Để Hiểu Đạo Chúa Hơn - Hiệp nhất với Thiên Chúa - Thiên Chúa nhất thể tam vị (tiếp theo)

 

ĐỂ HIỂU ĐẠO CHÚA HƠN

+ HIỆP NHẤT VỚI THIÊN CHÚA

1. Thiên Chúa nhất thể tam vị (tiếp theo)

Nói tóm lại, tương quan Cha, Con, Thánh Thần chính là cái làm nên Ba Ngôi, vì thế, gọi đó là tương quan bản thể, "relation substantielle" hay là "relation subsistante". Và cái tương quan đó bao hàm một sự trao ban hoàn toàn triệt để, một sự đón nhận hoàn toàn triệt để, một sự trao trả trở về lại triệt để: trao ban là Cha, đón nhận là Con, trao ban trở về là Thánh Thần; chính cái động tác trao-ban-đón-nhận-trao- ban-trở-về đó làm nên Cha là Cha, Con là Con, Thánh Thần là Thánh Thần.

Không có tương quan đó thì không có Cha, không có Con, không có Thánh Thần. Do đó, chính cái tương quan trao-ban-đón-nhận-trao-ban-trở-về đó, trong sự tự do của các Ngã vị, là yếu tính, có thể nói là bản tính, bản thể của Thiên Chúa, cho nên mới định nghĩa Thiên Chúa là Tình Yêu. Chẳng phải là có Thiên Chúa rồi thì Ngài yêu cũng được mà không yêu cũng được, nhưng Ngài chỉ có trong mức độ Ngài yêu nhau trong tương quan liên Tam ngã vị của một Thiên Chúa có một bản tính duy nhất. Điều này Kitô giáo gọi là mầu nhiệm Thiên Chúa Nhất Thể Tam vị, hay là Một Thiên Chúa trong Ba Ngôi là Ngôi Cha, Ngôi Con, Ngôi Thánh Thần. Cha là "Nguồn gốc" Con là "Ngọn", nhưng trong cái "Ngọn" là toàn bộ "Nguồn gốc" được trao ban, và Ngọn, sau khi đã đón nhận hoàn toàn chính Cha chứ không phải như một tặng phẩm của Cha, chính bản thân Cha múc cạn tất cả rồi lại trao trở về toàn diện, không phải như một tặng phẩm, một món quà. nhưng là chính bản thân Cha múc cạn hết trong một tương quan tình yêu, và tương quan tình yêu này, chính vì múc cạn hết hai chiều trao ban, hai chiều hoàn toàn triệt để tận căn giữa Ngôi Nhất và Ngôi Hai, cho nên tương quan tình yêu này cũng có phẩm giá, vị thế của một Ngã vị, đó gọi là Ngôi Ba.

Có thể hình dung Ngôi Cha như "Ngọn nguồn", Ngôi Con, trong một hình ảnh nào đó, cũng là "Ngọn Nguồn" và Ngôi Ba như một Thần Lực nào đó; nhưng như vậy, chẳng qua là chỉ hình dung để tạm thấy lờ mờ, chứ thật ra, cái hiện thực ấy, tôi dùng chữ "hiện thực", chứ không dùng chữ "chân lý", là bởi vì đây là một hiện thực sống động, chứ không phải một chân lý trừu tượng vượt quá mọi tầm suy luận - cái hiện thực ấy vượt quá mọi tầm kinh nghiệm của con người. Sở dĩ con người biết được cũng chỉ là do sự mạc khải của Thiên Chúa trong Đức Giêsu Kitô mà thôi. Vì lẽ, "Thiên Chúa, chưa bao giờ có ai thấy cả; nhưng Con Một vốn là Thiên Chúa và là Đấng hằng ở nơi cung lòng Chúa Cha, chính Ngài đã tỏ cho chúng ta biết" (Ga 1,18). Thiên Chúa yêu thế gian đến nỗi đã ban Con Một của Ngài cho thế gian (x. Ga 3,16)...

Như thế, trong ba Ngã vị Thiên Chúa, Ngôi Hai là Con, từ đời đời đã được Ngôi Cha sinh thành và đã cùng với Ngôi Cha tác thành nên vũ trụ, giờ đây Ngài lại có dáng dấp như là một thụ tạo, tôi nói là "có dáng dấp như là một thụ tạo" từ Chúa Cha mà ra, do đó, có một phần nào gần gũi với các thụ tạo từ Thiên Chúa mà ra. Vì vậỵ, có thể nói rằng mọi thụ tạo, từ vật chất vô tri cho đến các thiên thần là thuần linh, đều mô phỏng một phần nào đó chính Ngôi Con, và các thụ tạo ở vị thế gần gũi nhất với Ngôi Con, được mời gọi tiến lên đến Ngôi Vị của Ngôi Con bằng cách thâm nhập vào trong Ngài, qua trung gian thân xác và nhân tính của Ngài trong mầu nhiệm Ngôi Hai nhập thể, chẳng những làm người, mà còn mang lấy xác phàm, tức là kết hợp nhuần nhuyễn với vật chất; vì ở cấp thấp nhất thì thân xác Đức Giêsu Kitô cũng đươc tạo thành bằng những tế bào, những phân tử, những nguyên tử vốn là vật chất.

(Còn tiếp)

- "Để Hiểu Đạo Chúa Hơn" - Thế Tâm Nguyễn Khắc Dương.