ dàng khiến linh hồn lơ đãng, kéo linh hồn ra khỏi sự cô tịch và lắng đọng là nơi mà, như chúng tôi đã nói, Chúa Thánh Thần đang thực hiện những điều hết sức bí nhiệm. Linh hồn tự nó vốn hay nghiêng chiều về việc cảm nhận và thưởng thức, nhất là một khi đang chủ trương một điều gì mà lại không hiểu được con đường mình đang bước, linh hồn rất dễ bám víu vào những nhận thức và những thú vị ma quỉ bày ra để rồi lìa bỏ sự cô tịch trong đó Thiên Chúa đang đặt linh hồn vào. Vì lúc này linh hồn chẳng làm gì cả, các quan năng của nó đang ở trong tình trạng cô tịch và yên tĩnh nên linh hồn tưởng rằng bám víu như thế thì tốt hơn vì dù sao linh hồn cũng đang làm một cái gì đó.

Đây quả là chuyện hết sức đáng tiếc cho linh hồn, chỉ vì không hiểu biết chính mình và vì mải lo chụp cho được một mẩu bánh nhỏ là sự hiểu biết cụ thể và sự thích thú nên đã hụt mất cả tấm bánh lớn Thiên Chúa đang cho, là điều Thiên Chúa chỉ thực hiện trong sự cô tịch mà Ngài đã đặt linh hồn vào, để dùng những cuộc xức dầu tâm linh cô tịch ấy mà cuốn hút linh hồn vào với Ngài.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Sáu, 4 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

62. Chúng tôi xin gác lại vấn đề ấy để bàn đến lối hành xử khác tệ hại hơn hoặc những phương cách khác đồi tệ hơn mà các vị linh hướng ấy đã sử dụng. Đó là trường hợp Thiên Chúa xức cho một vài linh hồn thứ dầu thánh thiện khiến lòng họ khát khao từ bỏ thế gian, thay đổi lối sống để phụng sự Thiên Chúa và khinh chê cuộc sống trần tục. Đang khi Thiên Chúa rất vui mừng vì đã dẫn dắt những linh hồn ấy đến được tình trạng này, vì những chuyện trần gian vốn không đẹp lòng Ngài, thì ngay lúc ấy, các vị linh hướng kia lại làm hỏng việc. Với những lý luận phàm nhân hoặc do những suy nghĩ ngược hẳn với giáo huấn Chúa Kitô và sự khiêm nhường của Ngài cũng như ngược với tinh thần của Ngài là từ bỏ và khinh chê mọi sự, các vị này chỉ biết lo cho lợi ích và thích thú riêng. Họ khiến các linh hồn sợ hãi ở nơi chẳng có gì phải sợ, họ gây đủ thứ khó khăn, gây trì trệ hoặc tệ hơn nữa, họ tìm cách loại trừ ước muốn ấy ra khỏi cõi lòng các linh hồn ấy. Lòng đạo của các vị linh hướng này rất kém, họ quá nhuốm mùi trần tục và thiếu hẳn sự hiền lành của Đức Kitô, họ đã không vào cánh cửa hẹp dẫn đến sự sống, họ cũng chẳng để cho kẻ khác vào. Với những hạng ấy, qua lời thánh sử Luca, Đấng Cứu Thế Chúa chúng ta đã cảnh cáo như sau: Khốn cho các ngươi! Các ngươi đã cất giấu chìa khoá của sự hiểu biết: các người đã không vào mà những kẻ muốn vào các ngươi lại ngăn cản! (Lc 11,52).

Quả thật, những vị linh hướng ấy có thể ví như rào chắn, là đá cản nằm ngang trước cửa thiên đàng. Họ ngăn cản không cho những người đến tham vấn họ bước vào cánh cửa ấy. Họ dư biết rằng Thiên Chúa đã truyền dạy họ không những hãy để cho người ta vào mà còn phải giúp đỡ và đưa người ta vào cửa thiên đàng, thậm chí còn phải thúc ép người ta vào, như lời Ngài phán nơi Tin mừng thánh Luca: Hãy ra đường làng đường xóm ép người ta vào đầy nhà cho ta (Lc 14,23). Thế mà họ đã làm ngược lại, đã ép người ta chớ vào.

