Ngọn Lửa Tình Nồng - Ca khúc thứ nhất (tiếp theo)

 

NGỌN LỬA TÌNH NỒNG

(Phiên bản B)

CA KHÚC THỨ NHẤT (tiếp theo)

22. Trước đây những yếu đuối và khốn cùng kia vẫn nằm trong linh hồn nhưng bị che khuất nên linh hồn không thấy, không biết. Nay nhờ ánh sáng và sức nóng của lửa thiêng, linh hồn mới thấy, mới biết được. Cũng tựa hồ cái ẩm ướt vẫn nằm trong củi chẳng ai biết, mãi đến lúc lửa đốt cho củi vã mồ hôi, tóe khói và kêu la tí tách mới hay. Mảnh linh hồn bất toàn kia chạm phải ngọn lửa nọ cũng vậy.

Quả là kỳ diệu! Ở giai đoạn này nơi mảnh linh hồn ấy hai lực lượng đối nghịch chống lại nhau: Lực lượng của linh hồn chống lại lực lượng của Thiên Chúa đang tìm cách xâm nhập linh hồn. Theo kiểu nói của các bậc thức giả thì các lực lượng này khiêu khích lẫn nhau và gây chiến trên mảnh linh hồn nọ. Hai bên đang giành giật, bên này tìm cách khai trừ bên kia để chiếm độc quyền thống trị. Nói rõ hơn, một bên là những đức, những hạnh tuyệt đỉnh hoàn thiện của Thiên Chúa, một bên là những thói, những tật vô cùng bất toàn của linh hồn, hai bên chống đối nhau trong linh hồn khiến linh hồn phải chịu trận.

Thật vậy, ngọn lửa thiêng kia là ánh sáng cực kỳ sáng, khi xâm chiếm linh hồn thì ánh sáng nó chiếu thẳng vào những tăm tối cũng cực kỳ tối của linh hồn, nhờ đó mà linh hồn nhận ra những tăm tối bẩm sinh và xấu xa của mình đang cấu kết với nhau để chống lại ánh sáng siêu nhiên. Tuy nhiên linh hồn không cảm nhận được sự sáng siêu nhiên bởi lẽ nơi linh hồn sự sáng này khác nào tăm tối nó đang có, mà tăm tối thì làm sao thấu triệt được sự sáng (x. Ga 1,5). Như thế, linh hồn sẽ nhận ra được tình trạng tăm tối của mình khi nào sự sáng xông vào cảnh tăm tối ấy, bởi lẽ các linh hồn không thể thấy được những tăm tối của mình nếu chưa được ánh sáng thần linh xâm chiếm. Chỉ khi nào ánh sáng này đã quét sạch bóng tối, linh hồn mới được chiếu sáng và biến đổi để thấy rõ ánh sáng nơi mình, nhờ vào con mắt tâm linh đã được ánh sáng tâm linh ấy luyện sạch và ban sức mạnh. Trước đây, cái nhìn còn vẩn đục và yếu nhược thì ánh sáng chan hòa khiến mắt hoàn toàn tăm tối bởi lẽ thị giác đã bị ánh sáng quá mức lấn át. Lúc ấy, ngọn lửa quả là lửa ray rứt dằn vặt đối với cái nhìn của trí năng.

23. Tự bản chất, đó là ngọn lửa nồng nàn yêu mến và hết sức dịu dàng, nên đã xâm nhập lòng muốn cách thật âu yếm thiết tha, còn lòng muốn tự nó lại cực kỳ khô khan và cứng cỏi. Cái cứng càng nổi rõ hơn khi ở cạnh cái mềm, sự khô khan càng nổi bật lên khi đặt cạnh lòng yêu mến, nên chi khi ngọn lửa ấy tấn công vào lòng muốn cách âu yếm dịu dàng, lòng muốn liền nhận ra mình đã cứng cỏi và lãnh đạm đối với Thiên Chúa ngần nào. Tuy nhiên nó lại chưa nhận ra tình yêu và sự dịu dàng của ngọn lửa, bởi lẽ nó vẫn còn đầy khô khan cứng cỏi là những cái không thể đi đôi với sự dịu dàng và lòng yêu mến; cho đến khi nào sự khô khan cứng cỏi bị đánh bật ra ngoài, tình yêu và sự dịu dàng của Thiên Chúa mới ngự trị trên lòng muốn. Ngọn lửa đã khiến lòng muốn cảm nhận ra và đau đớn vì sự khô khan cứng cỏi của mình cho nên đối với lòng muốn, ngọn lửa quả thật đã rất dằn vặt, ray rứt.

Đàng khác, ngọn lửa kia rộng lớn bao la, còn lòng muốn thì bé nhỏ và chật hẹp, cho nên ngọn lửa vừa xông tới là lòng muốn nhận ra ngay sự hẹp hòi chật chội của mình, mãi đến lúc ngọn lửa lọt được vào trong, mới làm cho lòng muốn dãn nở, mở rộng và có khả năng tiếp nhận được hoạt động của chính ngọn lửa.

Lại nữa, ngọn lửa kia đầy hương vị ngọt ngào, còn lòng muốn đã quen với một khẩu vị lệch lạc về mặt tâm linh, mải mê với những món ăn phàm tục hỗn tạp, cho nên bị dội và cảm thấy chua chát không thể nếm được lương thực mỹ vị của tình yêu Thiên Chúa. Điều đó cũng khiến lòng muốn nhận ra cái hẹp hòi và vô vị của mình khi tiếp cận với ngọn lửa mênh mông và hết sức ý vị, nhưng nó chưa cảm nhận được sự ý vị này, nó chỉ mới cảm nhận được nơi nó cái mà nó có, tức là nỗi khốn cùng.

Sau hết, ngọn lửa kia phong phú đến vô tận, đầy tốt lành và hoan lạc, còn bản thân linh hồn thì nghèo nàn, chẳng có chút gì tốt, chẳng có chút gì để thỏa mãn được. Linh hồn nhận ra ngay những nỗi khốn cùng, rách rưới, xấu xa của nó khi chạm phải những giàu sang, tốt lành và hoan lạc kia nhưng nó chưa biết được những sự phong phú này bởi lẽ điều xấu không hiểu được điều tốt, cái nghèo chẳng hiểu nổi cái giàu... phải chờ cho đến lúc ngọn lửa hoàn thành việc thanh luyện cho linh hồn và biến đổi nó, cho nó được hưởng giàu sang, vinh hiển và hoan lạc.

Hành động như thế, trước đây ngọn lửa quả thật là cay nghiệt đối với linh hồn, có thể nói được là đã lấy linh hồn làm bãi giao tranh cho một cuộc chiến giữa đôi đàng: Thiên Chúa với tất cả những sự thiện hảo của Ngài, chống lại tất cả những thói tật bất toàn của linh hồn, để biến đổi nó trong Ngài và cho nó được hưởng sự dịu ngọt, bình an và ánh sáng như điều lửa làm cho củi khi đốt cháy nó.

- Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)