Ca Khúc Tâm Linh - Ca khúc 38 (tiếp theo)

NHỮNG CA KHÚC GIỮA LINH HỒN VÀ ĐẤNG CHÍ ÁI

CA KHÚC 38 (tiếp theo)

(Phiên bản A: chương 37)

4 - Cần lưu ý rằng linh hồn không nói rằng ở đó Ngài sẽ ban cho nó tình yêu của Ngài, mặc dù trong thực tế thì ở đó Ngài ban tình yêu ấy; bởi lẽ, nói như thế thì có vẻ như linh hồn chỉ muốn xin Thiên Chúa yêu nó. Thế nhưng, linh hồn nài xin rằng ở đó Thiên Chúa hãy dạy cho nó yêu Ngài cách hoàn hảo như nó mơ ước. Thật ra, ở đó, khi trao ban tình yêu cho linh hồn, Thiên Chúa cũng dạy cho linh hồn biết cách yêu Ngài như đã được Ngài yêu. Ở đó, ngoài việc dạy cho linh hồn biết yêu thương cách tinh tuyền, hào phóng và vô vị lợi như Ngài yêu chúng ta, Thiên Chúa còn làm cho linh hồn yêu bằng sự mạnh mẽ Ngài đã yêu nó, làm cho nó biến đổi trong tình yêu Ngài, như chúng tôi đã nói. Qua đó, Ngài ban cho linh hồn chính sức mạnh của Ngài, nhờ đó nó có thể yêu Ngài, khác nào Ngài đặt vào tay nó một dụng cụ và chỉ cho nó cách sử dụng, rồi lại cùng với nó sử dụng công cụ ấy. Như thế, Ngài vừa chỉ cho linh hồn cách yêu, vừa ban cho nó khả năng để làm điều ấy.

Bao lâu chưa đạt được điều này, linh hồn chưa mãn nguyện, kể cả khi đã ở vào cõi sống đời sau, theo như lời thánh Tôma trong tập sách Bàn về toàn phúc (De Beatitudine), bao lâu chưa cảm thấy yêu mến Thiên Chúa như Thiên Chúa yêu nó thì linh hồn vẫn chưa mãn nguyện. Tuy vậy, như đã nói nơi tình trạng linh phối chúng ta đang bàn vào thời điểm này, mặc dù không có được sự hoàn hảo của thứ tình yêu vinh hiển, ta vẫn thấy được một thứ hình ảnh sống động hoàn toàn không thể tả xiết của sự hoàn hảo ấy.

Và rồi, hỡi Người là sự sống của em!

Ở đó xin Người hãy cho em

Điều Người đã cho em ngày ấy.

5 - Điều mà ở đây linh hồn nói rằng Thiên Chúa sẽ ban cho nó chính là cái vinh quang cốt lõi, tức là thấy được hữu thể Ngài. Như thế, trước khi đi xa hơn, ở đây chúng ta cần giải đáp một vấn nạn: Ta đã biết, cốt lõi của vinh quang chính là được nhìn thấy Thiên Chúa chứ không phải là yêu mến Ngài, vậy tại sao ở đây linh hồn lại bảo rằng ước vọng của nó là tình yêu này chứ không nói là vinh quang cốt lõi ấy? Tại sao, linh hồn đã nêu lên ước vọng về tình yêu ấy ngay từ đầu ca khúc, rồi sau đó mới thỉnh cầu cái vinh quang cốt lõi? Làm thế không phải là xem nhẹ vinh quang này hơn sao? Xin thưa: Có hai lý do để giải đáp cho vấn nạn này.

Thứ nhất, cùng đích của tất cả mọi sự là tình yêu, mà tình yêu nằm dưới quyền kiểm soát của lòng muốn, và đặc điểm của tình yêu là cho chứ không phải là nhận. Còn đặc điểm của trí hiểu, vốn là chủ thể của cái vinh quang cốt lõi, lại là nhận chứ không phải là cho. Linh hồn đang say sưa tình yêu ở đây không đặt ưu tiên vào vinh quang mà Thiên Chúa sẽ ban nhưng lại quan tâm đến sự hiến mình cho Ngài bằng một tình yêu đích thực, chẳng màng gì đến lợi ích riêng.

Lý do thứ hai là ước vọng nhìn thấy Thiên Chúa được bao hàm nơi ước vọng yêu mến Ngài. Điều ấy đã được hiểu ngầm nơi những ca khúc trước, bởi lẽ không thể nào gọi là đạt đến tình yêu hoàn hảo đối với Thiên Chúa nếu không được hoàn toàn nhìn thấy Ngài. Do đó cái gay go của vấn nạn đã được giải tỏa nơi lý do thứ nhất rồi, bởi vì với tình yêu, linh hồn trả cho Thiên Chúa những gì nó mắc nợ Ngài, đang khi với trí hiểu, linh hồn chỉ nhận lãnh từ Ngài mà thôi.

6 - Bây giờ trở lại với phần minh giải. Chúng ta hãy xem ngày ấy mà linh hồn nói đến ở đây là ngày nào, và điều mà Thiên Chúa đã ban cho nó, điều mà nó nài xin sau khi đã được ở trong vinh quang là điều gì. Ngày ấy ở đây được hiểu là ngày vĩnh cửu của Thiên Chúa, khác với ngày ở trần gian. Chính nơi ngày vĩnh cửu này Thiên Chúa đã tiền định cho linh hồn được hưởng vinh quang, đã quyết định thứ vinh quang sẽ ban cho linh hồn, và đã hào phóng ban cho nó điều ấy từ vĩnh cửu trước khi tạo dựng nên nó. Vì lẽ đó điều ấy thành của riêng của linh hồn, đến nỗi không một biến cố hoặc trở lực nào dù cao hoặc thấp, có thể lấy mất đi mãi mãi, trái lại, linh hồn sẽ đạt tới tình trạng sở hữu vĩnh viễn điều mà chính Thiên Chúa đã tiền định cho nó từ vĩnh cửu. Đó chính là điều mà linh hồn nói rằng Thiên Chúa đã ban cho nó vào ngày ấy, điều mà nó khao khát chiếm hữu tỏ tường trong vinh quang.

Thế nhưng điều mà Thiên Chúa đã cho linh hồn ngày ấy là điều gì? Đó là điều mà theo lời thánh tông đồ Phaolô, mắt chẳng hề thấy, tai chẳng hề nghe, lòng người không hề nghĩ tới (1 Cr 2,9). Ngôn sứ Isaia cũng từng nói: Lạy Chúa, ngoài Ngài ra, không mắt nào đã nhìn thấy được những điều Ngài dọn sẵn cho những kẻ yêu Ngài vv... (x. Is 64,4). Vì không biết gọi thế nào nên ở đây linh hồn gọi là điều ấy. Nói cho cùng điều ấy chính là trông thấy Thiên Chúa. Tuy nhiên thế nào là trông thấy Thiên Chúa? Linh hồn chỉ còn biết gọi bằng cái tên là "điều ấy".

Nguyên tác của Thánh GIOAN THÁNH GIÁ. Bản dịch của NGUYỄN UY NAM và Lm. TRĂNG THẬP TỰ.

(Còn tiếp)