Như thế, vị linh hướng kiểu ấy khác nào một người mù, có thể gây cản trở cho sự sống của linh hồn là Chúa Thánh Thần. Các vị linh hướng có thể vướng vào lầm lỗi này theo nhiều cách khác nhau, một số vị hữu ý, một số vị vô tình. Nhưng dù có hữu ý hay vô tình, họ vẫn không thoát khỏi sự trừng phạt, bởi lẽ đã đảm nhận trách vụ này, thì đương nhiên các vị có bổn phận phải biết và phải cân nhắc kỹ điều mình làm.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Năm, 3 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

59. Và cứ cho rằng anh có đủ kinh nghiệm để hướng dẫn một linh hồn nào đó (vì có lẽ linh hồn ấy không đủ tài năng để tiến xa hơn) thì vẫn không thể nào anh có đủ khả năng hướng dẫn tất cả những linh hồn mà anh không muốn cho vuột khỏi tầm tay anh. Bởi lẽ Thiên Chúa dìu dắt mỗi linh hồn theo những nẻo đường khác nhau đến nỗi cách Ngài dùng cho linh hồn này khó mà phù hợp được một nửa với cách Ngài dùng cho linh hồn khác. Thật vậy, ai sẽ nói được như thánh Phaolô rằng mình trở nên mọi sự cho mọi người để chinh phục được tất cả? (1Cr 9,22). Thế mà anh lại khống chế các linh hồn đến nỗi tước đoạt cả tự do của họ. Anh tự cho mình nắm hết bề rộng của học thuyết Tin mừng đến nỗi chẳng những anh không chịu để cho các linh hồn ấy rời anh mà tệ hơn nữa, rủi tình cờ nghe biết có linh hồn nào trong số ấy đi thổ lộ tâm sự với một ai khác về một chuyện mà có lẽ không phù hợp để thổ lộ với anh (có thể chính Thiên Chúa dìu dắt linh hồn ấy để linh hồn ấy được dạy bảo điều mà anh không dạy bảo được) thì lập tức (tôi thật mắc cỡ khi nói ra điều này) anh lại tỏ ra ghen tuông với linh hồn ấy khác nào trường hợp các cặp vợ chồng thường ghen tuông nhau. Anh làm thế đâu phải vì danh dự Thiên Chúa hay lợi ích cho linh hồn ấy mà chỉ vì niềm kiêu hãnh, tự thị hoặc vì một động cơ bất toàn nào đó của anh. Xin anh chớ tự thị cho rằng hễ xa rời anh là linh hồn ấy xa rời Thiên Chúa!

60. Thiên Chúa hết sức tức giận những vị linh hướng như thế và, qua miệng ngôn sứ Êdêkiel, Ngài thề hứa sẽ trừng phạt họ như sau: Sữa chiên các ngươi uống, len chiên các ngươi mặc còn đàn chiên thì các ngươi không lo chăn dắt... Vì thế, Ta sẽ giải thoát đàn chiên của Ta khỏi miệng chúng (Êd 34,3.10).

