Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 26 (tiếp theo)

 

NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 26 (tiếp theo)

(Phiên bản A: chương 17)

15 - Trong tình trạng này, linh hồn ít xen vào chuyện của kẻ khác, vì ngay cả đến chuyện của nó, nó còn chẳng nhớ. Sở dĩ thế là vì, khi Thần Khí Thiên Chúa lưu lại nơi linh hồn nào thì lập tức đẩy linh hồn ấy tới chỗ không để ý gì và chẳng muốn biết gì đến chuyện của kẻ khác, nhất là những chuyện chẳng ích lợi gì cho sự tiến bộ của linh hồn. Thần Khí Thiên Chúa thường lắng sâu và quay về giữa linh hồn trước là để kéo nó ra khỏi những chuyện của người khác chứ không phải để đưa nó vào đấy. Bởi thế, linh hồn ở lại trong tình trạng chẳng còn biết một chuyện gì theo cách đã quen thuộc trước đây.

16 - Nhưng điều đó không có nghĩa là, khi ở trong tình trạng không hay biết nói trên, linh hồn đánh mất những nề nếp hiểu biết đã có được. Trái lại, những nề nếp ấy được nên hoàn hảo nhờ cái nề nếp hoàn hảo nhất là nề nếp của sự hiểu biết siêu nhiên đã được phú ban. Tuy nhiên, những nề nếp ấy không ngự trị nơi linh hồn theo kiểu cần phải có chúng linh hồn mới biết được, mặc dù một đôi lúc linh hồn vẫn cần đến chúng. Sở dĩ thế là vì khi được hiệp nhất với sự khôn ngoan thần linh, những nề nếp ấy được gắn bó với sự khôn ngoan vượt trên mọi sự hiểu biết khác, tựa như khi một nguồn sáng nhỏ liên kết với một nguồn sáng lớn, nguồn sáng lớn sẽ lấn lướt và tỏa sáng nhưng nguồn sáng nhỏ kia không vì thế mà bị biến mất, trái lại nó được hoàn thiện hơn, dù nó chẳng phải là nguồn sáng chính.

Tôi cho rằng trên trời cũng tương tự như thế. Những nề nếp người lành đã có được sẽ không bị huỷ diệt, tuy nhiên sẽ không còn được sử dụng nhiều đến nữa vì sự khôn ngoan thần linh cho họ được hiểu biết nhiều hơn là những nề nếp ấy.

17 - Tuy nhiên một khi linh hồn đã ngụp lặn trong tình yêu, mọi khái niệm và hình thù cụ thể của sự vật, mọi hành vi tưởng tượng cũng như bất cứ điều gì được lĩnh hội như những hình thù và dáng dấp đều sẽ mất đi và không còn được biết đến nữa. Có hai lý do: Thứ nhất là vì linh hồn hiện đang ngụp lặn và đang uống lấy tình yêu nên không thể nào thực sự gắn bó với bất cứ thứ gì hoặc quan tâm tới bất cứ thứ gì. Lý do thứ hai và cũng là lý do chính, ấy là khi đã được biến đổi thành Thiên Chúa, được nên đồng hình đồng dạng với sự đơn giản và tinh tuyền của Thiên Chúa, nơi chẳng hề có hình thể hay dáng dấp nào của tưởng tượng, linh hồn cũng được nên tinh tuyền, thanh sạch và trút bỏ hết mọi hình thể và dáng dấp từng có trước kia. Linh hồn được thanh luyện và soi sáng nhờ sự chiêm niệm đơn giản. Tựa như điều mặt trời thực hiện trên tấm cửa kính. Khi tuôn đổ ánh sáng vào tấm kính ấy, mặt trời làm cho nó trong trẻo, làm mất hết mọi tì ố và bụi bặm mà trước đó ta thấy trên tấm kính. Tuy nhiên một khi mặt trời ngưng chiếu sáng thì lập tức lại lộ ra trên tấm kính ấy những bóng mờ và những vết tì ố trước đó.

Thế nhưng, khi hiệu quả của hành vi tình yêu còn lưu lại và kéo dài, tình trạng không hay biết nói trên vẫn kéo dài, linh hồn không thể chú tâm đặc biệt vào bất cứ thứ gì cho tới khi hiệu quả của hành vi yêu thương ấy qua đi. Hiệu quả này như thể thiêu đốt linh hồn và biến nó thành tình yêu bằng cách tiêu huỷ và tước bỏ khỏi linh hồn tất cả những gì không phải là tình yêu, theo như điều được ám chỉ trong lời của vua Đavít đã trưng dẫn trước đây:

Khi lòng con bừng bừng lửa cháy

Nỗi đớn đau biến cải ruột gan

Con quả đã ngu si chẳng hiểu

Trước mặt Ngài, như thú vật nào hơn!

(x. Tv 73,21-22)

Nói rằng ruột gan biến đổi khi tâm hồn bừng cháy có nghĩa là mọi mê thích và hoạt động của linh hồn được biến đổi thành một cách sống mới, lột bỏ và tiêu huỷ mọi tàn tích xưa cũ mà trước đây linh hồn thường sử dụng. Vì lẽ đó, vị ngôn sứ nói rằng mình bị biến thành hư không và không còn biết gì nữa. Đó là hai hiệu quả chúng tôi cho rằng chính việc uống say sưa nơi căn hầm rượu của Thiên Chúa đã gây ra. Không riêng những hiểu biết đầu tiên của linh hồn bị hư vô hoá, tất cả đều trông như thể hư vô, mà cả toàn bộ cuộc sống cũ xưa cùng những bất toàn của chúng bị huỷ diệt luôn và linh hồn được canh tân thành một con người mới (x. Cl 3,10). Đó là hiệu quả thứ hai mà chúng tôi đã đề cập, được chứa đựng nơi câu thơ này:

Tôi đánh mất đàn vật vừa theo chăn trước đó.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)