61. Vậy các vị linh hướng phải để cho những linh hồn ấy được tự do, khi họ muốn tìm kiếm cho mình những điều tốt hơn, các vị ấy buộc phải tỏ ra nét mặt vui vẻ. Bởi lẽ các vị linh hướng ấy nào biết được phương cách Thiên Chúa muốn dùng để đem lại lợi ích cho một linh hồn, nhất là một khi linh hồn này không còn thích thú với lối dạy bảo của các vị nữa, thì đó chính là dấu hiệu cho thấy lối dạy bảo ấy không còn sinh ích lợi nữa, bởi vì hoặc Thiên Chúa đã đưa linh hồn ấy tiến xa trên một lộ trình khác lộ trình vị linh hướng đang đưa đi, hoặc bởi vì vị linh hướng đã thay đổi kiểu cách hướng dẫn. Trong trường hợp này vị linh hướng phải xét lại sự thay đổi của mình. Ứng xử cách khác là do sự kiêu ngạo dốt nát, sự hợm hĩnh hoặc do một tham vọng nào khác.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Tư, 2 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

56. Có thể các vị linh hướng này đã sai lầm một cách thiện ý vì kiến thức của các vị chỉ có ngần ấy. Tuy nhiên không phải vì thế mà các vị được miễn thứ khi đưa ra những lời khuyên liều lĩnh, chẳng xét gì đến con đường và tinh thần mà linh hồn đang bước theo. Nếu không hiểu thì quí vị ấy đừng rớ bàn tay nhám nhúa của mình vào, hãy để cho kẻ hiểu biết xử lý. Làm cho một linh hồn đánh mất những ơn lành khôn tả ấy đâu phải là chuyện nhỏ hay lỗi nhẹ, đôi khi, chỉ vì những lời khuyên liều lĩnh của các vị mà những linh hồn ấy hết sức bị lầm lạc.

Do đó, kẻ nào sai lầm một cách liều lĩnh đang khi lẽ ra buộc phải nắm vững vấn đề, theo đúng bổn phận bậc mình, thì không thể không bị trừng phạt, tuỳ theo mức độ thiệt hại gây ra. Đụng đến các công việc của Thiên Chúa, ta phải xử lý hết sức cẩn trọng, phải mở mắt to ra mà nhìn, nhất là khi gặp những phận vụ hết sức quan trọng và cao vời như việc hướng dẫn những linh hồn này. Nếu ta làm đúng thì vô cùng ích lợi mà nếu làm sai thì vô cùng mất mát.

57. Hẳn anh sẽ cho rằng anh cũng có lý để tự bào chữa, thế nhưng tôi chẳng thấy có lý do nào cả. Ít ra anh cũng phải nhìn nhận với tôi rằng không thể nào bào chữa cho một kẻ hướng dẫn một linh hồn mà chẳng bao giờ để cho linh hồn ấy thoát khỏi quyền mình, chỉ dựa vào những lý lẽ vớ vẩn và cứ khăng khăng cho rằng mình biết rõ. Một kẻ như thế thật đáng bị trách phạt. Bởi vì khi một linh hồn đã tiến bước trên con đường tâm linh nhờ sự phù trợ liên lỉ của Thiên Chúa, chắc chắn nó sẽ phải thay đổi cung cách và thể thức cầu nguyện và phải cần đến một thứ học thuyết cao vời hơn và một thứ tinh thần khác sâu xa hơn học thuyết và tinh thần của một linh hướng kiểu ấy.

Không phải ai cũng biết được mọi diễn biến và mọi ngõ ngách trên bước đường tâm linh. Cũng không ai hoàn toàn thông tuệ đến mức nhận biết được mọi trạng thái cuộc sống tâm linh để mà dìu dắt và chỉ đạo. Ít nhất đừng ai nghĩ rằng mình biết hết mọi chuyện trong lãnh vực này, cũng đừng nghĩ rằng Thiên Chúa không muốn dẫn đưa một linh hồn nào đó vượt xa hơn nữa...

Không phải hễ cứ biết đẽo gỗ là biết tạc tượng, cũng không phải hễ cứ biết tạo ra bức tượng là biết đánh bóng hoặc tô màu; cũng không phải hễ biết tô màu là biết vẽ, cũng không phải hễ cứ biết vẽ là biết trau chuốt và hoàn thiện bức tượng ấy. Bởi lẽ mỗi nghệ nhân chỉ có thể hoàn chỉnh phận vụ mà mình sở trường và nếu vượt qua giới hạn thì sẽ làm hỏng mất tác phẩm.

58. Anh hãy xét xem: nếu anh chỉ biết đẽo gọt, nghĩa là chỉ biết giúp linh hồn khinh chê thế tục, hãm dẹp các mê thích, hoặc nhiều hơn nữa, nếu anh chỉ biết tạc nên bức tượng, nghĩa là biết dẫn dắt linh hồn ấy vào những sự suy gẫm thánh thiện, ngoài ra chẳng biết gì hơn, thì làm sao anh có thể có thể dẫn đưa linh hồn ấy tới sự hoàn thiện cuối cùng là bức tượng đã được trau chuốt tươm tất tinh tế, không còn cần đến đẽo gọt, tạc nắn, cũng không cần đánh bóng mà chỉ cần chính công cuộc Thiên Chúa đang thực hiện cho linh hồn?

Do đó, nếu anh cứ cột chặt linh hồn người ta vào thứ học thuyết bất di bất dịch của anh, thì chắc chắn linh hồn ấy sẽ đi thụt lùi hoặc ít ra sẽ không tiến bộ hơn nữa. Bởi vì, tôi xin được hỏi anh, bức tượng sẽ thành hình ra sao nếu lúc nào anh cũng chỉ nện chỉ đẽo, nghĩa là lúc nào anh cũng chỉ biết bắt linh hồn ấy thao luyện các quan năng mà thôi? Thế thì bao giờ bức tượng mới hoàn tất? Bao giờ và làm sao nó sẽ để Thiên Chúa có thể tô điểm cho nó? Có thể nào anh làm được hết mọi phận vụ và tự cho là mình hết sức hoàn chỉnh trong mọi chuyện đến nỗi linh hồn người ta sẽ không bao giờ cần đến ai khác ngoài anh?

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Ba, 1 tháng 9, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

53. Thế nhưng như chúng tôi đã nói, các vị linh hướng kia chẳng hiểu được rằng những linh hồn này đang bước đi trong sự chiêm niệm lặng lẽ và cô tịch bởi lẽ bản thân các vị chưa đạt đến sự chiêm niệm ấy mà các vị cũng chẳng biết thế nào là lìa bỏ những suy niệm lý luận, cho nên các vị cứ cho rằng những linh hồn này đang ươn lười. Vì thế các vị đã quấy rối và cản trở sự bình an của ơn chiêm niệm yên tĩnh và lặng lẽ mà chính Thiên Chúa đã thương ban cho những linh hồn ấy. Các vị buộc những linh hồn ấy đi theo con đường suy niệm và lý luận thuộc trí tuởng tượng và bắt họ phải thực hiện những hành vi nội tâm. Đây là những điều mà những linh hồn ấy hiện hết sức ghê sợ, họ cảm thấy khô khan và chẳng màng đến chúng, bởi lẽ họ muốn được ở trong tình trạng thư thái thánh thiện, trong tình trạng lắng đọng, yên tịnh và thanh bình.

Trong tình trạng này, giác quan chẳng có gì để bám víu, để nếm hưởng và để làm, cho nên các vị linh hướng liền khuyên các linh hồn này hãy gắng tìm cho được những thích thú và nhiệt tình đang khi lẽ ra phải khuyên họ làm ngược lại. Còn các linh hồn này thì không thể đạt được những điều ấy như trước nữa (bởi lẽ cái thời ấy đã qua rồi và đây không còn là con đường của họ nữa) nên càng rối rắm gấp đôi vì tưởng rằng mình sắp lạc mất. Các vị linh hướng lại khuyến khích họ tin như thế, khiến tâm linh họ bị khô khan và bị tước mất những ơn xức dầu quí giá mà Thiên Chúa đã xức cho họ trong sự cô tịch và tĩnh lặng. Và như tôi đã nói, đây quả là một thiệt hại rất lớn. Các vị linh hướng ấy đã nhận họ xuống bùn, khiến họ chìm trong phiền muộn, vì họ vừa bị mất các ơn xức dầu vừa phải vất vả mà chẳng lợi lộc gì cả.

54. Các vị linh hướng ấy không biết được thế nào là con đường tâm linh. Các vị ấy gây sỉ nhục và bất kính nặng nề đối với Thiên Chúa vì đã thọc bàn tay thô lậu của các vị vào công việc Thiên Chúa đang làm. Thiên Chúa đã trả giá rất nhiều mới đưa các linh hồn ấy đến được nơi đây, Ngài đã phải vất vả rất nhiều mới đưa những linh hồn ấy đến được chốn cô tịch này, mới trút rỗng được các quan năng và các hoạt động của chúng hầu có thể tâm sự với những linh hồn ấy như lòng Ngài hằng khao khát (Hs 2,14-16). Ngài cầm tay họ, Ngài ngự trị nơi họ trong niềm an bình và tĩnh lặng dạt dào. Ngài cũng làm cho các hành vi tự nhiên của các quan năng họ thành yếu nhược, vì với những thứ ấy, dù gian khổ suốt đêm, họ cũng chẳng kiếm chác được gì (Lc 5,5). Ngài đem lại bình an cho tâm linh họ mà không nhờ vào hoạt động của giác quan, bởi lẽ không một giác quan nào cũng như không một hành vi nào của giác quan đủ khả năng tiếp nhận thực tại tâm linh.

55. Thiên Chúa hết sức quí chuộng sự tĩnh lặng, giấc ngủ yên của linh hồn và việc nó lìa xa khỏi giác quan, đến nỗi Ngài đưa ra lời van nài cao quí và hiệu quả nơi đoạn Diễm Ca sau:

Này các thiếu nữ Giêrusalem, tôi van nài các bạn
vì đàn linh dương với bầy nai ngoài đồng
Xin đừng lay vội, đừng đánh thức tình yêu
Cho đến khi tình yêu ưng thuận (Dc 3,5).

Với mấy câu thơ này, Thiên Chúa cho ta hiểu Ngài yêu mến sự yên nghỉ và sự quên lãng trong tịch liêu biết bao vì Ngài đã kể ra những loài thú hết sức tiêu biểu của chốn tịch liêu hoang vắng. Đang khi đó các vị linh hướng nọ lại không muốn cho linh hồn nghỉ ngơi tĩnh lặng. Trái lại các vị bắt nó lúc nào cũng phải làm việc và hoạt động tới nỗi chẳng còn chỗ nào cho Thiên Chúa hành động và khiến cho điều Thiên Chúa đã làm bị tiêu tan và bị xoá mất bởi hoạt động của linh hồn, khác nào những chú chồn con phá hoại vườn nho đang nở hoa của linh hồn (Dc 2,15). Vì thế Thiên Chúa đã lên tiếng phàn nàn qua miệng ngôn sứ Isaia như sau: Các ngươi đã ăn hại vườn nho của ta (Is 3,14).

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)

Thứ Hai, 31 tháng 8, 2026

Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ ba (tiếp theo)



NGỌN LỬA TÌNH NỒNG
(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ BA (tiếp theo)

50. Vì thế, nhiều khi lòng muốn cảm thấy nồng nàn trìu mến và yêu thương mà trí hiểu chẳng rõ chẳng hiểu gì hơn trước đó, vì Thiên Chúa đang truyền thông tình yêu vào cho linh hồn như lời Tân nương thổ lộ trong sách Diễm Ca: Chàng đã đưa tôi vào phòng tiệc, cho tôi uống rượu nồng, đã thắng tôi nhờ sức mạnh tình yêu (Dc 2,4).

Vậy không việc gì phải sợ rằng lòng muốn đang rỗi công rỗi việc nơi tình trạng này. Nếu tự nó, lòng muốn không thể làm được những hành vi yêu thương liên quan đến những nhận thức cụ thể thì Thiên Chúa sẽ thực hiện những hành vi ấy nơi nó, Ngài sẽ cho nó no say một cách kín nhiệm trong tình yêu thần phú, hoặc nhờ vào nhận thức của ơn chiêm niệm hoặc chẳng cần đến nhận thức ấy, như chúng tôi vừa nói. Các hành vi ấy diệu vợi và có giá trị trước mặt Thiên Chúa hơn những hành vi do linh hồn tự thực hiện rất nhiều, bởi lẽ Đấng thúc giục và tuôn đổ tình yêu ấy vào linh hồn là chính Thiên Chúa, Ngài tuyệt vời hơn linh hồn biết mấy.

51. Thiên Chúa tuôn đổ tình yêu ấy vào lòng muốn khi lòng muốn đã trở nên trống rỗng và không màng đến những thích thú và nghiêng chiều cụ thể khác, từ trên cao hay dưới thấp. Vì thế, ta hãy cẩn thận làm sao cho lòng muốn nên trống rỗng và siêu thoát khỏi những tình cảm của nó. Và nếu lòng muốn không quay lui, không còn muốn thưởng thức hương này vị nọ, là nó đang tiến bộ mặc dù chẳng có một cảm nghiệm cụ thể nào nơi Thiên Chúa, nó đang vượt lên trên mọi sự để hướng đến Thiên Chúa, vì không còn thích thú một thụ tạo nào nữa. Nó đang hướng đến Thiên Chúa, mặc dù không nếm được Thiên Chúa một cách cụ thể và phân minh rành rẽ, cũng chẳng yêu mến Ngài với một hành vi thật hết sức rõ rệt. Nơi sự tuôn đổ chung chung, tăm tối và kín nhiệm ấy nó hưởng nếm Ngài vượt hẳn sự hưởng nếm nơi những gì đã hiểu được rành rẽ vì giờ đây nó thấy rõ không có gì làm nó thích thú bằng sự thanh tịnh cô tịch ấy. Nó yêu mến Thiên Chúa hơn tất cả những điều đáng yêu bởi lẽ nó đã gạt bỏ mọi hương vị và thích thú của tất cả thứ ấy và đã chán ngấy chúng.

Do đó, không có gì phải lo lắng. Nếu lòng muốn không còn dừng lại được nơi những hương vị và thích thú của những hành vi cụ thể, thì có nghĩa là nó đang tiến bộ. Nó không quay lại gắn bó với một điều khả giác nào nữa, thì có nghĩa là nó đang tiến bước đến với Đấng khôn thấu là chính Thiên Chúa. Vì thế, chẳng có gì phải ngạc nhiên khi lòng muốn không cảm nhận được gì.

Vậy, để tiến đến Thiên Chúa lòng muốn phải siêu thoát khỏi mọi thứ êm đềm dịu ngọt chứ không được bám vào chúng. Có thế, nó mới chu toàn được huấn lệnh tình yêu, là phải yêu Thiên Chúa trên hết mọi sự, là điều ta chỉ có thể thực hiện được nếu biết tước bỏ và trút rỗng hết mọi sự.

52. Cũng đừng sợ khi thấy dạ nhớ trống rỗng các hình thể và ảnh tượng. Vì Thiên Chúa là đấng vô hình cho nên dạ nhớ càng trống vắng hình thể và ảnh tượng, càng được an toàn và tới gần Thiên Chúa hơn. Hễ càng cậy dựa vào trí tưởng tượng, dạ nhớ càng xa lìa Thiên Chúa và càng dễ rơi vào nguy hiểm bởi lẽ Thiên Chúa là đấng ta không thể tưởng nghĩ nổi thì làm sao trí tưởng tượng có thể nắm bắt được.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)